APEC là diễn đàn kinh tế hàng đầu khu vực châu Á – Thái Bình Dương, quy tụ lãnh đạo các nền kinh tế, các tập đoàn lớn cùng hàng nghìn doanh nhân, nhà đầu tư và phóng viên quốc tế. Vì vậy, việc Phú Quốc được lựa chọn đăng cai các hoạt động của Năm APEC 2027 không chỉ là niềm vinh dự đối với địa phương mà còn mở ra cơ hội lớn để đảo ngọc bứt phá mạnh mẽ trong giai đoạn phát triển mới.

Để cùng chung tay hiện thực hóa những cơ hội mà APEC 2027 mang lại cũng như đồng hành cùng quá trình nâng tầm vị thế của Phú Quốc trên trường quốc tế, cả về du lịch, kinh tế xanh và phát triển bền vững, Báo Đại đoàn kết phối hợp cùng UBND tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “APEC 2027 – Nâng tầm phát triển văn hóa, du lịch Phú Quốc”.

Hội thảo được kỳ vọng sẽ cung cấp thêm những góc nhìn, sáng kiến và khuyến nghị chính sách nhằm góp phần giúp Phú Quốc tận dụng tốt cơ hội từ APEC 2027 để tạo động lực phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh và từng bước khẳng định vị thế của một trung tâm du lịch, dịch vụ và kinh tế biển hàng đầu khu vực.

Nhận định về ý nghĩa của Hội thảo, ông Nguyễn Quang Huân -  Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Phó Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn về Khoa học công nghệ và Chuyển đổi số UBTƯ MTTQ Việt Nam, khẳng định: Đây là sự kiện có ý nghĩa rất lớn khi Việt Nam đăng cai APEC 2027, quy tụ lãnh đạo và đại biểu từ nhiều nền kinh tế thành viên, là dịp rất tốt để quảng bá hình ảnh Phú Quốc nói riêng và Việt Nam nói chung, đồng thời thúc đẩy phát triển du lịch và công nghiệp văn hóa theo tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, trong đó đặt mục tiêu phát triển mạnh các ngành công nghiệp văn hóa, gắn với du lịch văn hóa, xây dựng thương hiệu điểm đến Việt Nam.

“Báo Đại Đoàn Kết là cơ quan ngôn luận của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, việc phối hợp với tỉnh An Giang tổ chức hội thảo cho thấy sự chủ động, đồng hành rất sớm trong triển khai các chương trình hành động nêu trong Báo cáo Chính trị Đại hội lần thứ XI Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhiệm kỳ 2026 – 2031” – ông Huân nhấn mạnh; đồng thời cho rằng, hoạt động này cũng thể hiện rõ vai trò của MTTQ Việt Nam trong việc tập hợp, động viên các tầng lớp nhân dân, doanh nghiệp và các chủ thể xã hội cùng tham gia phát triển kinh tế - xã hội, góp phần xây dựng đất nước phát triển bền vững.

Tại Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, trong bài phát biểu chỉ đạo, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh: “Đại đoàn kết toàn dân tộc là cội nguồn sức mạnh của đất nước”. Trong khối đại đoàn kết đó, đội ngũ doanh nhân và cộng đồng doanh nghiệp, nhất là khu vực kinh tế tư nhân, giữ vai trò rất quan trọng.

“Vì vậy, hội thảo “APEC 2027 – Nâng tầm phát triển văn hóa, du lịch Phú Quốc” được tổ chức không chỉ là diễn đàn trao đổi, hiến kế cho địa phương trong quá trình chuẩn bị đăng cai các hoạt động của Năm APEC 2027, mà còn là cơ hội để kết nối các nhà quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và nhà đầu tư cùng chung tay xây dựng tầm nhìn phát triển dài hạn cho Phú Quốc” – ông Huân nhận định.

