Khơi dậy khát vọng cống hiến của giai cấp công nhân trong kỷ nguyên mới
Tại Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031, các đại biểu đã đề xuất nhiều giải pháp đổi mới hoạt động công đoàn, nâng cao hiệu quả chăm lo, bảo vệ người lao động, đẩy mạnh chuyển đổi số và phát huy các phong trào thi đua yêu nước nhằm xây dựng đội ngũ công nhân hiện đại, bản lĩnh, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Xây dựng bản lĩnh chính trị cho người lao động
Trình bày tham luận về công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng, pháp luật cho đoàn viên, người lao động, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội, Chủ tịch Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) thành phố Hà Nội Nguyễn Văn Thắng cho biết, trong bối cảnh khoa học công nghệ, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi sâu sắc phương thức lao động và sản xuất, việc xây dựng đội ngũ công nhân có bản lĩnh chính trị vững vàng, trình độ chuyên môn cao và khả năng thích ứng tốt là yêu cầu cấp thiết.
Theo ông Thắng, Công đoàn Thủ đô hiện quản lý gần 5.600 công đoàn cơ sở với hơn 553.000 đoàn viên. Những năm qua, công tác tuyên truyền được đổi mới mạnh mẽ theo hướng đa nền tảng, đa tương tác, lấy người lao động làm trung tâm và công nghệ số làm công cụ kết nối. 2 năm qua, các cấp Công đoàn Hà Nội đã tổ chức trên 15.000 cuộc tuyên truyền; 75 cuộc đối thoại, giao lưu trực tuyến trên môi trường số thu hút hàng chục nghìn lượt theo dõi.
Nhiều mô hình sáng tạo như “Mỗi ngày một tin tốt, mỗi tuần một câu chuyện đẹp”, “Công nhân nòng cốt trên không gian mạng”, “Phiên tòa giả định tuyên truyền pháp luật lao động”, “Chuyến xe pháp luật lưu động vào khu nhà trọ công nhân” đã tạo sức lan tỏa tích cực.
Đặc biệt, các phong trào thi đua “Lao động giỏi - Lao động sáng tạo”, “Sáng kiến sáng tạo trong công nhân, viên chức, lao động Thủ đô”, “Ôn lý thuyết, luyện tay nghề, thi thợ giỏi” đã trở thành động lực thúc đẩy sáng tạo.
Giai đoạn 2021-2025, công nhân lao động Thủ đô đã đóng góp trên 170.000 sáng kiến cấp cơ sở; hơn 154.000 lượt công nhân đạt danh hiệu “Công nhân giỏi” cấp cơ sở và 500 lượt đạt danh hiệu “Công nhân giỏi Thủ đô”.
Từ thực tiễn đó, Công đoàn Hà Nội đề xuất nhiều giải pháp như xây dựng hệ sinh thái truyền thông số đồng bộ, hình thành diễn đàn “Công nhân số”, đưa hoạt động tuyên truyền đến các khu nhà trọ công nhân, đồng thời nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ công đoàn trong việc định hướng dư luận và làm chủ không gian số.
Lấy người lao động làm trung tâm

Tham gia tham luận với chủ đề: “Đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác đại diện, chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên, người lao động trước yêu cầu mới” - Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Kim Loan nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ hoạt động công đoàn theo hướng thực chất, hiện đại, chuyên nghiệp và hiệu quả.
Theo bà Loan, sau quá trình sắp xếp, hợp nhất tổ chức công đoàn của Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, số lượng đoàn viên công đoàn trên địa bàn chiếm khoảng 1/4 tổng số đoàn viên cả nước là niềm tự hào, vừa đặt ra trách nhiệm rất lớn đối với tổ chức Công đoàn Thành phố Hồ Chí Minh. Với quan điểm “gần người lao động, lắng nghe người lao động, hành động vì người lao động”, các cấp công đoàn đã đẩy mạnh đối thoại, thương lượng và chăm lo đời sống đoàn viên.
Chỉ tính riêng năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, các cấp công đoàn Thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức hơn 26.000 lượt đối thoại tại nơi làm việc và phối hợp tổ chức hơn 20.000 hội nghị người lao động tại doanh nghiệp.
Nhiều kiến nghị liên quan đến tiền lương, tiền thưởng, thời giờ làm việc, an toàn lao động, bữa ăn ca và môi trường làm việc đã được giải quyết kịp thời.
Đến nay, toàn Thành phố có gần 14.000 bản thỏa ước lao động tập thể đang được thực hiện với nhiều điều khoản có lợi hơn cho người lao động so với quy định pháp luật. Nhiều doanh nghiệp duy trì mức lương cao hơn từ 5-10% so với mức tối thiểu vùng; hỗ trợ tiền nhà trọ, giữ trẻ, khám sức khỏe định kỳ và các chính sách dành cho lao động nữ.
Bên cạnh đó, Công đoàn Thành phố Hồ Chí Minh đang triển khai nhiều chương trình hợp tác nhằm xây dựng khoảng 125.000 căn nhà ở cho công nhân thuê, thuê mua trong giai đoạn 2026-2030; đồng thời phấn đấu đến cuối năm 2026 có 100% đoàn viên, người lao động được quản lý hồ sơ sức khỏe điện tử.
Thi đua yêu nước trở thành động lực phát triển
Thi đua yêu nước được Chủ tịch Công đoàn Giáo dục Việt Nam Nguyễn Ngọc Ân nhấn mạnh chính là động lực thúc đẩy con người nỗ lực vươn lên, tạo nên hành vi tích cực, nâng cao hiệu quả lao động và đóng góp cho sự phát triển của xã hội.

Theo ông Ân, những năm qua, nhiều phong trào thi đua như “Lao động giỏi, lao động sáng tạo”, “Phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật”, “Chuyển đổi số trong lao động và quản lý”, “Học tập nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp” đã tạo môi trường để người lao động phát huy năng lực, khẳng định giá trị bản thân. Từ các phong trào này đã xuất hiện nhiều điển hình tiên tiến với những sáng kiến mang lại giá trị kinh tế lớn.
Đối với ngành Giáo dục, phong trào “Dạy tốt - Học tốt” và “Đổi mới, sáng tạo trong quản lý, giảng dạy và học tập” đã trở thành động lực thúc đẩy đổi mới toàn diện, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo. Các phong trào thi đua hiện nay cũng bám sát tinh thần Nghị quyết số 57 về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, hướng tới xây dựng đội ngũ trí thức, nhà khoa học có khả năng tạo ra các giải pháp công nghệ mang thương hiệu Việt Nam.
Từ thực tiễn hoạt động, Chủ tịch Công đoàn Giáo dục Việt Nam đề xuất 5 nhóm giải pháp trọng tâm gồm đổi mới nội dung và phương thức tổ chức phong trào thi đua; lấy người lao động làm trung tâm; đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn; kịp thời phát hiện, nhân rộng điển hình tiên tiến; xây dựng đội ngũ cán bộ công đoàn bản lĩnh, trách nhiệm và sáng tạo.