Để du lịch biển phát triển xanh và bền vững - Bài 1: Khát vọng du lịch biển hạnh phúc

Bắt đầu từ hôm nay (9/6), Báo Đại đoàn kết khởi đăng loạt bài: Để du lịch biển phát triển xanh và bền vững. Ngoài ghi nhận thực tế, loạt bài còn ghi nhận ý kiến tham vấn, phản biện; đóng góp từ các chuyên gia và nhà quản lý bàn giải pháp phát triển bền vững du lịch biển đảo nói chung và du lịch Phú Quốc nói riêng.

Hàng năm, du lịch biển thu hút hàng chục triệu lượt khách, chiếm tỷ lệ lớn trong tổng số khách du lịch của cả nước, trong đó, khách quốc tế có xu hướng tăng mạnh. Đặc biệt, doanh thu từ du lịch biển đóng góp đáng kể vào GDP quốc gia, với các khu vực ven biển dẫn đầu về nguồn thu. Bên cạnh đó, giá trị du lịch biển không chỉ nằm ở doanh thu, mà còn ở việc quảng bá hình ảnh Việt Nam, bảo tồn văn hóa, thiên nhiên và tạo việc làm cho hàng triệu lao động.

Xu hướng nghỉ dưỡng biển đảo gia tăng

Theo phân tích thị trường từ nền tảng du lịch trực tuyến uy tín Traveloka, nhu cầu du lịch nội địa trong tháng 6 và tháng 7/2026 tập trung chủ yếu vào các điểm đến ven biển nổi bật và những trung tâm đô thị lớn. Du khách ngày càng có xu hướng lựa chọn những hành trình gắn với các hệ sinh thái nghỉ dưỡng cao cấp, sự kiện văn hóa đặc sắc.

Thống kê cho thấy, các điểm đến biển đảo đang ghi nhận sự tăng trưởng mạnh mẽ trong mùa hè năm nay. Nổi bật trong số đó có Phú Quốc, khi sở hữu mức tăng trưởng cao nhất cả nước về lượng tìm kiếm vé máy bay mùa hè: tăng 56%. Theo sau đó là Côn Đảo với mức tăng 42%. Điều này cho thấy các kỳ nghỉ biển đảo chất lượng cao tiếp tục là lựa chọn hàng đầu của du khách trong mùa nắng nóng. Cùng với đó, du khách ngày càng có xu hướng lựa chọn những điểm đến thuận lợi cho việc di chuyển với hạ tầng giao thông đường bộ và đường hàng không phát triển.

Giám đốc Traveloka Việt Nam Huỳnh Thị Mai Thy chia sẻ, dù du khách có mong muốn khám phá Lễ hội Pháo hoa quốc tế Đà Nẵng hay tìm kiếm một kỳ nghỉ biển đảo chất lượng tại Phú Quốc, mục tiêu mà nền tảng hướng đến là giúp cho hành trình khám phá trở nên đơn giản và thuận tiện hơn. Thông qua nền tảng tích hợp toàn diện, Traveloka mang đến trải nghiệm dễ dàng hơn trên từng bước lên kế hoạch, từ việc kết nối với các dịch vụ hàng không đến các lựa chọn lưu trú chất lượng cao tại điểm đến.

Ở khu vực phía Bắc, với việc thông tuyến du lịch kết nối 2 vùng vịnh Hạ Long (Quảng Ninh) và Lan Hạ (Hải Phòng) vào cuối tháng 4 vừa qua đã mở ra cơ hội cho du khách được trải nghiệm những hải trình nghỉ dưỡng trọn vẹn, đặc sắc hơn khi đi xuyên vùng di sản.

Theo theo đánh giá của đại diện Paradise Vietnam, hành trình kết nối không chỉ tối ưu hơn về mặt thời gian và trải nghiệm, mà còn mang đến cơ hội để du khách chiêm ngưỡng vẻ đẹp thiên nhiên đặc trưng của cả hai vịnh biển chỉ trong một chuyến đi. Tiềm năng của tuyến kết nối này rất lớn vì kết hợp được hai sắc thái trải nghiệm khác nhau: Một bên là vẻ đẹp kỳ vĩ mang tính biểu tượng của vịnh Hạ Long và một bên là không gian trong lành và giàu tính khám phá của vịnh Lan Hạ. Tuyến tham quan kết nối góp phần thu hút khách đến từ nhiều thị trường khác nhau, bao gồm khách Việt Nam và khách quốc tế đến từ Đài Loan, Mỹ, Ấn Độ, Pháp cùng một số thị trường khác. Tệp khách khá đa dạng, từ khách đi theo nhóm, các cặp đôi cho đến gia đình. Điều này cho thấy tuyến kết nối Hạ Long - Lan Hạ có sức hấp dẫn tương đối rộng, phù hợp với nhiều nhu cầu du lịch khác nhau, từ nghỉ dưỡng, khám phá thiên nhiên đến trải nghiệm du thuyền cao cấp.