Ông Huân cho rằng, những ý kiến, sáng kiến và đề xuất được đưa ra tại hội thảo sẽ góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của đảo ngọc, thúc đẩy phát triển du lịch, văn hóa và kinh tế theo hướng bền vững, qua đó đóng góp thiết thực vào mục tiêu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Trong bối cảnh phát triển bền vững đang trở thành yêu cầu tất yếu, ông Nguyễn Quang Huân cũng bày tỏ kỳ vọng Hội thảo “APEC 2027 - Nâng tầm phát triển văn hóa - du lịch Phú Quốc” sẽ quy tụ được đông đảo doanh nhân, nhà đầu tư, các nhà khoa học, chuyên gia và những người trực tiếp tham gia hoạch định chính sách để cùng nhìn nhận một cách đa chiều về tiềm năng, lợi thế cũng như thách thức của Phú Quốc và tỉnh An Giang sau sáp nhập.

“Chỉ khi có một bức tranh đánh giá đầy đủ, chúng ta mới xác định được vị trí và vai trò của du lịch, dịch vụ và công nghiệp văn hóa trong cơ cấu phát triển kinh tế của địa phương trong giai đoạn tới. Từ đó đề xuất được những giải pháp có tính thực tiễn cao, khả thi và có thể triển khai ngay” – ông Huân nhấn mạnh.

Đặc biệt, theo ông cần làm rõ cơ chế huy động nguồn lực xã hội, thu hút đầu tư vào hạ tầng xanh, du lịch xanh, công nghiệp văn hóa và các dịch vụ chất lượng cao theo tinh thần phát triển bền vững ESG (Môi trường – Xã hội – Quản trị).

Bởi bên cạnh mục tiêu phát triển kinh tế, Phú Quốc còn là địa bàn có vị trí đặc biệt quan trọng về quốc phòng, an ninh và chủ quyền biển đảo. Vì vậy, mọi định hướng phát triển cần bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, bảo tồn văn hóa, bảo vệ môi trường và giữ vững quốc phòng, an ninh. Nếu làm được điều đó, Phú Quốc hoàn toàn có thể trở thành một điểm đến xanh, văn minh, hiện đại, có sức cạnh tranh cao trong khu vực.

“Tôi cho rằng Hội thảo “APEC 2027 – Nâng tầm phát triển văn hóa, du lịch Phú Quốc” của Báo Đại đoàn kết chính là cơ hội để bàn thảo về vấn đề này và triển khai trong thực tiễn” – Ông Huân nêu ý kiến đồng thời khẳng định, đây là một mô hình rất đáng để các địa phương nghiên cứu, học tập.

Ở một góc nhìn khác, PGS. TS Mai Quang Vinh, Phó Chủ tịch Thường trực- Tổng Thư ký Hiệp Hội chuyển đổi xanh Việt Nam (VGA) và Hội Hữu nghị Việt Nam – Armenia cho rằng, trong sự kiện APEC 2027, Phú Quốc hoàn toàn có cơ hội trở thành một điểm sáng về du lịch xanh của Việt Nam. Đó sẽ là một Phú Quốc sạch hơn, đẹp hơn, thân thiện hơn; một Phú Quốc biết gìn giữ rừng, biển, san hô, nguồn nước, cảnh quan; một Phú Quốc phát triển nhưng không đánh đổi môi trường; một Phú Quốc hiếu khách, an toàn, văn minh, xứng đáng với danh hiệu “Đảo Ngọc” và là điểm đến mơ ước của du khách quốc tế.

Trong quá trình đó, vai trò đồng hành của MTTQ Việt Nam là hết sức quan trọng. MTTQ Việt Nam là nơi tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, kết nối ý Đảng, lòng dân, khơi dậy tinh thần trách nhiệm của nhân dân, doanh nghiệp, trí thức, các tổ chức xã hội và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài cùng hành động để tạo thành nguồn sức mạnh tham gia xây dựng và phát triển đất nước.

