550.000 doanh nghiệp chờ Luật
Bộ Kế hoạch và Đầu tư sắp trình Quốc hội dự án Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nếu được thông qua, ước tính có khoảng 550.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện nay sẽ có thể được hưởng lợi từ luật. Đây được kỳ vọng là bước đệm để tăng sức đề kháng, nâng cạnh tranh cho khối doanh nghiệp tư nhân.
Theo dự thảo do Bộ Kế hoạch và Đầu tư trình Chính phủ, việc hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) được xem như một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong chính sách phát triển kinh tế - xã hội. Nhiều quốc gia đã sớm ban hành các đạo luật cơ bản về hỗ trợ DNNVV từ nhiều năm trước nhằm thúc đẩy khu vực DN này phát triển, đổi mới sáng tạo, đóng góp ngày càng cao trong nền kinh tế.
Do vậy nhiều nội dung ưu đãi cụ thể về thuế phí được đưa ra. Chẳng hạn như hỗ trợ thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), dự thảo quy định các DN khởi nghiệp được hỗ trợ 5% thuế suất thuế TNDN so với mức thuế suất phổ thông trong thời hạn tối đa 5 năm kể từ ngày DN có hoạt động sản xuất kinh doanh.
Nhằm giúp DNNVV thực hiện hợp đồng hoặc đơn đặt hàng cung cấp các sản phẩm, dịch vụ công, dự thảo cũng đưa ra quy định cơ quan, tổ chức có sử dụng ngân sách nhà nước để mua sắm công dành tỷ lệ tối thiểu 20% ngân sách hoặc 20% số lượng hợp đồng hàng năm để mua sắm sản phẩm, dịch vụ do DNNVV sản xuất, cung ứng.
Dự thảo Luật cũng xác định nhóm các DN cần được ưu tiên: DN khởi nghiệp đổi mới sáng tạo; DNNVV trong lĩnh vực sản xuất chế biến; DN được chuyển đổi từ hộ kinh doanh, phù hợp với mục tiêu và định hướng phát triển của đất nước, lợi thế của từng ngành, lĩnh vực, địa bàn và khả năng nguồn lực của quốc gia trong từng thời kỳ.
Để thực hiện chủ trương hỗ trợ cho DN phát triển, ngay từ đầu năm 2016, thực hiện Nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ đã có Nghị quyết 01 về phát triển kinh tế xã hội và những giải pháp để thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội của năm 2016. Mới đây, Chính phủ ban hành Nghị quyết 35 về hỗ trợ và phát triển DN. Mục tiêu của Nghị quyết 35 là nâng cao sức cạnh tranh của DN, phấn đấu đến năm 2020 có khoảng hơn 1 triệu DN kinh doanh, và có nhiều DN không những có sức cạnh tranh trong nước, mà trên cả thị trường quốc tế.
Theo khẳng định ông Phạm Đình Thi - Vụ trưởng Vụ Chính sách thuế (Bộ Tài chính), để phát triển DN, thì những DNNVV cũng là một trong những đối tượng được các nước đang phát triển rất quan tâm. Bởi vì DNNVV mặc dù quy mô nhỏ nhưng lại giải quyết được vấn đề lao động, việc làm. Ông Thi cũng cho rằng các nước đang phát triển, đặc biệt là những nước gần chúng ta như Thái Lan, Trung Quốc, Malaysia… cũng đều có chính sách phát triển DNNVV.
Dữ liệu thống kê cho thấy các DNNVV chiếm khoảng 97% số DN, đang đóng góp khoảng 45% vào GDP, 31% vào tổng số thu ngân sách, chiếm khoảng 31% vốn đầu tư của cộng đồng DN nói chung, đóng góp gần 50% vào tốc độ tăng trưởng kinh tế quốc gia hàng năm và quan trọng là đang tạo ra 51% tổng việc làm của Việt Nam. Vai trò của khu vực này trong đảm bảo an sinh xã hội và xóa đói giảm nghèo là đặc biệt quan trọng. Thế nhưng đây cũng là những DN dễ bị tổn thương nhất khi có biến động về kinh tế.
Chuyên gia kinh tế Trần Du Lịch đưa ra quan điểm, DNNVV trong nước chưa được quan tâm đúng mức, cần hỗ trợ đến nơi đến chốn. Sự phát triển DNNVV có ý nghĩa chiến lược trong quá trình công nghiệp hóa đất nước. DNNVV là lực lượng chính làm công nghiệp hỗ trợ. Do vậy hỗ trợ cho DNNVV phát triển vừa có ý nghĩa kinh tế, nhưng quan trọng hơn là thúc đẩy sự tiến bộ và công bằng xã hội.