logo
Thứ tư, 24/09/2014 05:30
Đường dây nóng: (04) 38228302 Email : noidung.dko@gmail.com
 
Góc nhìn ĐĐK

Văn hóa tâm linh và thói quen xấu (01/02/2012)
Đốt vàng mã là một tập tục lâu đời, là biểu hiện cụ thể về văn hóa tâm linh của người Việt Nam ta. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của kinh tế thị trường, nét văn hóa tốt đẹp này đã bị biến tướng, bị dung tục hóa trở thành sự đua đòi, thành thói quen xấu, thành tệ nạn. Những người đốt vàng mã chẳng những không được thoải mái mà còn cảm thấy khó xử hơn vì đã bày tỏ lòng biết ơn thành kính không đúng cách đối với những người đã khuất.



Ảnh minh họa (Nguồn: Internet)

Tín ngưỡng dân gian ở nhiều nước trên thế giới, trong đó có Việt Nam ta tin rằng "trần sao âm vậy”. Ngày rằm mồng một, dịp lễ Tết, kị nhật, việc mỗi gia đình làm mâm cơm, đốt vàng mã vừa thể hiện tâm nguyện báo hiếu tổ tiên, các bậc sinh thành, vừa mang ý nghĩa sâu sắc đối với những người đang sống. Qua đó, những bậc làm cha mẹ ngầm ý giáo dục con cháu sống có hiếu, hòa thuận và luôn luôn hướng thiện. Trên góc độ này, tập tục đốt vàng mã phù hợp với giáo lí nhà Phật, nên có nhiều người lầm tưởng việc đó do Phật giáo bày ra, mặc dù không phải vậy.

Cùng với thời gian, tập tục đốt vàng mã lan rộng, không còn ở trong phạm vi cúng giỗ ở gia đình và đền chùa, mà đã lan sang các công ty xí nghiệp, kể cả cơ quan công quyền. Ở nhiều nơi, đốt vàng mã trở thành nghi thức mới không thể thiếu của các buổi lễ động thổ, khởi công. Vì sao từ một tập tục mê tín cần loại bỏ, đốt vàng mã lại có sức lan tỏa mạnh như vậy? Bởi vì nó gần với tâm linh con người, nên nếu được thực hiện đúng cách thì nó là biểu hiện của nét văn hóa tốt đẹp trong quan hệ ứng xử giữa người với người, giữa những lớp người đi sau với lớp người đi trước.

Phải nói dài dòng như vậy để thấy được nét văn hóa tâm linh tốt đẹp của tập tục đốt vàng mã. Đáng tiếc là cùng với sự phát triển của kinh tế thị trường thì những gì tốt đẹp lại mất đi hoặc dễ bị che mờ, còn những biểu hiện lệch lạc lại lên ngôi, biến việc đốt vàng mã trở thành thói quen xấu. Nói về tâm linh không thể chấp nhận sự dung tục hóa mang tính đua đòi như kiểu đốt quá nhiều tiền vàng âm phủ. Rồi đốt nhà lầu, xe hơi, hay cả máy bay, đến thư kí, người giúp việc thì thật là quá sức tưởng tượng của cả "người trần” lẫn "người âm”. Một kiểu biến tướng nguy hại nữa là không chỉ dừng lại ở việc cúng giỗ trong gia đình họ mạc, nhiều người còn cầu khấn thần phật để được nhiều lợi lộc hơn trong làm ăn kinh doanh, để được thăng quan tiến chức,... Vàng mã khi đó được sử dụng như tiền quà hối lộ, làm mất đi giá trị thực sự của nó và xúc phạm báng bổ cả thần phật. Cũng chính vì sự biến tướng này mà nhiều người cho rằng chống tệ nạn đốt vàng mã bây giờ khó hơn chống tham nhũng.

