Hải Phòng: Vượt tiến độ, chỉ tiêu tìm kiếm, quy tập liệt sĩ

89 hài cốt được tìm kiếm, quy tập

Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo 515 TP Hải Phòng, thành phố đã hoàn thành vượt chỉ tiêu nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ năm 2026 và triển khai giai đoạn 1 Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Theo thống kê, Hải Phòng được giao tìm kiếm, quy tập 45 hài cốt liệt sĩ trong tổng số 65 trường hợp hy sinh, chôn cất ban đầu trên địa bàn chưa được tìm kiếm. Kết quả, thành phố quy tập được 89 hài cốt, vượt chỉ tiêu 44 trường hợp.

Đáng chú ý, tại khu Mả Chìa, thôn Mai Sơn, xã Vĩnh Bảo, lực lượng chức năng tìm kiếm được 56 hài cốt liệt sĩ và đồng bào hy sinh, tử nạn trong kháng chiến chống Pháp. Tuy nhiên, hài cốt tại khu vực này đã mục nát, chỉ còn một số mảnh xương nhỏ, không đủ điều kiện lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN.

Đối với 57 trường hợp hy sinh trên địa bàn huyện Kiến Thụy cũ, qua rà soát, xác minh, cơ quan chức năng xác định 33 trường hợp đã rõ nơi an táng ban đầu. Trong số này, 17 trường hợp đã được quy tập vào nghĩa trang liệt sĩ, 4 trường hợp được an táng tại nghĩa trang dòng họ hoặc gia đình, một trường hợp đã lấy mẫu ADN phục vụ giám định và 6 trường hợp được thân nhân di chuyển hài cốt đến địa phương khác. Bốn trường hợp không có tên trong danh sách quản lý của địa phương, một trường hợp được xác định không phải liệt sĩ.

Còn 24 trường hợp chưa xác định được nơi hy sinh và chôn cất ban đầu, gồm 16 trường hợp hy sinh trên địa bàn thành phố và 8 trường hợp hy sinh tại các tỉnh, chiến trường ngoài Hải Phòng.

Bàn giao 1.943 mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN

Cùng với công tác tìm kiếm, quy tập, Hải Phòng đã hoàn thành lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ tại 230/230 nghĩa trang thuộc 94 xã, phường, đặc khu, với tổng cộng 2.566 ngôi mộ được khai quật, đạt 100% kế hoạch, vượt tiến độ 3 tháng. Đây là những ngôi mộ thuộc diện cần lấy mẫu để phục vụ xác định danh tính liệt sĩ.

Trong số này, 1.943 mộ đủ điều kiện lấy mẫu, chiếm 75,72%; 623 mộ không đủ điều kiện, chiếm 24,28%. Nguyên nhân chủ yếu là mộ không còn hài cốt, hài cốt đã mục nát hoặc trong mộ có nhiều hài cốt, không bảo đảm điều kiện lấy mẫu theo quy định.

Toàn bộ 1.943 mẫu sinh phẩm đã được bàn giao cho Viện Pháp y Quân đội để phục vụ công tác giám định. Việc tiếp nhận, lưu trữ, vận chuyển và bàn giao mẫu được thực hiện theo quy trình, có hồ sơ và biên bản ký nhận giữa các đơn vị liên quan.

Theo Ban Chỉ đạo 515 thành phố, khoảng 90% hài cốt được lấy mẫu trong chiến dịch là liệt sĩ hy sinh trong kháng chiến chống Pháp. Do thời gian đã lâu, nhiều hài cốt bị mủn, nát, hóa bùn, thậm chí không còn xương, gây khó khăn cho việc lấy mẫu ADN.

Trong đợt cao điểm từ ngày 27/6 đến 3/7, Công an TP Hải Phòng phối hợp các đơn vị liên quan thu nhận 20.929/22.730 mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính, đạt tỷ lệ 92%. Thành phố cũng rà soát, tra cứu, cung cấp thông tin đối với 1.297 trường hợp; đính chính thông tin trong hồ sơ liệt sĩ, thân nhân liệt sĩ đối với 530 trường hợp.

Công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin được triển khai với 61 trường hợp, trong đó 37 trường hợp được xác định bằng phương pháp thực chứng, 24 trường hợp được đề nghị giám định ADN.

Để phục vụ chiến dịch, Hải Phòng đã thành lập các tổ công tác liên ngành, bố trí 8 kíp lấy mẫu, 2 kíp tiếp nhận và bảo quản mẫu, 2 kíp vận chuyển, bàn giao mẫu cùng các tổ tuyên truyền, bảo đảm an ninh, an toàn và hậu cần.

Thành phố hỗ trợ hơn 15,3 tỷ đồng cho các hoạt động của chiến dịch, trong đó gần 12,4 tỷ đồng dành cho việc tổ chức lấy mẫu sinh phẩm tại các nghĩa trang và hơn 2,9 tỷ đồng phục vụ tìm kiếm, quy tập, truy điệu, an táng hài cốt liệt sĩ và đồng bào tử nạn tại xã Vĩnh Bảo.

Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được, công tác tìm kiếm, quy tập vẫn gặp nhiều khó khăn do chiến tranh kéo dài, địa hình thay đổi, nhân chứng ngày càng ít, hồ sơ lưu trữ và sơ đồ nghĩa trang ở một số nơi chưa đầy đủ. Việc sáp nhập địa giới hành chính cũng khiến quá trình rà soát, xác minh thông tin ở một số địa bàn phức tạp hơn.

Trong giai đoạn 2 Chiến dịch 500 ngày đêm, Hải Phòng đặt mục tiêu tiếp tục tìm kiếm, quy tập các hài cốt liệt sĩ hy sinh, chôn cất ban đầu trên địa bàn nhưng chưa được đưa về nghĩa trang; xác minh thông tin đối với các trường hợp chưa rõ nơi an táng; đồng thời hoàn thành lấy mẫu ADN cho thân nhân liệt sĩ thuộc diện chưa được thu nhận.