Chuyển đổi số để Mặt trận gần dân hơn - Bài 2: Mặt trận giúp dân “mở chợ” trên không gian số

Đưa nông sản lên “chợ số”

Một phiên chợ không có sạp hàng, người bán không cần đứng sau quầy và người mua cũng không phải trực tiếp đến nơi sản xuất. Đó là cách “Chợ số - Nông thôn số” được tổ chức tại xã Tân An.

Ngày 28/8, tại vườn thanh long của HTX Ánh Dương, thôn An Thái, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Tân An tổ chức chương trình livestream giới thiệu, quảng bá các sản phẩm nông nghiệp, sản phẩm OCOP và sản phẩm đặc trưng của địa phương.

Không gian sản xuất thực tế trở thành “gian hàng”. Điện thoại, máy quay và đường truyền Internet trở thành công cụ kết nối. Đoàn viên Thanh niên, hội viên nông dân và các hộ sản xuất trực tiếp tham gia giới thiệu sản phẩm, thực hành quay phim, chụp ảnh, livestream và tương tác với khách hàng.

Điều đáng chú ý là người dân không chỉ được “đưa sản phẩm lên mạng”, mà còn được làm quen với một phương thức kinh doanh mới. Từ cách chụp một bức ảnh sản phẩm, xây dựng nội dung giới thiệu đến cách trả lời bình luận, tiếp nhận nhu cầu của khách hàng, những kỹ năng trước đây còn khá mới mẻ với nhiều hộ sản xuất đang dần trở thành công cụ phục vụ việc tiêu thụ hàng hóa.

Sau chương trình, phiên livestream thu hút hơn 60.000 lượt xem, 300 lượt chia sẻ và 500 lượt bình luận. Những con số này cho thấy sức lan tỏa của sản phẩm địa phương trên môi trường số. Nhưng điều quan trọng hơn nằm ở cách MTTQ Việt Nam xã xử lý những tương tác sau livestream.

Ban Quản trị chương trình đã tổng hợp các bình luận, tin nhắn, nhu cầu mua hàng; đồng thời trao đổi với các chủ hộ, cơ sở sản xuất để xác nhận thông tin về sản phẩm, số lượng, giá bán và khả năng cung ứng. Khách hàng có nhu cầu được kết nối trực tiếp với đúng chủ hộ, cơ sở sản xuất để tiếp tục trao đổi và chốt đơn.

Như vậy, phiên “Chợ số” không dừng ở việc quảng bá. Từ những lượt xem, lượt chia sẻ và bình luận trên mạng xã hội, các kết nối mua bán được đưa trở lại đời sống thực. Chuyển đổi số vì thế được cụ thể hóa bằng một giá trị mà người sản xuất có thể cảm nhận: thêm người biết đến sản phẩm, thêm khách hàng và thêm cơ hội mở rộng thị trường.

Một trong những hộ sản xuất được hưởng lợi từ cách làm này là gia đình anh Dương Ngọc Giảng, người Tày, với diện tích 6ha chè. Trước đây, sản phẩm chè của gia đình anh chủ yếu được tiêu thụ theo đơn đặt hàng, bán lẻ hoặc thông qua các đại lý. Việc quảng bá trên mạng xã hội đã được thực hiện nhưng chưa phải là kênh tiêu thụ chủ lực. Thế nhưng, tham gia thực tế phiên livestream do Ủy ban MTTQ Việt Nam  xã tổ chức, anh Giảng nhận thấy đây là một phương thức quảng bá vô cùng hiệu quả.

“Qua livestream trên mạng xã hội do Mặt trận xã tổ chức, tôi thấy mô hình khá hiệu quả, giúp quảng bá thương hiệu chè của gia đình và của địa phương. Đặc biệt, sau mỗi phiên livestream, MTTQ Việt Nam xã gắn số điện thoại của hộ sản xuất trên Fanpage, giúp khách hàng có thể liên hệ trực tiếp” - anh Giảng chia sẻ.

Chuyển đổi số phải đi vào đời sống

Câu chuyện của hộ anh Giảng cho thấy, với nông sản địa phương, đưa sản phẩm lên môi trường số mới chỉ là bước đầu. Điều quan trọng là phải tạo được một đường kết nối cụ thể giữa sản phẩm và khách hàng. Và việc Ủy ban MTTQ Việt Nam xã chủ động gắn thông tin liên hệ của hộ sản xuất sau mỗi phiên livestream chính là một mắt xích như vậy.

