Hai miền Triều Tiên nối lại chương trình đoàn tụ

Hình ảnh xúc động trong một cuộc đoàn tụ được tổ chức ngày 23/2/2014.
(Nguồn: AP).

Cuộc đàm phán xuyên đêm

Chương trình đoàn tụ gia đình lần thứ hai được tổ chức trong vòng 5 năm qua sẽ diễn ra từ 20 đến 26/10 tại Khu nghỉ dưỡng núi Kumgang của CHDCND Triều Tiên - Bộ Thống nhất Hàn Quốc cho hay. Trước đó, phía Seoul đã cố gắng thuyết phục tổ chức sớm hơn, trước thời điểm diễn ra lễ kỷ niệm 70 năm ngày thành lập Đảng Lao động Triều Tiên (Ngày 10-10).

Bình Nhưỡng đang lên kế hoạch tổ chức một lễ diễu binh lớn. Có nhiều nghi ngại rằng họ cũng sẽ tổ chức phóng một tên lửa tầm xa - một động thái có thể khiến LHQ gia tăng thêm trừng phạt và đe dọa đến việc tổ chức chương trình đoàn tụ.

Các vòng đàm phán về việc tổ chức đoàn tụ gia đình với sự tham gia của tổ chức Chữ Thập Đỏ bắt đầu từ sáng hôm đầu tuần tại ngôi làng ngừng bắn lịch sử Panmunjom và kéo dài xuyên đêm đến sáng ngày 8/9.

Trưởng phái đoàn Hàn Quốc Lee Duk-haeng đã xác nhận rằng phía ông đã yêu cầu chương trình đoàn tụ tổ chức sớm hơn, nhưng Bình Nhưỡng đã bác bỏ với lý do bận chuẩn bị lễ diễu binh ngày 10-10. Theo thỏa thuận mới đạt được, khoảng 100 người sẽ được hai bên lựa chọn để tham gia vào sự kiện đoàn tụ kéo dài cả tuần này.

Nỗ lực của Chương trình đầy nhân văn này là kết quả của một thỏa thuận mà hai miền Triều Tiên đạt được cách đây 2 tuần lễ, nhằm chấm dứt tình trạng căng thẳng ở khu vực biên giới. Vào thời điểm đó, Bình Nhưỡng từng đe dọa sẽ hủy toàn bộ thỏa thuận - bao gồm cả chương trình đoàn tụ gia đình - nếu như Seoul tiếp tục giọng điệu “hiếu chiến” của mình.

Hàng triệu người ly tán

Được biết có đến hàng triệu người đã bị ly tán trong khoảng thời gian Chiến tranh Triều Tiên (1950-1953). Hầu hết trong số họ đã qua đời mà không có lấy một cơ hội được nghe tin tức hay gặp gỡ gia đình ở phía bên kia biên giới, do mọi đầu mối thông tin liên lạc giữa hai miền đều bị cấm.

Khoảng 66.000 người dân Hàn Quốc - rất nhiều trong số họ đã ở độ tuổi 80-90 - hiện đang chờ đợi được chọn vào danh sách tham gia đoàn tụ gia đình, do số lượng người tham gia bị hạn chế trong khi những người được chọn phụ thuộc hoàn toàn vào quyết định của chính quyền mỗi bên.

Chương trình lần đầu tiên được tổ chức sau cuộc gặp thượng đỉnh lịch sử giữa hai miền Triều Tiên trong năm 2000 và ban đầu được lên kế hoạch thành sự kiện thường niên. Nhưng do mối quan hệ căng thẳng giữa hai miền tại khu vực biên giới nên trong suốt 5 năm qua mới chỉ có duy nhất một cuộc đoàn tụ được tổ chức, trong khi một số cuộc đoàn tụ khác bị phía Bình Nhưỡng hủy bỏ ngay vào thời điểm chót.

Đối với những người có tên trong danh sách chờ đợi, quá trình lựa chọn thực sự là điều đáng lo lắng. Trong một sự kiện tổ chức hồi tháng 2/2014, người ta sử dụng một máy tính để lựa chọn ngẫu nhiên 500 người tham gia, sau khi lấy thông tin về độ tuổi và tiểu sử gia đình để tính toán. Con số này đã được giảm xuống còn 200 người sau khi thực hiện các vòng phỏng vấn và kiểm tra y tế, và danh sách cuối cùng chỉ còn 100 người.

Kỳ vọng của người dân

Shim Goo-seob, Chủ tịch một Hiệp hội đại diện cho các gia đình ly tán của Hàn Quốc nói rằng ông rất thất vọng vì hai bên chỉ thỏa thuận được danh sách tham gia gồm có 100 người và điều này đã khiến hy vọng của nhiều người sụp đổ. “Nếu cứ tổ chức kiểu này, đến bao giờ 60.000 người khác mới có tên trong danh sách để đến lượt của họ?” - ông Shim nói với Hãng tin AFP.

Theo ông Lee Duk-haeng, Seoul sắp sửa đưa ra danh sách gồm 50 người Hàn Quốc mà chính quyền tin là đã bị bắt làm tù binh ở Bình Nhưỡng. Nếu bất cứ ai trong số này còn sống, thân nhân của họ sẽ có tên trong danh sách thêm, ngoài danh sách 100 người tham gia cố định.

Đến nay, hai miền Triều Tiên đã tổ chức được 19 đợt đoàn tụ gia đình, lần gần đây nhất là vào đầu năm 2014, và khoảng 2.200 người Hàn Quốc ở độ tuổi 70-90 đã được gặp lại người thân ở miền Bắc.