Đề phòng những bệnh về da trong mùa lạnh

Theo PGS.TS Lê Hữu Doanh - Giám đốc Bệnh viện Da liễu Trung ương, mùa lạnh là thời điểm nhiều bệnh da mạn tính có xu hướng tái phát hoặc diễn biến nặng hơn. Thực tế lâm sàng cho thấy không ít người bệnh chủ quan, cho rằng khô da chỉ là vấn đề thẩm mỹ và có thể khắc phục đơn giản bằng việc uống nhiều nước. Tuy nhiên, đây là một quan niệm chưa đầy đủ, thậm chí có thể khiến người dân bỏ lỡ các biện pháp chăm sóc da cần thiết.

Ngoài các bệnh mạn tính, viêm da tiết bã cũng thường bùng phát trong mùa lạnh. Nhiều người cho rằng da dầu sẽ “dễ chịu” hơn vào mùa đông, nhưng thực tế sự rối loạn hoạt động của tuyến bã kết hợp với hàng rào da suy yếu lại tạo điều kiện cho vi nấm cộng sinh phát triển mạnh. Hậu quả là da xuất hiện các mảng đỏ, bong vảy mịn, dính, thường gặp ở vùng rãnh mũi – má, lông mày, da đầu, gây ngứa hoặc rát nhẹ nhưng kéo dài.

Một vấn đề khác thường bị xem nhẹ là nứt nẻ tay chân và viêm quanh móng. Thời tiết lạnh và khô làm lớp sừng dày lên, mất tính đàn hồi. Khi vận động hoặc tiếp xúc nhiều với nước, các vùng da này dễ nứt toác, gây đau, chảy máu và tạo “cửa ngõ” cho vi khuẩn, vi nấm xâm nhập. Dù không phải bệnh nguy hiểm, nhưng tình trạng này ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, lao động và dễ tái diễn nếu không được chăm sóc đúng cách.

Đáng lưu ý, một số người còn có thể gặp mày đay do lạnh. Khi tiếp xúc với không khí lạnh hoặc nước lạnh, da xuất hiện các mảng sẩn phù, ngứa. Trong những trường hợp nặng, phản ứng có thể lan rộng, gây khó thở hoặc các biểu hiện toàn thân, đòi hỏi phải được xử trí y tế kịp thời.

Từ thực tiễn điều trị, BS Vũ Thị Mai Huyền - Khoa Dị ứng, Trung tâm Da liễu – Dị ứng (Bệnh viện Trung ương Quân đội 108) cho rằng, điểm chung của các bệnh da trong mùa lạnh là đều liên quan đến sự suy yếu của hàng rào bảo vệ da. Do đó, phòng bệnh hiệu quả cần bắt đầu từ việc thay đổi thói quen sinh hoạt và chăm sóc da hằng ngày.

Các chuyên gia khuyến cáo, người dân cần chú trọng ba yếu tố cơ bản trong mùa lạnh. Thứ nhất là tắm và làm sạch da đúng cách. Việc tắm nước quá nóng hoặc tắm quá lâu có thể làm mất lớp dầu tự nhiên bảo vệ da, khiến da khô nhanh hơn. Thứ hai là lựa chọn sản phẩm làm sạch và dưỡng da phù hợp, ưu tiên các sản phẩm dịu nhẹ, có khả năng giữ ẩm và phục hồi hàng rào da. Thứ ba là dưỡng ẩm đều đặn, đặc biệt ngay sau khi tắm khi da còn ẩm, giúp “khóa” nước trong da.

Theo BS Huyền, việc giữ ấm cơ thể và duy trì lối sống lành mạnh cũng đóng vai trò quan trọng. Mùa lạnh, nhiều người ít cảm thấy khát nhưng cơ thể và làn da vẫn cần được cung cấp đủ nước. Chế độ ăn giàu rau xanh, hoa quả, vitamin và khoáng chất giúp hỗ trợ sức khỏe da từ bên trong. Đồng thời, hạn chế căng thẳng, ngủ đủ giấc và tránh các yếu tố kích thích như rượu bia cũng góp phần giảm nguy cơ bùng phát bệnh da.

Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường trên da như ngứa kéo dài, đỏ da, bong tróc nhiều, nứt nẻ chảy máu hoặc tiết dịch, người bệnh không nên tự ý dùng thuốc hoặc các phương pháp truyền miệng. Việc thăm khám sớm tại các cơ sở y tế chuyên khoa giúp chẩn đoán chính xác nguyên nhân, từ đó có phác đồ điều trị phù hợp và an toàn.