Bắc Ninh: Xây thành phố từ những mái nhà an cư

Ổn định chỗ ở, yên tâm làm việc

Sau giờ làm việc tại khu công nghiệp Vân Trung, trở về nhà đón con, chị Hải Yến, cư dân khu nhà ở xã hội (NOXH) Evergreen (Khu đô thị mới, phường Nếnh, TP Bắc Ninh), tranh thủ cùng con nô đùa dưới sân chung cư. Khoảng thời gian thư thả ấy là một trong những thay đổi trong cuộc sống gia đình chị kể từ khi chuyển về đây.

Trước đây, gia đình chị có 3 người, thuê trọ trong một căn phòng hơn 12m2, cách xa nơi làm việc. Chỗ ở chật hẹp, con nhỏ quấy khóc, lại phải đi làm xa khiến vợ chồng chị mệt mỏi. Gần 2 năm trở lại đây, gia đình chuyển về căn hộ trên tầng 9 của Khu NOXH dành cho công nhân tại Khu đô thị mới phường Nếnh, cuộc sống thay đổi rõ rệt.

“Chuyển từ phòng trọ chật chội sang căn hộ rộng rãi hơn, khang trang hơn, cuộc sống của gia đình chúng tôi ổn định hơn trước. Con nhỏ có không gian vui chơi, học tập ngay trong nội khu. Vợ chồng tôi di chuyển đến chỗ làm chỉ mất 5 phút thay vì 30 phút như trước đây. Không chỉ có diện tích ở phù hợp, khu chung cư còn có sân chơi, khu tập thể dục, cửa hàng tiện ích đáp ứng những nhu cầu thiết yếu của công nhân. Sức khỏe của gia đình tôi cũng tốt hơn trước, chúng tôi yên tâm làm việc và gắn bó với doanh nghiệp”, chị Yến chia sẻ.

Hiện gia đình chị Yến thuê căn hộ với giá 2,5 triệu đồng/tháng. Theo chị, đây là mức phù hợp với thu nhập của vợ chồng hiện nay. “Chúng tôi hy vọng giá thuê này được giữ ổn định và lâu dài”, chị Yến mong muốn.

Theo chị Yến, cùng tòa với gia đình chị có gần 2 nghìn công nhân đã mua và thuê NOXH. Họ đều rất phấn khởi bởi có chỗ ở ổn định, bớt áp lực thuê trọ, hạn chế phải chuyển nhà, có thêm thời gian cho công việc và gia đình. Sự ổn định ấy cũng giúp doanh nghiệp duy trì lao động, nhất là tại những khu công nghiệp tập trung đông công nhân.

Tương tự chị Yến, chị Nguyễn Hương, công nhân Khu công nghiệp VSIP, cũng chọn NOXH để ổn định cuộc sống. Gia đình chị mua một căn hộ với giá khoảng 720 triệu đồng. Bằng số tiền sẵn có, chị thanh toán trước 30%, phần còn lại được vay với lãi suất ưu đãi và trả dần. Hình thức này phù hợp với khả năng tài chính của gia đình. Theo chị Hương, hằng tháng nếu không phải trả tiền lãi thì chị vẫn phải trả tiền thuê nhà như trước đây. Có căn hộ riêng, gia đình chị chấm dứt nỗi lo tăng giá thuê, lo chuyển nhà, giảm áp lực chi phí và yên tâm làm việc.

Một gia đình thuê nhà, một gia đình mua nhà bằng khoản tích lũy và vốn vay ưu đãi. Lựa chọn khác nhau nhưng đều xuất phát từ nhu cầu có chỗ ở phù hợp, thuận tiện cho công việc, đủ điều kiện chăm sóc con. Mong muốn giữ ổn định giá thuê của chị Yến cũng cho thấy, với người lao động, an cư cần đi cùng khả năng tính toán chi phí lâu dài.

An cư trong không gian phát triển mới

Khi Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, nhu cầu ấy càng cần được đặt trong quá trình tổ chức không gian đô thị và phát triển công nghiệp. Những khu nhà ở dành cho công nhân, người thu nhập thấp là một phần của hạ tầng phục vụ sản xuất và đời sống. Việc bố trí nhà ở gần nơi làm việc, có dịch vụ thiết yếu và mức chi phí phù hợp tạo điều kiện để người lao động gắn bó lâu dài với thành phố.

Tại Lễ công bố Nghị quyết của Quốc hội về việc thành lập TP Bắc Ninh ngày 19/9/2026, trong bài phát biểu, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu Bắc Ninh tổ chức không gian phát triển với sự kết nối hài hòa giữa công nghiệp, đô thị, dịch vụ, nông nghiệp, sinh thái và văn hóa; đầu tư tương xứng cho giao thông công cộng, nhà ở, trường học, bệnh viện, công viên và thiết chế văn hóa. Đồng thời, cần nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, nhà ở và dịch vụ thiết yếu, đặc biệt đối với công nhân, người lao động và các địa bàn còn khó khăn.

