Hoạt động giám sát, phản biện xã hội ngày càng hiệu quả, thiết thực

Giám sát chặt, phản biện sâu

Thời gian qua, công tác giám sát việc thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của nhân dân, hội viên, đoàn viên, quyền và trách nhiệm của MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội đã được MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội thực hiện khá bài bản với nhiều cách làm linh hoạt.

Hình thức giám sát được triển khai đa dạng, phù hợp với từng nội dung, từng cấp, từng lĩnh vực như: thành lập các đoàn giám sát chuyên đề; thông qua nghiên cứu văn bản; thông qua hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng…

Nhìn chung, công tác giám sát của MTTQ Việt Nam được thực hiện bài bản. Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp đã bám sát tình hình thực tế xây dựng và tổ chức thực hiện các Chương trình phối hợp giám sát giữa MTTQ Việt Nam với các đoàn thể chính trị - xã hội, các cơ quan nhà nước có liên quan.

MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội đã thống nhất hiệp thương, lựa chọn giám sát những vấn đề Nhân dân quan tâm. Nhiều ý kiến, kiến nghị sau giám sát của MTTQ Việt Nam được các cơ quan chức năng tiếp thu và phản hồi, góp phần tạo niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước.

Đối với công tác phản biện xã hội, MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp chủ động thực hiện phản biện xã hội ở các cấp độ khác nhau đối với các văn bản dự thảo về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật, các quy hoạch, kế hoạch, chương trình, dự án phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của Nhà nước, của địa phương có ảnh hưởng, tác động đến nhân dân, hội viên, đoàn viên…

Qua 13 năm thực hiện, công tác phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam các cấp đã dần đi vào nề nếp. Một số địa phương bước đầu đã đa dạng hóa các hình thức phản biện, bên cạnh hình thức tổ chức hội nghị đã tổ chức theo hình thức gửi dự thảo văn bản hoặc tổ chức đối thoại. Nhiều ý kiến phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội được các cơ quan soạn thảo tiếp thu, phản hồi; được dư luận và Nhân dân đồng tình, đánh giá cao.

Thể hiện được tiếng nói của dân

Trong 13 năm triển khai thực hiện Quyết định số 218, MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội đã tích cực tham gia góp ý xây dựng Đảng với nhiều nội dung, hình thức ngày càng thiết thực, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên.

MTTQ Việt Nam và các đoàn thể chính trị - xã hội đã tham gia góp ý vào dự thảo Báo cáo chính trị Đại hội Đảng các cấp. Ban Thường trực đã tổ chức 5 hội nghị lấy ý kiến vào dự thảo các văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc tập trung vào công tác lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, tổ chức đảng; việc tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên, vai trò của MTTQ Việt Nam trong việc phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc…

Thông qua hoạt động góp ý, MTTQ Việt Nam đã tổng hợp, phản ánh kịp thời nhiều ý kiến, kiến nghị của Nhân dân đối với cấp ủy, tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ, đảng viên; góp phần phát hiện, kiến nghị xử lý những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những hạn chế trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý, điều hành ở một số nơi.

Về góp ý xây dựng tổ chức đảng, đảng viên, thời gian qua, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội đã tích cực đổi mới nội dung, phương thức hoạt động hướng về cơ sở, gần dân, sát dân, lắng nghe ý kiến, tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân; thực hiện có hiệu quả nhiều nội dung tham gia xây dựng Đảng. Ủy ban MTTQ Việt Nam và tổ chức chính trị - xã hội các cấp tham gia góp ý đối với cấp ủy, tổ chức đảng.

Trong 13 năm qua, Ủy ban MTTQ các cấp đã góp ý cho tổ chức đảng với 328.125 lượt... Một số địa phương thực hiện nghiêm túc chế độ giao ban giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với Bí thư chi bộ, Trưởng thôn, khu dân cư, Trưởng Ban công tác Mặt trận, định kỳ 1 quý/lần đối với cấp huyện và 1 tháng/lần đối với cấp cơ sở, qua đó, giúp cấp ủy, chính quyền các cấp thường xuyên giữ mối liên hệ chặt chẽ với các tổ chức nhân dân ở thôn, khu dân cư, nắm bắt tình hình thực tiễn trong nhân dân.

Mở rộng kênh thu thập ý kiến nhân dân

Theo bà Hà Thị Nga - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch – Tổng Thư ký UBTƯ MTTQ Việt Nam, sau 13 năm thực hiện, công tác giám sát, phản biện xã hội và tham gia góp ý xây dựng Đảng, chính quyền của MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp đạt được nhiều kết quả, góp phần quan trọng trong việc phát huy dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội, củng cố mối quan hệ mật thiết giữa Đảng, Nhà nước với Nhân dân; khẳng định vai trò nòng cốt chính trị của MTTQ Việt Nam trong tập hợp, đoàn kết nhân dân trong xây dựng và phát triển đất nước.

Để nâng cao chất lượng thực hiện Quyết định số 217-QĐ/TW và Quyết định số 218-QĐ/TW ngày 12/12/2013 của Bộ Chính trị, cần tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giám sát, phản biện xã hội, góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền. Trong đó, phối hợp với các ban của Trung ương Đảng tiến hành tổng kết việc thực hiện các Nghị quyết, quy định, quy chế của Đảng liên quan đến công tác giám sát, phản biện xã hội, góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền; đề xuất, tham mưu cấp ủy ban hành văn bản chỉ đạo, hướng dẫn, đề án về công tác giám sát, phản biện xã hội, góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền.

Tiếp tục đề xuất thể chế hóa các quan điểm, chủ trương của Đảng về đại đoàn kết toàn dân tộc, quán triệt sâu sắc quan điểm “Dân là gốc”; phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”, mối quan hệ “Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ”; hoàn thiện và thực hiện có hiệu quả các cơ chế, chính sách phát huy vai trò của nhân dân trong quyết định những vấn đề lớn của đất nước; nâng cao hiệu quả, tính thiết thực trong hoạt động giám sát và phản biện xã hội của MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội.

Phó Chủ tịch – Tổng Thư ký Hà Thị Nga cho biết, trong thời gian tới cần quan tâm đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số phát huy thực chất vai trò của Nhân dân và mở rộng các kênh tham gia hoạt động giám sát, phản biện xã hội và góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền.

Cụ thể, cần đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động giám sát, phản biện xã hội; bổ sung nội dung về giám sát, phản biện xã hội trong bối cảnh chuyển đổi số, chính quyền số, xã hội số; quy định việc khai thác dữ liệu, hồ sơ điện tử, hệ thống phản ánh kiến nghị trực tuyến, nền tảng lấy ý kiến Nhân dân trên môi trường số. Đồng thời bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân khi tham gia góp ý, phản ánh, kiến nghị.

"Việc sử dụng các nền tảng số sẽ giúp mở rộng kênh thu thập ý kiến nhân dân, nâng cao tính kịp thời, minh bạch và tiết kiệm chi phí" - Phó Chủ tịch – Tổng Thư ký Hà Thị Nga khẳng định.