Nhìn trên tổng thể thì đốt vàng mã là một sự lãng phí đáng báo động. Mỗi năm cả nước đốt khoảng 5 vạn tấn vàng mã, tức là có vài ngàn tỉ đồng biến thành tro bụi. Đây là số tiền đủ để xây dựng hàng ngàn trường học, lớp học cho vùng sâu, vùng xa, hàng vạn ngôi nhà tình nghĩa... hoặc có thể dùng để trợ giúp người nghèo hay làm nhiều việc từ thiện khác nữa. Ngoài sự lãng phí về tiền bạc, tệ đốt vàng mã bừa bãi còn làm tăng nguy cơ cháy nổ, ô nhiễm môi trường, đặc biệt là ở các khu chung cư cao tầng, những nơi sinh hoạt công cộng như đền chùa miếu mạo, di tích lịch sử văn hóa,... Biết rằng đốt vàng mã bừa bãi là nguy hại, nhưng nhu cầu này vẫn tăng lên đều đặn cho dù từ gần chục năm nay vàng mã đã được đưa vào danh mục hàng hóa chịu thuế tiêu thụ đặc biệt. Cùng với đó, những qui định về việc xử phạt đốt vàng mã ở nơi công cộng cũng tỏ ra không mấy hiệu nghiệm. Rồi có nơi đưa việc đốt vàng mã vào qui ước xây dựng làng, bản, tổ dân phố và gia đình văn hoá, nhưng vẫn chưa đủ sức thuyết phục mọi người đừng đốt.

"Lễ cả năm không bằng cúng rằm tháng Giêng”. Năm mới xin nhắc lại những điều vừa rồi với mong muốn rằng mỗi người, mỗi gia đình nên lưu ý và cẩn thận khi đốt vàng mã, làm sao cho vừa đảm bảo được ý nghĩa thực sự, vừa tiết kiệm và an toàn. Việc này không nên chạy theo những lời đồn đại do những kẻ buôn thần bán thánh tung ra nhằm trục lợi, mà cần căn cứ vào nhu cầu của chính bản thân và gia đình mình, đừng để văn hóa tâm linh biến thành thói quen xấu. Hiểu rõ ý nghĩa của tập tục đốt vàng mã cũng giúp cho mỗi người sau khi cúng lễ cảm thấy tinh thần thoải mái, không bị rơi vào tình trạng khó xử do đã bày tỏ lòng biết ơn thành kính không đúng cách đối với những người đã khuất.

Giang Trung Sơn
Gui cho ban be Gửi cho bạn bè print Bản in
Gửi bình luận của bạn
Họ tên:  
Email:  
Nội dung:
Mã an toàn* Ma an toan
Xem các bài viết theo ngày calendar
Các bài mới hơn:
bullet Chỉ có phim không hay (23/09/2014)
bullet Hãi hùng phóng xạ mất tích (22/09/2014)
bullet Không bỏ làng (20/09/2014)
bullet Hiểm họa đất lở (19/09/2014)
bullet Bài học từ hỏa hoạn! (18/09/2014)
Các bài đã đăng:
bullet Cần lắm, ngôi nhà bình yên (19/01/2012)
bullet Cảnh báo từ một cái giá phải trả quá đắt (12/01/2012)
bullet Liều lĩnh và hậu quả (07/01/2012)
bullet Vô lý phí lưu hành giao thông (05/01/2012)
bullet Bất khả thi lệnh cấm... taxi (04/01/2012)
bullet Chống tham nhũng - Quyết liệt, xử nghiêm (03/01/2012)
bullet Bệnh... “trung bình” (31/12/2011)
bullet Trị bệnh cò kè “bớt một thêm hai” (29/12/2011)
bullet Trạm y tế - khúc ca vắng vẻ? (28/12/2011)
bullet Mạng xã hội góp gì cho phát triển? (27/12/2011)
Xem tiếp >>
Phó Tổng biên tập phụ trách: Nguyễn Quốc Khánh
Thư ký tòa soạn: Hà Trọng Nghĩa
Báo Đại Đoàn Kết
- Giấy phép xuất bản số 270/GP-TTĐT ngày 27/12/2010 của Bộ Thông tin và Truyền thông về việc thiết lập trang báo điện tử
- Tòa soạn và trị sự: 66 Bà Triệu - Hà Nội - ĐT: (04) 38228303 - FAX: (04) 38228547 - Email: toasoan@baodaidoanket.com.vn
- Đường dây nóng : (04) 39433164 - (08) 39327989
- Ban đại diện tại TP. Hồ Chí Minh: 176 Võ Thị Sáu, TP. Hồ Chí Minh - ĐT: (08) 39326703 - FAX: (08) 39326130 - Email: daidoanket2vp@hcm.vnn.vn
Các văn phòng thường trú:
- Thanh Hóa: Đường Hạc Thành, TP. Thanh Hóa. ĐT: (037) 3854310
- Khánh Hòa: A4 chung cư 2, TP. Nha Trang, Khánh Hoà. ĐT/Fax: (058) 3870608
- Cần Thơ: 5A đường 30-4, TP Cần Thơ - ĐT/Fax: (071) 3839444.