Để tiếp tục nhân lên những phiên “Chợ số” như vậy, MTTQ Việt Nam xã Tân An đã xây dựng những lực lượng hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ. Ngày 28/8 vừa qua, “Câu lạc bộ Thanh niên số” và “Tổ hội Nông dân số” được ra mắt. Các mô hình tập hợp đoàn viên, thanh niên, hội viên nông dân và các hộ sản xuất, kinh doanh cùng học hỏi, hỗ trợ nhau ứng dụng công nghệ số trong sản xuất, quảng bá và tiêu thụ sản phẩm.

Cùng với đó, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội tổ chức Hội nghị tập huấn “Bình dân học vụ số”, triển khai sử dụng Cổng tiếp nhận thông tin 24/7 của MTTQ; hướng dẫn đăng ký, kích hoạt và sử dụng định danh điện tử, khai thác các tiện ích trên VNeID; thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia.

Điểm đáng chú ý là việc tập huấn được thực hiện theo phương châm “cầm tay chỉ việc”. Người tham gia được thực hành trực tiếp trên điện thoại thay vì chỉ nghe giới thiệu lý thuyết. Sau khi nắm được kỹ năng, họ tiếp tục hướng dẫn người thân và bà con tại khu dân cư.

Từ một người biết sử dụng công nghệ, thêm nhiều người biết sử dụng. Từ những thao tác phục vụ thủ tục hành chính, người dân có thể tiến tới sử dụng công nghệ trong sản xuất, quảng bá và kinh doanh.

Bà Ma Thị Hiếu - Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Tân An cho biết: “Chúng tôi mong muốn chuyển đổi số phải đi vào những vấn đề cụ thể của đời sống, nhất là giúp người dân có thêm phương thức quảng bá sản phẩm, tiếp cận khách hàng và mở rộng thị trường. “MTTQ Việt Nam xã sẽ tiếp tục phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội duy trì các hoạt động hướng dẫn kỹ năng số, hỗ trợ người dân ứng dụng công nghệ và kết nối tiêu thụ sản phẩm. Chuyển đổi số sẽ không chỉ dừng ở việc người dân biết sử dụng công nghệ, mà từng bước trở thành công cụ giúp bà con nâng cao thu nhập và phát triển kinh tế địa phương”- bà Ma Thị Hiếu nhấn mạnh.

Lan tỏa mô hình “Chợ số - Nông thôn số”

Hiệu quả bước đầu của mô hình “Chợ số - Nông thôn số” do MTTQ Việt Nam xã Tân An tổ chức đã thu hút sự quan tâm của nhiều địa phương trong tỉnh. Vừa qua, Đoàn công tác của xã Kim Bình do ông Lê Thiện Quang - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Kim Bình làm Trưởng đoàn đã đến học tập, trao đổi kinh nghiệm về triển khai mô hình.

Trên tinh thần cởi mở, trách nhiệm, đại biểu hai địa phương tập trung thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, nhất là về phương thức tổ chức, phát huy vai trò của các lực lượng tại cơ sở, đẩy mạnh việc hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ số và duy trì hoạt động của mô hình.

Qua trao đổi, học tập kinh nghiệm, các địa phương có thêm cơ hội nhìn nhận rõ hơn những cách làm hiệu quả, những khó khăn, vướng mắc và giải pháp trong quá trình triển khai mô hình. Trên cơ sở đó, mỗi địa phương có thể chọn lọc những kinh nghiệm phù hợp, chủ động điều chỉnh cách tổ chức, phân công lực lượng và phương thức tuyên truyền, hướng dẫn người dân.

Nhìn từ thực tế tại xã Tân An cho thấy, thông qua việc xây dựng, duy trì và nhân rộng các mô hình thiết thực như “Chợ số - Nông thôn số”, MTTQ Việt Nam xã đã góp phần đưa chủ trương chuyển đổi số đến gần hơn với cộng đồng, tạo môi trường để người dân chủ động tiếp cận, ứng dụng công nghệ. Việc các địa phương thường xuyên trao đổi, học tập kinh nghiệm cũng góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của MTTQ, từng bước nhân rộng những cách làm phù hợp, thiết thực từ cơ sở.

(Còn nữa)