Điều đáng nói là Hội thảo không chỉ bàn về du lịch theo nghĩa thông thường, mà đặt du lịch trong một hệ sinh thái phát triển bền vững, lấy văn hóa, yếu tố xanh và trách nhiệm xã hội làm nền tảng. Đây là cách tiếp cận rất đúng trong bối cảnh hiện nay. Du lịch Phú Quốc muốn phát triển lâu dài thì không thể chỉ dựa vào lợi thế biển đảo, cảnh quan hay hạ tầng lưu trú, mà phải dựa trên việc bảo tồn và tôn tạo hệ sinh thái tự nhiên, giữ gìn bản sắc văn hóa địa phương, xây dựng phong cách phục vụ văn minh, hiếu khách, đồng thời tạo sinh kế bền vững cho cộng đồng dân cư.

PGS. TS Mai Quang Vinh cho rằng, đối với Phú Quốc, sự đồng hành của MTTQ Việt Nam có thể góp phần lan tỏa tinh thần “mỗi người dân là một đại sứ du lịch”, mỗi doanh nghiệp là một chủ thể phát triển có trách nhiệm, mỗi cơ sở dịch vụ là một điểm chạm văn minh, thân thiện với du khách.

“Khi người dân cùng tham gia bảo vệ môi trường, gìn giữ văn hóa, ứng xử hiếu khách và đồng hành với chính quyền, thì APEC 2027 không chỉ là một sự kiện trong vài ngày, mà sẽ trở thành cú hích dài hạn để Phú Quốc phát triển xanh, bền vững và nhân văn hơn” – ông Vinh nhấn mạnh.

Trong  bối cảnh phát triển bền vững đang trở thành yêu cầu tất yếu, PGS. TS Mai Quang Vinh cũng như ông Nguyễn Quang Huân đều kỳ vọng: Hội thảo sẽ không dừng lại ở việc trao đổi nhận thức, mà hướng tới những kết quả cụ thể, có thể chuyển hóa thành chính sách, chương trình hành động và cơ chế phối hợp thực chất.

Bởi muốn Phú Quốc trở thành điểm đến xanh, văn minh, có sức cạnh tranh cao trong khu vực và quốc tế, trước hết cần có một tư duy phát triển mới: Phát triển du lịch phải đi cùng bảo tồn thiên nhiên, nâng cấp chất lượng sống của người dân và nâng cao trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp.

“Phú Quốc là đảo, nên mọi áp lực về du lịch, dân cư, giao thông, nước sạch, rác thải và môi trường đều cần được tính toán kỹ hơn so với các đô thị đất liền. Có thể nói, phát triển Phú Quốc cần có những chuẩn mực riêng về “đô thị đảo xanh”, trong đó các dự án đầu tư phải gắn với tiêu chí môi trường, tiêu chí văn hóa, tiêu chí cộng đồng và tiêu chí sử dụng tài nguyên tiết kiệm, hiệu quả” – ông Vinh nêu ý kiến.

Nhìn nhận ở góc độ liên kết đầu tư, PGS. TS Mai Quang Vinh cũng bày tỏ kỳ vọng Hội thảo sẽ tạo ra không gian gặp gỡ giữa chính quyền, nhà đầu tư, chuyên gia, doanh nghiệp du lịch, các tổ chức xã hội và cộng đồng địa phương.

“Đây là điều rất cần thiết để hình thành một hệ sinh thái xúc tiến đầu tư bền vững, trong đó đầu tư không chỉ nhằm xây dựng khách sạn, khu nghỉ dưỡng hay công trình dịch vụ, mà còn hướng đến các lĩnh vực có tính nền tảng như hạ tầng môi trường, kinh tế tuần hoàn, sản phẩm du lịch văn hóa, du lịch cộng đồng, du lịch sức khỏe, du lịch sinh thái, nông nghiệp xanh gắn với trải nghiệm bản địa” – Ông Vinh nhấn mạnh.

