Kiên quyết không hình thành “giấy phép con”

Ngày 17/8, dưới sự chủ trì của Uỷ viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến, sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam Cao Xuân Thạo tham dự phiên họp.

Báo cáo tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho biết, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát các nội dung đề xuất sửa đổi trong các Luật để vừa bảo đảm việc luật hóa các nghị quyết của Chính phủ không làm phát sinh nội dung chính sách mới, đúng tinh thần sửa đổi của dự án Luật; vừa kịp thời đề xuất cắt giảm các thủ tục hành chính không thực sự cần thiết, gây ách tắc, cản trở hoạt động sản xuất kinh doanh. Đồng thời, bám sát yêu cầu đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, chỉ quy định những nội dung thuộc thẩm quyền của Quốc hội, giao Chính phủ, các bộ quy định chi tiết tại văn bản dưới luật.

Tiếp thu ý kiến của cơ quan thẩm tra, Chính phủ đã quán triệt việc xây dựng, hoàn thiện dự án Luật trên nguyên tắc tập trung luật hoá các quy định của Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP của Chính phủ, không phát sinh nội dung chính sách mới; tuân thủ đúng Nghị quyết của Chính phủ, Kết luận của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội về dự án Luật.

Bên cạnh đó, tiếp thu ý kiến của cơ quan thẩm tra, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục rà soát, chỉnh lý để đảm bảo tính thống nhất trong nội tại 10 luật được sửa đổi, bổ sung trong dự án Luật và các luật khác có liên quan. Theo đó, Bộ đã có văn bản đề nghị các bộ, ngành có liên quan tổ chức rà soát, cho ý kiến về việc dự án Luật này bảo đảm thống nhất, đồng bộ với các luật hiện hành và dự án luật có liên quan.

Dự án Luật luật hóa Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP của Chính phủ với mục đích nhằm cải cách, cắt giảm các thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh, cắt giảm thời gian, chi phí tuân thủ để tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và kiên quyết không hình thành “giấy phép con”.

Báo cáo ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường bày tỏ quan điểm cơ bản đồng ý với giải trình của Chính phủ về việc bãi bỏ điều kiện buôn bán giống cây trồng, phân bón.

Tuy nhiên, việc bãi bỏ điều kiện buôn bán giống cây trồng, phân bón trong Luật Trồng trọt có thể dẫn đến những hậu quả lớn nếu thiếu cơ chế hậu kiểm, kiểm soát thay thế vì có những giống cây trồng, vật tư nông nghiệp khi sử dụng qua chu kỳ nhiều năm mới phản ánh hiệu quả, đặc biệt là khó khăn trong kiểm soát chất lượng giống, phân bón tại các khu vực vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Từ đó, Uỷ ban này đề nghị, rà soát các quy định về nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân buôn bán giống cây trồng, phân bón để đảm bảo truy xuất nguồn gốc, chịu trách nhiệm đối với sản phẩm trong suốt cả chu kỳ của sản phẩm; bổ sung quy định về thẩm quyền, trình tự đình chỉ, hủy bỏ thông tin tự công bố sai và công khai hành vi vi phạm khi phát hiện giống cây trồng, phân bón không bảo đảm chất lượng cũng như các biện pháp bảo vệ người tiêu dùng nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi khi điều kiện để đánh giá về chất lượng vật tư nông nghiệp còn hạn chế.

Phát biểu tại phiên họp, Uỷ viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến cho rằng, việc cắt giảm thủ tục hành chính và ngành nghề kinh doanh theo Nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương. Theo đó, cắt giảm thủ tục hành chính và ngành nghề kinh doanh có điều kiện nhằm khơi thông nguồn lực, tạo lập môi trường kinh doanh thông thoáng, thúc đẩy các thành phần kinh tế, đầu tư phát triển sản xuất kinh doanh.

Nhấn mạnh việc cắt giảm thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh, ông Đỗ Văn Chiến cho rằng, không có nghĩa là chúng ta bỏ vai trò quản lý của cơ quan nhà nước, mà chuyển sang hai hình thức khác phù hợp hơn.

Cụ thể, hình thức thứ nhất là chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Có nghĩa là phát huy, không phải bỏ qua vai trò quản lý nhà nước mà phát huy vai trò của những chủ thể trong kinh doanh. Hình thức thứ hai là tự công bố và tự chịu trách nhiệm, chịu sự giám sát của cơ quan nhà nước. Cơ quan nhà nước đã ban hành quy trình, quy phạm, quy chuẩn thì vẫn có quyền đình chỉ bất cứ giai đoạn nào khi phát hiện có vi phạm. Ngoài ra còn chịu sự giám sát của xã hội và người tiêu dùng. Đây cũng là một căn cứ để Hội Bảo vệ người tiêu dùng, các tổ chức xã hội thực hiện chức năng bảo vệ người tiêu dùng.

Theo Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội, việc cấm vẫn phải cấm. Nếu không cấm sau này sẽ không có căn cứ pháp luật để xử lý các hành vi vi phạm. Đặc biệt phải đi đôi với quy phạm, quy trình, quy chuẩn. Do đó cần lưu ý hậu kiểm, và tự công bố, tự chịu trách nhiệm phải gắn với quy trình, quy phạm, quy chuẩn.