Kéo dài vòng đời giá trị tài nguyên biển

Trong hội thảo chủ đề "Phát triển du lịch biển xanh - Du lịch hạnh phúc, hướng đi tương lai cho các hợp tác xã”, vừa được tổ chức gần đây ở Cô Tô, Liên minh Hợp tác xã tỉnh Quảng Ninh đã đề xuất xây dựng bộ tiêu chí “Du lịch biển xanh - Du lịch hạnh phúc” dành cho khu vực kinh tế hợp tác. Bộ tiêu chí này hướng đến các chuẩn mực về môi trường, dịch vụ và cảnh quan, đồng thời đặt trọng tâm vào sự hài hòa giữa phát triển kinh tế với bảo tồn văn hóa và nâng cao chất lượng sống của người dân địa phương.

Điều đó phản ánh một xu thế đang ngày càng rõ nét trong ngành du lịch hiện đại. Trước đây du khách đến Cô Tô chủ yếu tìm kiếm những chuyến tham quan, khám phá hay nghỉ dưỡng. Đến nay, nhu cầu trải nghiệm bản địa, kết nối với đời sống địa phương, tìm kiếm cảm giác chữa lành và sống chậm giữa thiên nhiên đang trở thành lựa chọn của nhiều người.

Các chuyên gia nhận định, khu vực kinh tế hợp tác hoàn toàn có thể trở thành lực lượng nòng cốt trong phát triển du lịch biển. Nhiều đơn vị đang từng bước khẳng định vai trò là những chủ thể kiến tạo sản phẩm du lịch dựa trên tài nguyên bản địa, văn hóa truyền thống và sinh kế địa phương. Nhiều mô hình giàu tiềm năng đang hình thành tại Cô Tô như du lịch trải nghiệm làng chài, tham quan các vùng nuôi biển công nghệ cao, du lịch gắn với văn hóa ngư dân, trải nghiệm chế biến hải sản truyền thống hay các chương trình khám phá hệ sinh thái biển kết hợp giáo dục môi trường…Cách tiếp cận này giúp kéo dài vòng đời giá trị của tài nguyên biển, khi mỗi trải nghiệm đều góp phần tạo thêm sinh kế cho người dân và gia tăng sức hấp dẫn cho điểm đến.

Hay mới đây, hội nghị tham vấn về Đề án chuyển đổi xanh đặc khu Phú Quốc giai đoạn 2026-2035, tầm nhìn đến năm 2050 cũng đã được tổ chức. Đây được xem là dấu mốc quan trọng cho quá trình định hình chiến lược phát triển dài hạn của đảo ngọc theo hướng sinh thái, thông minh và bền vững.

Không chỉ được kỳ vọng trở thành hình mẫu đảo xanh, Phú Quốc hiện còn đóng vai trò “đầu tàu” trong chiến lược liên kết du lịch và kinh tế của toàn tỉnh An Giang mới sau sáp nhập. Ông Nguyễn Vũ Khắc Huy - Chủ tịch Hiệp hội Du lịch tỉnh An Giang, Tổng Giám đốc Vina Phú Quốc Travel cho rằng, sự thay đổi lớn nhất hiện nay nằm ở cách du khách nhìn về An Giang như một điểm đến tổng hợp, thay vì chỉ là nơi có biển đảo hay du lịch tâm linh riêng lẻ.

Theo ông Huy, trước đây phần lớn du khách chỉ chọn nghỉ dưỡng tại Phú Quốc rồi quay về, thời gian lưu trú chưa dài và sản phẩm du lịch còn rời rạc. Tuy nhiên, sau nhiều chuyến famtrip kết nối doanh nghiệp lữ hành, báo chí và đối tác quốc tế, tiềm năng liên kết vùng ngày càng được nhìn nhận rõ hơn. Từ Phú Quốc, du khách có thể tiếp tục hành trình đến Hà Tiên, Rạch Giá, khám phá Châu Đốc, Núi Sam hay trải nghiệm đời sống văn hóa vùng Bảy Núi. Chính sự đa dạng này giúp hành trình không còn đơn điệu mà trở thành chuỗi trải nghiệm đa sắc màu, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu của du khách.

Như vậy, “Du lịch biển xanh - Du lịch hạnh phúc” với các địa phương có thế mạnh du lịch biển đã và đang trở thành một định hướng phát triển dài hạn, lấy hệ sinh thái làm nền tảng, văn hóa làm sức mạnh nội sinh và chất lượng sống của người dân làm thước đo thành công. Ở đó, biển không chỉ được nhìn nhận như một nguồn tài nguyên để khai thác mà còn là không gian sống cần được gìn giữ và trao truyền cho các thế hệ mai sau.

Điều cốt lõi lúc này không nằm ở những khẩu hiệu phát triển, mà ở khả năng hành động đồng bộ giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng cư dân địa phương. Bởi du lịch biển đảo chỉ thực sự xanh, khi phát triển kinh tế song hành với gìn giữ thiên nhiên và bản sắc bản địa.

(còn nữa)