Làm rõ trách nhiệm của cơ quan giải quyết bồi thường

Để triển khai Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (TNBTCNN), Chính phủ đã ban hành Nghị định số 68/2018/NĐ-CP (Nghị định 68) ngày 15/5/2018 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật TNBTCNN. Theo Bộ Tư pháp, quá trình triển khai thực hiện Nghị định 68 đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập. Cụ thể, tại điểm b khoản 3 Điều 10 của Nghị định chỉ quy định bồi thường chi phí chăm sóc cho người bị thiệt hại đến thời điểm người bị thiệt hại đạt tuổi thọ trung bình do cơ quan có thẩm quyền công bố và cộng thêm 10 năm. Tuy nhiên, đối với trường hợp người bị thiệt hại sống quá thời điểm này, Nghị định chưa quy định việc bồi thường chi phí chăm sóc trong khoảng thời gian tiếp theo.

Theo luật sư Nguyễn Hải Yến (Đoàn Luật sư TP Hà Nội), Điều 45, 46 của Luật TNBTCNN quy định về việc cơ quan tài chính, cơ quan quản lý nhà nước tham gia vào việc xác minh thiệt hại, thương lượng việc bồi thường nhưng Nghị định 68 chưa có hướng dẫn cụ thể về cách thức tham gia.

Nghị định 68 mới chỉ quy định việc Sở Tư pháp xác định cơ quan giải quyết bồi thường trên cơ sở đề nghị của người yêu cầu bồi thường mà chưa quy định việc xác định cơ quan giải quyết bồi thường trên cơ sở đề nghị của các cơ quan nhà nước khác. Một số quy định về trách nhiệm của các cơ quan nhà nước, nhiệm vụ quản lý nhà nước về công tác bồi thường cần phải thể chế hóa trong Nghị định để nâng cao trách nhiệm và hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước về công tác bồi thường.

Ông Nguyễn Ngọc Vũ - Phó Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và bồi thường nhà nước (Bộ Tư pháp) cho biết, những bất cập nêu trên đòi hỏi cần ban hành nghị định hướng dẫn cụ thể. Đây là lý do để Bộ Tư pháp vừa gửi tới Chính phủ tờ trình về dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật TNBTCNN.

Theo đó, giải pháp mà Bộ Tư pháp đưa ra là sửa đổi quy định về xác định thiệt hại do tài sản bị xâm phạm, xác định khoảng thời gian làm căn cứ xác định thiệt hại về vật chất trong trường hợp người bị thiệt hại chết và thiệt hại về vật chất do sức khỏe bị xâm phạm nhằm đảm bảo tốt hơn quyền lợi của người bị thiệt hại.

Bộ Tư pháp kiến nghị tới Chính phủ sửa đổi một số quy định về khoảng thời gian làm căn cứ xác định thiệt hại để bảo đảm chặt chẽ, rõ ràng. Đồng thời sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến trình tự, thủ tục giải quyết bồi thường để đảm bảo đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, cắt giảm giấy tờ, thời hạn thực hiện thủ tục hành chính như các quy định về hồ sơ yêu cầu bồi thường; việc xử lý hồ sơ yêu cầu bồi thường; quá trình xác minh thiệt hại; thương lượng việc bồi thường...

Một số quy định về thủ tục xin lỗi và cải chính công khai cũng cần được điều chỉnh để phù hợp với những sửa đổi, bổ sung của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật TNBTCNN. Cùng với đó là việc làm rõ cách tính mức hoàn trả trong trường hợp có nhiều người thi hành công vụ gây thiệt hại, hướng dẫn về điều kiện giảm mức hoàn trả, về hội đồng xem xét trách nhiệm hoàn trả.

Theo ông Vũ, ngoài kiến nghị sửa đổi, Bộ Tư pháp còn có đề xuất bổ sung các quy định hướng dẫn về trình tự, thủ tục giải quyết bồi thường tại cơ quan trực tiếp quản lý người thi hành công vụ gây thiệt hại như: Nộp hồ sơ yêu cầu bồi thường; tiếp nhận và xử lý hồ sơ yêu cầu bồi thường; tạm ứng kinh phí bồi thường; cách thức, phương thức xác minh thiệt hại; nội dung báo cáo xác minh thiệt hại; thương lượng việc bồi thường…

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, quan điểm của Bộ Tư pháp trong xây dựng nghị định luôn bám sát quy định tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật TNBTCNN để cụ thể hóa đầy đủ, kịp thời; hướng dẫn các vấn đề cần thiết thuộc thẩm quyền của Chính phủ nhằm bảo đảm thi hành các quy định trên thực tiễn. Kế thừa các quy định của Nghị định 68 còn phù hợp, đang được thực hiện hiệu quả trên thực tế; đồng thời sửa đổi, bổ sung một số quy định đã bộc lộ hạn chế, bất cập nhằm nâng cao hiệu quả công tác bồi thường nhà nước, đáp ứng tốt hơn quyền yêu cầu bồi thường của người bị thiệt hại.