Đà Nẵng: Tạo nguồn lực sinh kế và hiệu quả cho người dân vùng miền núi

Từ “giải ngân” đến hiệu quả thực chất

Theo ông Lê Đình Tài, Chủ tịch UBND xã Phước Chánh, TP Đà Nẵng, năm 2025, địa phương giải ngân hơn 27,8 tỷ đồng trong tổng số hơn 37,8 tỷ đồng vốn được giao thực hiện các chương trình MTQG, đạt 73,56%.

Tuy nhiên, ông Tài cho rằng, trong điều kiện chính sách mới, việc đánh giá hiệu quả chương trình cần chuyển mạnh từ các tiêu chí về đầu vào, tiến độ và tỷ lệ giải ngân sang những kết quả thực chất mà nguồn vốn mang lại cho người dân và địa bàn. Cách tiếp cận này càng có ý nghĩa đối với vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Tại xã Phước Chánh, nguồn vốn MTQG được ưu tiên cho những lĩnh vực gắn trực tiếp với sản xuất và đời sống. Trong năm 2026, địa phương bố trí hơn 1,7 tỷ đồng phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp bền vững, thúc đẩy sản xuất hàng hóa theo chuỗi giá trị; đồng thời dành hơn 3,5 tỷ đồng đầu tư hạ tầng thiết yếu phục vụ sản xuất và dân sinh.

Nhờ các nguồn vốn này, tỷ lệ hộ nghèo ở địa phương giảm còn 32,32%. Tuy nhiên, thực tế cũng cho thấy hạ tầng và sinh kế cần được đầu tư đồng bộ. Nếu thiếu giao thông, thủy lợi và các công trình thiết yếu, mô hình sản xuất khó phát huy hiệu quả; ngược lại, đầu tư hạ tầng nhưng không gắn với sinh kế cũng khó tạo ra giá trị kinh tế lâu dài.

Phát huy thế mạnh địa phương

Tại xã A Vương, mục tiêu phát triển giai đoạn 2026-2030 cũng được xác định theo hướng tạo chuyển biến thực chất, thay vì chỉ hoàn thành các chỉ tiêu trên giấy.

Theo ông Briu Quân, Chủ tịch UBND xã A Vương, địa phương phấn đấu đến năm 2030 hoàn thành 100% tiêu chí xã nông thôn mới; tốc độ tăng thu nhập bình quân đầu người đạt 6 đến 7%/năm; tỷ lệ nghèo đa chiều giảm xuống dưới 15%; tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ đạt từ 50% trở lên.

“Để đạt những mục tiêu đó, xã A Vương xác định phát triển kinh tế phải gắn với thế mạnh địa phương, trọng tâm là kinh tế rừng, phát triển nông nghiệp hàng hóa, dịch vụ và du lịch cộng đồng. Cùng với đó là hoàn thiện giao thông, thủy lợi, điện, nước, môi trường; nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, đào tạo nghề và giải quyết việc làm”, ông Quân nói.

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Đà Nẵng, năm 2026, tổng kế hoạch vốn phân bổ cho các chương trình MTQG hơn 963,3 tỷ đồng, gồm hơn 651,8 tỷ đồng vốn đầu tư và hơn 311,4 tỷ đồng vốn sự nghiệp. Ngoài ra, hơn 1.339,2 tỷ đồng vốn giai đoạn 2021-2025 được chuyển nguồn sang năm 2026.

TP Đà Nẵng đang hướng việc triển khai các chương trình theo hướng đồng bộ, vừa đẩy nhanh tiến độ, vừa tăng cường kiểm tra, giám sát và đánh giá hiệu quả đầu tư.

Tại 69 xã, phường của TP Đà Nẵng, ban chỉ đạo thực hiện các chương trình MTQG đã được thành lập, kiện toàn. Thành phố cũng tổ chức 3 lớp tập huấn về cơ chế, chính sách với gần 800 người tham dự. Các địa phương được yêu cầu tăng cường lấy ý kiến người dân trong quá trình triển khai và đánh giá kết quả xây dựng nông thôn mới.

Người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà còn trực tiếp tham gia thực hiện, giám sát, qua đó góp phần bảo đảm nguồn vốn của các chương trình MTQG được sử dụng đúng mục tiêu và tạo ra những thay đổi thực chất, bền vững tại cơ sở.