Từ yêu cầu đó, có thể thấy, phát triển NOXH có ý nghĩa trực tiếp về kinh tế. Chỗ ở ổn định giúp công nhân bớt thời gian đi lại, giảm những xáo trộn trong sinh hoạt và yên tâm làm việc. Doanh nghiệp có điều kiện giữ chân người lao động. Về an sinh, một căn hộ phù hợp mở ra cơ hội cải thiện điều kiện sống cho những gia đình chưa đủ khả năng mua nhà theo giá thị trường. Trẻ nhỏ có không gian vui chơi, học tập; cha mẹ có thêm thời gian chăm sóc con. Về ý nghĩa chính trị, việc phát triển NOXH thể hiện ở trách nhiệm đưa chủ trương chăm lo đời sống Nhân dân thành kết quả người dân được thụ hưởng. Trong vị thế thành phố trực thuộc Trung ương, chất lượng quản trị cần được thể hiện qua việc giải quyết những nhu cầu thiết yếu ấy: dự án được tháo gỡ vướng mắc, căn hộ bảo đảm chất lượng, giá bán và giá thuê minh bạch, người đủ điều kiện tiếp cận được chính sách.

Tăng nguồn cung, bảo đảm đúng nhu cầu

Nghị quyết số 303/NQ-CP ngày 30/9/2026 của Chính phủ về việc giao chỉ tiêu phát triển NOXH, nhà ở cho thuê cho các địa phương giai đoạn 2026-2030 giao Bắc Ninh tổng chỉ tiêu 119.073 căn trong giai đoạn này; chỉ tiêu năm 2026 là 12.000 căn.

Theo báo cáo của Sở Xây dựng TP Bắc Ninh, thành phố hiện có 122 dự án NOXH và 10 dự án nhà lưu trú công nhân; trong đó, 33 dự án đã hoàn thành, với khoảng 25.900 căn; 99 dự án đang triển khai các bước từ chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng đến thi công, hoàn thiện thủ tục, với quy mô khoảng 118.300 căn. Ngoài ra, khoảng 32.000 căn thuộc 18 dự án khu đô thị đã được chấp thuận đầu tư nhưng chưa xác định cụ thể tiến độ, đây là nguồn bổ sung cho giai đoạn tiếp theo.

Trao đổi với phóng viên Báo Đại đoàn kết, ông Nguyễn Quốc Ân, Phó Giám đốc Sở Xây dựng TP Bắc Ninh cho biết, năm 2026, thành phố xác định phát triển NOXH, nhà ở cho thuê là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, gắn với mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm chỗ ở cho công nhân, người lao động và người thu nhập thấp. Tính đến hết quý III/2026, toàn thành phố đã triển khai thi công hoàn thành hơn 7.000 căn NOXH. Qua rà soát tiến độ các dự án đang triển khai, dự kiến trong năm 2026 sẽ hoàn thành trên 12.000 căn hộ NOXH.

Khối lượng căn hộ cần hoàn thành trong quý IV/2026 còn khá lớn. Sở Xây dựng đang bám sát từng dự án, phối hợp với các sở, ngành và địa phương tháo gỡ khó khăn về đất đai, thủ tục đầu tư, xây dựng và hạ tầng xã hội để đẩy nhanh thi công, hoàn thành chỉ tiêu Chính phủ giao.

“Giải pháp trước hết là phải tăng nguồn cung nhưng phải đúng nhu cầu. Trong đó, việc đánh giá nhu cầu phải được thực hiện theo từng khu vực, từng nhóm đối tượng và khả năng chi trả thực tế, thay vì chỉ nhìn vào số căn được giao” ông Ân chia sẻ. 

Sở Xây dựng TP Bắc Ninh đang tham mưu phân loại rõ từng vướng mắc, xác định trách nhiệm của từng cơ quan, xử lý theo từng dự án; tiếp tục áp dụng cơ chế ưu tiên, “luồng xanh” để rút ngắn thời gian thủ tục đối với các dự án đủ điều kiện.

Cùng với tăng nguồn cung, Sở Xây dựng TP Bắc Ninh cũng sẽ công khai, minh bạch thông tin về dự án, giá bán, giá thuê, thời gian nhận hồ sơ và điều kiện được hưởng chính sách để người dân dễ tiếp cận. Việc kiểm tra, xác minh đối tượng cũng được tăng cường nhằm hạn chế hồ sơ mua, thuê mua, thuê NOXH không đúng đối tượng, tránh đầu cơ hoặc trục lợi chính sách.

Ông Nguyễn Quốc Ân cho rằng cần kiểm soát tốt giá bán, giá thuê và chất lượng dự án, đồng thời phát triển thêm nhà ở cho thuê để người lao động có thêm lựa chọn, thay vì chỉ có một phương án là mua nhà. “Mục tiêu cuối cùng là NOXH phải đến được đúng người có nhu cầu về nhà ở, mức giá phù hợp với khả năng chi trả của công nhân và người lao động thu nhập thấp”, ông Ân nhấn mạnh.