Giám sát phải chọn đúng việc, theo dõi đến cùng việc giải quyết kiến nghị
Đó là nội dung được ông Nguyễn Hoàng Tùng, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn nhấn mạnh tại Hội thảo chuyên đề “Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng” năm 2026.
Chiều 28/9, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn tổ chức Hội thảo chuyên đề “Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng” năm 2026. Ông Nguyễn Hoàng Tùng, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn chủ trì hội thảo.
Tham dự hội thảo có đại diện Ban Dân chủ, Giám sát và Phản biện xã hội - Cơ quan UBTƯ MTTQ Việt Nam; đại diện các sở, ban, ngành, tổ chức chính trị - xã hội tỉnh, Hội đồng tư vấn Ủy ban MTTQ tỉnh, các ban giám sát tại một số xã, phường...
Theo báo cáo tại hội thảo, hiện toàn tỉnh Lạng Sơn có 65/65 xã, phường thành lập Ban Thanh tra nhân dân (TTND) với 620 thành viên; 118/245 công trình, dự án trên địa bàn thành lập Ban Giám sát đầu tư (GSĐT) của cộng đồng với 744 thành viên.
Từ tháng 7/2025 đến tháng 6/2026, các Ban TTND đã tiến hành 62 cuộc giám sát, tập trung vào thực hiện dân chủ ở cơ sở; quản lý, sử dụng các khoản đóng góp của nhân dân; thực hiện chế độ, chính sách; quản lý đất đai, đầu tư xây dựng cơ bản và giải quyết kiến nghị, phản ánh của công dân.
Đối với các Ban GSĐT của cộng đồng, từ tháng 7/2025 đến nay đã giám sát 127 công trình, dự án. Kết quả cho thấy đa số công trình, dự án cơ bản thực hiện đúng chủ trương đầu tư, bảo đảm công khai, minh bạch, tuân thủ quy trình, quy định.
Tại hội thảo, các đại biểu trao đổi kinh nghiệm, cách làm hiệu quả, đồng thời chỉ ra những vướng mắc trong phối hợp, tiếp cận thông tin, hồ sơ, tài liệu phục vụ giám sát và theo dõi, xử lý kiến nghị sau giám sát.
Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn Nguyễn Hoàng Tùng khẳng định, Ban TTND và Ban GSĐT của cộng đồng là hai thiết chế giám sát trực tiếp của Nhân dân ở cơ sở. Hoạt động của các ban không chỉ nhằm phát hiện mà còn phòng ngừa sai phạm, góp phần bảo đảm công khai, minh bạch, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và củng cố niềm tin của Nhân dân.
Theo Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn, bên cạnh kết quả đạt được, một số nơi hoạt động chưa thường xuyên, nội dung giám sát còn dàn trải, chưa sát vấn đề người dân quan tâm; thành viên thiếu kỹ năng, nghiệp vụ, việc tiếp cận hồ sơ có lúc còn khó khăn. Đáng chú ý, có nơi đã thành lập ban nhưng hoạt động chưa thực chất, giám sát chưa tạo chuyển biến rõ ràng.
“Chúng ta phải chuyển mạnh từ ‘có tổ chức’ sang ‘có hoạt động’; từ ‘có hoạt động’ sang ‘hoạt động thực chất’; từ ‘có kiến nghị’ sang ‘theo dõi đến cùng việc giải quyết kiến nghị’”, ông Tùng nhấn mạnh.
Để khắc phục, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn Nguyễn Hoàng Tùng yêu cầu: MTTQ các cấp cần hướng dẫn lựa chọn nội dung giám sát thiết thực, liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân. Ban TTND cần chú trọng việc thực hiện chính sách, pháp luật, dân chủ ở cơ sở; công khai các khoản thu, chi; giải quyết phản ánh, kiến nghị và thực hiện chính sách an sinh xã hội.
Ban GSĐT của cộng đồng cần tập trung vào công trình, dự án tác động trực tiếp đến đời sống người dân; giám sát công khai thông tin, tiến độ, chất lượng, khối lượng công trình và việc chấp hành quy định trong triển khai. Các vấn đề về môi trường, đất đai, giải phóng mặt bằng, an toàn và hiệu quả sử dụng sau đầu tư cũng cần được quan tâm.
“Không nhất thiết phải giám sát nhiều, mà phải chọn đúng việc, đúng vấn đề và giám sát đến cùng”, ông Tùng nhấn mạnh.
Về đội ngũ, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn lưu ý, cần đổi mới tập huấn theo hướng “cầm tay chỉ việc”, gắn với tình huống thực tế, hướng dẫn cụ thể từ thu thập thông tin, lập biên bản đến kiến nghị và theo dõi giải quyết. MTTQ cấp xã phải chủ động hỗ trợ nghiệp vụ, tiếp nhận, chuyển kiến nghị, đôn đốc giải quyết và phản hồi kết quả cho các ban, người dân.
Cùng với đó, cần từng bước xây dựng hồ sơ điện tử, số hóa kết quả và kiến nghị giám sát; sử dụng nền tảng số để trao đổi tài liệu, theo dõi tiến độ. Mục tiêu là hoạt động giám sát có dữ liệu, hồ sơ và kết quả kiểm chứng được.
Sau hội thảo, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lạng Sơn đề nghị MTTQ cấp xã rà soát hoạt động từng ban, nhân rộng cách làm tốt, hỗ trợ và chấn chỉnh nơi còn yếu. Việc đánh giá cần dựa trên chất lượng giám sát, số kiến nghị được tiếp nhận, tỷ lệ được giải quyết và những vấn đề được xử lý, qua đó đưa các giải pháp thành việc làm cụ thể tại cơ sở.