Khai mạc chuỗi sự kiện chào mừng Ngày Sở hữu trí tuệ thế giới 2026

Chương trình quy tụ nhiều hoạt động trưng bày, trải nghiệm, tương tác công chúng và đối thoại chuyên đề, hướng tới lan tỏa nhận thức xã hội về vai trò của sở hữu trí tuệ trong đổi mới sáng tạo, phát triển công nghiệp văn hóa và khai mở các nguồn lực mới cho tăng trưởng. Trong đó, hoạt động trọng tâm của toàn bộ chuỗi sự kiện là tọa đàm “Khơi dậy tiềm năng: Sở hữu trí tuệ trong kinh tế di sản”, diễn ra vào sáng 24/4.

Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam nhấn mạnh: “Việt Nam là quốc gia giàu di sản - vật thể, phi vật thể, tư liệu, thiên nhiên, làng nghề, tri thức dân gian, biểu tượng văn hóa đã bền bỉ đi cùng lịch sử dân tộc. Đó là nguồn tài nguyên văn hóa rất lớn, nhưng vẫn chưa được chuyển hóa tương xứng thành nguồn lực phát triển”.

Theo ông Lê Quốc Minh: Di sản, nếu chỉ dừng ở lưu giữ, sẽ khó tạo sức sống mới. Nhưng nếu được nhận diện đúng, kể lại bằng ngôn ngữ của hôm nay, gắn với sản phẩm, dịch vụ, thương hiệu, du lịch, giáo dục, công nghệ, thì di sản có thể mở ra không gian phát triển rất lớn.

Tại buổi tọa đàm, Tiến sĩ Lê Thị Minh Lý, Ủy viên Hội đồng Di sản quốc gia, nguyên Phó Cục trưởng Di sản văn hóa trình bày tham luận “Đánh thức mỏ vàng di sản Việt Nam”, phác họa bức tranh tổng thể về kinh tế di sản như một ngành kinh tế mới đang hình thành; đồng thời đối chiếu kinh nghiệm quốc tế và đặt câu hỏi Việt Nam đang đứng ở đâu trên bản đồ khu vực...

Tiến sĩ Lê Thị Minh Lý đưa ra những khái niệm cơ bản như di sản văn hóa phi vật thể, di sản thiên nhiên, di sản tư liệu, văn hóa - giá trị, tiềm năng văn hóa, bản sắc văn hóa, nguồn lực nội sinh, sức mạnh mềm... để nhận diện toàn bộ bức tranh kinh tế di sản ở Việt Nam.

Tiến sĩ Lê Thị Minh Lý cũng đề cập đến việc sử dụng và khai thác di sản văn hóa, cũng như những nguyên tắc đạo đức bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể theo UNESCO.

Luật sư Lê Quang Vinh, Giám đốc Công ty Sở hữu Trí tuệ Bross & Partners, trình bày “Định danh và bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trong kinh tế di sản”. Tham luận này đi thẳng vào hạ tầng pháp lý của vấn đề. Từ một làng nghề, một biểu tượng văn hóa, một loại hình nghệ thuật dân gian cho tới tri thức truyền thống, di sản chứa đựng nhiều lớp tài sản vô hình. Việc nhận diện đúng các lớp quyền này là điều kiện để di sản thoát khỏi tình trạng chỉ là tài nguyên thô, trở thành tài sản có thể định giá, cấp quyền, khai thác và sinh lợi trong khuôn khổ pháp luật.

Phần thứ ba của tọa đàm mang tên “Từ di sản đến tài sản: Hành trình của người trong cuộc”, do bà Dư Thị Mai Linh, Giám đốc Chiến lược Công ty Ann Group, trình bày. Đây là phần kết nối lý thuyết với thực tiễn, cho thấy kinh tế di sản đã và đang được thử nghiệm qua những mô hình cụ thể. Từ cách nhận diện chất liệu di sản, sáng tạo sản phẩm, xác lập quyền cho đến tổ chức phân phối và xây dựng hệ giá trị thương hiệu. Phần trao đổi này mang lại góc nhìn thực tế cho các nhà quản lý, doanh nghiệp sáng tạo và các chủ thể đang nắm giữ di sản.

Khép lại phần trình bày là phiên thảo luận bàn tròn “Hệ sinh thái nào cho di sản Việt Nam?” với sự tham gia của Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tiến Vinh, Tiến sĩ Lê Thị Minh Lý và Luật sư Lê Quang Vinh. Từ góc nhìn nghiên cứu, chính sách và pháp lý, các diễn giả trao đổi về những nút thắt đang cản trở di sản Việt Nam trở thành tài sản, đồng thời thảo luận về mô hình hệ sinh thái cần có để vừa khai thác hiệu quả, vừa gìn giữ được giá trị lâu dài của di sản.

Bên cạnh tọa đàm, chuỗi sự kiện còn bao gồm nhiều hoạt động diễn ra xuyên suốt trong ba ngày, từ 9 giờ đến 17 giờ ngày 24 - 26/4/2026, như không gian trưng bày “Vũ trụ IP”, khu trải nghiệm gian hàng vật phẩm văn hóa, photobooth chụp ảnh lấy ngay và chương trình quà tặng dành cho khách tham dự...