Gia Lai: Quy hoạch chung đô thị Quy Nhơn và Pleiku đến năm 2050

Theo Quyết định số 3830/QĐ-UBND, phạm vi lập quy hoạch chung đô thị Quy Nhơn gồm 19 đơn vị hành chính, với diện tích khoảng 1.190,81 km2 và dân số hiện trạng năm 2025 khoảng 884.097 người.

Mục tiêu của quy hoạch là xây dựng Quy Nhơn trở thành trung tâm khoa học, đổi mới sáng tạo và trí tuệ nhân tạo (AI) có tầm khu vực, quốc tế; đồng thời tạo động lực tăng trưởng mới dựa trên khoa học-công nghệ, kinh tế biển, công nghiệp công nghệ cao, logistics, dịch vụ chất lượng cao và chuyển đổi số.

Không gian Quy Nhơn được định hướng phát triển theo mô hình đa trung tâm, bảo đảm sự cân bằng giữa khu vực hiện hữu và các khu vực mở rộng. Thành phố sẽ khai thác hiệu quả lợi thế về cảng biển, Cảng hàng không Phù Cát, cao tốc, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD).

Một trong những định hướng đáng chú ý là hình thành các hành lang kinh tế, du lịch và khoa học - công nghệ. Trong đó, hành lang kinh tế biển gắn với Cảng Quy Nhơn và Khu kinh tế Nhơn Hội; hành lang du lịch biển từ Ghềnh Ráng - Quy Hòa - Nhơn Hải - Nhơn Lý đến Kỳ Co, Eo Gió; khu vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo gắn với Khu đô thị khoa học Quy Hòa, Long Vân cùng các cơ sở nghiên cứu, đào tạo.

Quy hoạch cũng đặt yêu cầu bảo vệ không gian xanh ven biển, đầm Thị Nại, các sông Hà Thanh, sông Kôn, vùng núi, rừng, hồ và khu vực sản xuất nông nghiệp.

Đối với Pleiku, theo Quyết định số 3832/QĐ-UBND, phạm vi lập quy hoạch gồm 13 đơn vị hành chính, diện tích khoảng 1.263 km², dân số hiện trạng năm 2025 khoảng 559.332 người.

Pleiku được xác định là đô thị trung tâm phía Tây của tỉnh Gia Lai, trung tâm cấp vùng Tây Nguyên, giữ vai trò cực tăng trưởng, hạt nhân lan tỏa và đầu mối liên kết biển - cao nguyên - cửa khẩu.

Định hướng phát triển kinh tế Pleiku tập trung vào nông nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến sâu gắn với vùng nguyên liệu, thương mại-dịch vụ, logistics, du lịch, giáo dục-y tế, kinh tế số, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Không gian đô thị được tổ chức theo mô hình đa cực, đa hành lang, lấy khu vực Pleiku hiện hữu làm hạt nhân trung tâm; đồng thời hình thành các cực phát triển mới tại cửa ngõ, đầu mối giao thông và những khu vực có tiềm năng.

Đáng chú ý, quy hoạch khai thác lợi thế từ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku, Cảng hàng không Pleiku và các tuyến giao thông đối ngoại, hướng tới tăng cường kết nối giữa biển, cao nguyên và khu vực cửa khẩu Lệ Thanh.

Cùng với phát triển kinh tế, Pleiku sẽ chú trọng bảo tồn hệ thống cảnh quan Biển Hồ - Chư Đăng Ya, hồ, suối, hành lang sinh thái và các giá trị văn hóa Jrai, Bahnar, qua đó tạo bản sắc riêng cho đô thị cao nguyên.

Theo định hướng, đến năm 2040, đất xây dựng đô thị và nông thôn tại mỗi khu vực quy hoạch khoảng 28.000 - 31.000 ha; đến năm 2050 khoảng 36.000 - 39.000 ha. Cả Quy Nhơn và Pleiku đều được định hướng đạt tiêu chí đô thị loại II.

Kinh phí lập Quy hoạch chung đô thị Quy Nhơn hơn 19,33 tỷ đồng, trong khi Pleiku hơn 17,8 tỷ đồng, đều từ ngân sách tỉnh. Thời gian hoàn thành mỗi quy hoạch không quá 9 tháng kể từ ngày lựa chọn đơn vị tư vấn.

UBND tỉnh Gia Lai giao Sở Xây dựng tổ chức triển khai thực hiện nhiệm vụ quy hoạch đối với hai đô thị, bảo đảm đúng quy định hiện hành.