Có thể thấy, Phú Quốc không thể phát triển tách rời không gian kinh tế - văn hóa - sinh thái của An Giang, vùng Đồng bằng sông Cửu Long và cả hành lang biển đảo Tây Nam. Khi nói đến du lịch Phú Quốc, chúng ta phải nói đến kết nối với nông nghiệp xanh, sản phẩm OCOP, văn hóa sông nước, du lịch tâm linh, du lịch sinh thái, kinh tế biển, logistics, hàng không… Vì vậy, liên kết vùng sẽ giúp kéo dài chuỗi giá trị, phân bổ lợi ích rộng hơn và huy động được nhiều nguồn lực xã hội hơn.

Theo PGS. TS Mai Quang Vinh, Phú Quốc muốn xanh và đẹp không thể chỉ dựa vào ngân sách nhà nước, cần có sự tham gia của doanh nghiệp, người dân, hiệp hội nghề nghiệp, các tổ chức xã hội, truyền thông, trường học và cả du khách. Vì vậy, từ Hội thảo, chúng ta có thể nghĩ tới các phong trào xã hội hóa như “Phú Quốc không rác thải nhựa”, “Cơ sở lưu trú xanh”, “Nhà hàng xanh”, “Bãi biển sạch”, “Người dân hiếu khách”, “Doanh nghiệp đồng hành bảo tồn biển đảo”. Những mô hình như vậy nếu được thiết kế bài bản sẽ tạo thành sức mạnh mềm rất lớn cho hình ảnh Phú Quốc.

“Tôi đặc biệt kỳ vọng sau Hội thảo sẽ có một bộ khuyến nghị chính sách và chương trình hành động cụ thể cho Phú Quốc trước thềm APEC 2027, trong đó xác định rõ việc gì làm ngay, việc gì làm trung hạn, việc gì cần cơ chế đặc thù. Nếu làm tốt, APEC 2027 sẽ không chỉ giúp Phú Quốc đón tiếp thành công bạn bè quốc tế, mà còn giúp định vị Phú Quốc như một biểu tượng mới của du lịch xanh Việt Nam” – PGS. TS Mai Quang Vinh nhận định.

Từ những chia sẻ của các chuyên gia cho thấy, vấn đề đặt ra cho Phú Quốc hôm nay cũng là vấn đề mà nhiều địa phương du lịch của Việt Nam đang phải đối diện: làm thế nào để thu hút đầu tư nhưng không phá vỡ cảnh quan; phát triển hạ tầng nhưng không gây áp lực quá mức lên môi trường; tăng trưởng du lịch bền vững nhưng vẫn giữ được bản sắc văn hóa; nâng cao năng lực cạnh tranh nhưng không đánh mất sự thân thiện, nhân văn của điểm đến.

Và chắc chắn rằng, những câu hỏi đó sẽ được đặt ra và được giải đáp thấu đáo tại Hội thảo “APEC 2027 – Nâng tầm phát triển văn hóa, du lịch Phú Quốc”. Giống như kỳ vọng của PGS. TS Mai Quang Vinh, khi ông cho rằng, nếu Hội thảo tạo được một chương trình hành động cụ thể, có sự cam kết của chính quyền, doanh nghiệp, cộng đồng và các tổ chức xã hội, thì đây sẽ là một mô hình rất có giá trị. Hội thảo hoàn toàn có thể là kinh nghiệm để nhiều địa phương của Việt Nam tham khảo nhằm thu hút đầu tư văn hóa – du lịch – hạ tầng xanh. Và đó cũng chính là thông điệp đẹp để gửi tới bạn bè quốc tế: Việt Nam phát triển du lịch bằng trách nhiệm, bằng văn hóa, bằng lòng hiếu khách và bằng cam kết bảo vệ thiên nhiên cho các thế hệ tương lai.

Thực hiện: Việt Hà

Trình bày: Quang Hùng