Doanh nghiệp 'đói' mặt bằng

Doanh nghiệp nhỏ và vừa khó tiếp cận quỹ đất nhưng không ít dự án
chiếm diện tích đất rộng lại “trùm mền”.

Thiếu mặt bằng nhà xưởng, doanh nghiệp... ra đi

Ông Nguyễn Quốc Anh - Chủ tịch Hội Cao su nhựa TP HCM giãi bày: Người ta nói có an cư mới lạc nghiệp nhưng ngành này đang khó khăn về vấn đề mặt bằng. Thiếu mặt bằng xây dựng nhà xưởng nên 50% DN cao su nhựa phải di chuyển đến các tỉnh lân cận. Trước đây các DN cao su nhựa được chỉ định đầu tư ở vùng ven.

Quá trình đô thị hóa phát triển nhanh hình thành khu dân cư. Lúc này thành phố lại yêu cầu DN di dời đến địa điểm mới. Tuy nhiên, di dời đi chỗ khác thì không quận - huyện nào cho sản xuất cao su nhựa. “Chúng tôi di dời đi đâu? Tôi phải dắt hội viên sang các tỉnh lân cận tìm đất xây dựng nhà xưởng. Đến nay, 50% DN của hội chủ động di chuyển sang các tỉnh khác”- ông Nguyễn Quốc Anh bức xúc.

Liên quan đến việc thiếu mặt bằng xây dựng nhà xưởng nhiều DN khác cũng phàn nàn, bị di dời từ khu dân cư DN xin thuê đất khu công nghiệp song đa phần các khu công nghiệp đều từ chối vì khu công nghiệp - khu chế xuất chỉ muốn bán đất với diện tích lớn. Trường hợp, DN có nhu cầu sử dụng 1-2ha không được khu công nghiệp trên địa bàn đáp ứng nhu cầu. Bí mặt bằng xây dựng nhà xưởng, doanh nghiệp liên hệ trực tiếp với Sở Công thương. Sở lại bảo DN liên hệ trực tiếp với các khu công nghiệp. Thế nhưng khu công nghiệp Hiệp Phước, Tân Phú Trung, Lê Minh Xuân mở rộng… đều không đón nhận DN. Khó khăn về mặt bằng, đa số DN nhỏ và vừa (DNNVV) mong muốn, thành phố có chủ trương cụ thể để họ có điều kiện tiếp cận mặt bằng dễ dàng hơn. Lý do, với chủ trương chỉ bán diện tích đất rộng lớn thì DNNVV không có tiền.

Liên quan đến tình trạng DN thiếu mặt bằng xây dựng nhà xưởng đáp ứng nhu cầu sản xuất, ông Cao Thanh Bình- Phó ban Ngân sách HĐND TP HCM khẳng định: Thành phố ưu tiên đất cho DNNVV, thông qua kế hoạch đưa DN đang xen cài trong khu dân cư vào khu công nghiệp. Theo đó, thành phố có quy hoạch và ưu tiên quỹ đất cho DNNVV, cùng với những chính sách hỗ trợ đi kèm cho việc di dời song thực tế công tác này còn tồn tại nhiều hạn chế. “Đa số các DNNVV chỉ có nhu cầu sử dụng đất vài trăm mét cho đến khoảng 2.000 mét vuông, trong khi đó tại các khu công nghiệp không đáp ứng được”- ông Cao Thanh Bình nhận định.

Đất trống trong các khu công nghiệp vẫn còn

Trả lời thắc mắc của DN, ông Nguyễn Tấn Phước- Phó Trưởng Ban Quản lý khu chế xuất - khu công nghiệp TP HCM (Hepza) cho biết, thành phố không thiếu đất sạch cho hoạt động đầu tư sản xuất. Thời gian qua thành phố chuẩn quỹ đất sạch, mặt bằng và nhà xưởng cao tầng để DN đầu tư. Hiện nay quỹ đất sạch mà thành phố chuẩn bị lên 390ha- diện tích này không hề nhỏ. Trong đó, khu chế xuất Tân Thuận có 25ha, khu công nghiệp Hiệp Phước 203ha, An Hạ 50ha…

Đối với nhà xưởng tiêu chuẩn cao tầng có tổng cộng 109.900m2. Tại khu chế xuất Linh Trung có 3.400m2, khu chế xuất Tân Thuận 10.400m2, Khu công nghiệp Hiệp Phước 46.140m2, Tân Phú Trung có 20.000m2,… Riêng khu công nghiệp Hiệp Phước, trong đợt 1 tiến hành triển khai 17ha với những lô đất nhỏ từ 1.500 – 2.700 m2. Khu công nghiệp Hiệp Phước Hiện tiếp tục phân lô nhỏ từ 5ha với diện tích mỗi lô là 750m2. Thời gian tới khu công nghiệp Hiệp Phước tiếp tục thực hiện 15ha theo tinh thần chỉ đạo của thành phố.

Theo ông Phước, DN nào muốn tìm hiểu mặt bằng thuê nhà xưởng thì liên hệ trực tiếp với các khu công nghiệp trên địa bàn thành phố hoặc liên hệ với Hepza.

Nhận định về kế hoạch chuẩn bị và quy hoạch đất sạch, ông Nguyễn Thanh Nhã- Giám đốc Sở Quy hoạch Kiến trúc TP HCM khẳng định: Thành phố có kế hoạch di dời các cơ sở sản xuất nhỏ lẻ vào sản xuất trong các khu tập trung. Sở tiếp tục phối hợp chặt chẽ với cơ quan ban ngành liên quan thực hiện đúng mục tiêu của thành phố để không ảnh hưởng đến quy hoạch, đồng thời giải quyết yêu cầu chính đáng của DN.

Ông Lê Thanh Liêm- Phó Chủ tịch UBND TP HCM yêu cầu, Hepza nên gặp gỡ DN để lắng nghe nhu cầu DN về mặt bằng, đất đai để có giải pháp cụ thể. “Tôi sẽ trực tiếp tham gia để tháo gỡ về vấn đề mặt bằng cho DN. Hiện nay, thành phố có giải pháp trước mắt và lâu dài để tháo gỡ khó khăn này song muốn thực hiện tốt rất cần các kiến nghị để đi đến chính sách hỗ trợ tốt hơn.

Ngoài tình trạng thiếu mặt bằng sản xuất, DN còn đối diện với giá thuê mặt bằng cao. Mức giá thuê đất năm 2016 đang cao hơn năm 2014 và năm 2015, điều này vô hình trung gây khó thêm cho DNNVV. Về giá đất thuê mặt bằng xây dựng nhà xưởng ông Phước khẳng định, giá cả đất đai cho thuê trên địa bàn thành phố khá linh hoạt. Trong đó, phụ thuộc vào diện tích cần thuê, hình thức thanh toán, vị trí… Đơn cử, tại Khu công nghiệp Hiệp Phước, trong đợt 1 tiến hành triển khai cho thuê 17ha với những lô đất nhỏ có, giá 104USD/m2, thanh toán trong 45 năm.