“Bùng nổ” du lịch âm nhạc
Từ một xu hướng, trong thời gian qua du lịch âm nhạc đang trở thành “đòn bẩy” kinh tế, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu phát triển các ngành công nghiệp văn hóa. Các sự kiện được tổ chức không còn đơn thuần là việc thưởng thức một buổi biểu diễn, mà âm nhạc giờ đây trở thành động lực chính thôi thúc du khách xách balo lên và đi.
Đánh thức lợi thế
Thị trường giải trí Việt Nam giai đoạn hiện tại chứng kiến sự bùng nổ của các siêu concert quy mô hàng chục nghìn khán giả tại các sân vận động lớn. Sự trỗi dậy của các lễ hội âm nhạc thế hệ mới, các tour lưu diễn quốc nội và sự đổ bộ của ngôi sao quốc tế đang vẽ lại bản đồ dịch chuyển của du khách.
Ngoài việc tạo những hiệu ứng kích cầu du lịch, sự phát triển của du lịch âm nhạc cũng đang dần thay đổi thói quen trải nghiệm của du khách khi lựa chọn các điểm đến. Theo dữ liệu khảo sát từ các nền tảng đặt phòng trực tuyến như Booking ghi nhận, mỗi khi có một ngôi sao lớn công bố concert tại Hà Nội hoặc TPHCM, lượt tìm kiếm lưu trú tại các thành phố này lập tức tăng vọt hơn 250% so với cùng kỳ. Hay khảo sát từ đơn vị lữ hành cao cấp Paradise Việt Nam thì 85% du khách tham dự concert xem âm nhạc là lý do chính của chuyến đi. Đặc biệt, mức chi tiêu trung bình của một khách du lịch âm nhạc quốc tế đến Việt Nam đạt khoảng 1.200 USD/người, cao hơn nhiều so với khách du lịch thuần túy thích tham quan ngắm cảnh. Du khách sẵn sàng chi tiền cho các dịch vụ lưu trú từ 3-5 sao, trải nghiệm ẩm thực bản địa chất lượng cao và mua sắm đồ lưu niệm.
Nhìn nhận về sự “bùng nổ” này, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hóa và Giáo dục của Quốc hội cho rằng, âm nhạc là con đường ngắn nhất để đưa hình ảnh Việt Nam ra thế giới. Việc lồng ghép các danh lam thắng cảnh (như Tràng An - Ninh Bình, Vịnh Hạ Long, Cố đô Huế) vào bối cảnh các lễ hội âm nhạc hay các MV ca nhạc của ngôi sao quốc tế tạo ra hiệu ứng thị giác mạnh mẽ. Nó giúp biến các địa danh này thành điểm đến “phải ghé thăm” của người hâm mộ toàn cầu… Du lịch âm nhạc Việt Nam rất có tiềm năng phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới, từ đó, đóng góp không nhỏ vào nền kinh tế quốc gia và quảng bá văn hóa âm nhạc, hình ảnh Việt Nam ra thế giới.
Chiến lược bài bản
Có một thực tế, Việt Nam đang thiếu các tổ hợp sân vận động có mái che hoặc trung tâm biểu diễn phức hợp có sức chứa trên 40.000 khán giả đạt chuẩn âm thanh khắt khe của các siêu sao thế giới. Các sân vận động hiện tại thường ưu tiên cho công năng thể thao, hệ thống cách âm, hậu cần, kỹ thuật và nhà vệ sinh chưa thể đáp ứng hoàn hảo cho một lễ hội âm nhạc quốc tế tầm cỡ. Ngoài ra, một thực trạng nhức nhối thường xuyên lặp lại tại Việt Nam là tình trạng găm phòng, đẩy giá khách sạn, vé máy bay hoặc dịch vụ taxi lên gấp 3 - 4 lần ngay khi ban tổ chức công bố địa điểm diễn ra concert. Sự tăng giá vô tội vạ này tạo ra tâm lý ức chế cho du khách, làm giảm tính bền vững và biến hiệu ứng kinh tế của show diễn thành gánh nặng chi tiêu ngắn hạn.
Đặc biệt, du lịch âm nhạc Việt Nam đang thiếu đi sự liên kết, khi thực tế hầu hết các sự kiện ban tổ chức concert, các hãng hàng không và hiệp hội lưu trú địa phương vẫn đang hoạt động riêng lẻ. Hiếm có concert âm nhạc nào có được những cái bắt tay chiến lược để tạo ra những gói sản phẩm combo trọn gói (gồm vé show, vé máy bay, phòng khách sạn, tour khám phá…) với mức giá bình ổn như cách Singapore hay Thái Lan đang vận hành.
Theo PGS.TS Bùi Hoài Sơn, để phát triển du lịch âm nhạc trong thời gian tới, cần nâng cao nhận thức về ý nghĩa và tầm quan trọng của việc tổ chức các sự kiện âm nhạc gắn với phát triển du lịch. Từ nhận thức đúng đắn và đầy đủ này sẽ hình thành nên chính sách hỗ trợ từ Nhà nước trong khuyến khích đầu tư cho các doanh nghiệp và cá nhân vào phát triển du lịch âm nhạc cũng như các hình thức hỗ trợ về pháp lý, giảm thuế cho các hoạt động liên quan đến tổ chức sự kiện âm nhạc. Bên cạnh đó, để thu hút du khách quốc tế, Việt Nam cần đầu tư vào việc xây dựng các chương trình âm nhạc chất lượng cao, tổ chức đa dạng hóa sự kiện âm nhạc, bằng cách tổ chức thường xuyên các lễ hội âm nhạc với nhiều thể loại khác nhau từ dân gian, cổ điển đến hiện đại, để phục vụ đa dạng đối tượng. Mời các nghệ sĩ nổi tiếng trong và ngoài nước tham gia biểu diễn để tăng sức hấp dẫn cho sự kiện.
Du lịch bắt tay cùng âm nhạc tại Việt Nam không còn là một sân chơi mang tính thử nghiệm, mà đã chứng minh rõ nét vai trò đòn bẩy kinh tế chiến lược trong kỷ nguyên mới. Bằng việc nhìn thẳng vào các hạn chế hạ tầng, tháo gỡ các nút thắt cơ chế và tăng cường liên kết chuỗi giá trị, Việt Nam hoàn toàn có thể tự tin ghi danh thành một trong những điểm đến du lịch âm nhạc hấp dẫn nhất khu vực Đông Nam Á.