Mở rộng cơ hội học tập để giảm áp lực thi cử

Đảm bảo các điều kiện cơ bản dạy và học

Đề cập đến giáo dục phổ thông, Bộ trưởng Bộ GDĐT Hoàng Minh Sơn cho rằng một trong những mục tiêu quan trọng hàng đầu hiện nay là mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục cho mọi học sinh.

Theo Bộ trưởng, để thực hiện mục tiêu này, hệ thống giáo dục cần bảo đảm các điều kiện cơ bản cho dạy và học, gồm “3 đủ”: đủ trường lớp, đủ giáo viên và đủ cơ sở vật chất thiết yếu. Đây là nền tảng để học sinh ở mọi vùng miền đều có cơ hội học tập bình đẳng.

Bộ trưởng cho biết ngành Giáo dục đang nghiên cứu và triển khai nhiều giải pháp nhằm giải quyết tình trạng thiếu giáo viên, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực hiện có để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Liên quan đến áp lực tuyển sinh, đặc biệt là tuyển sinh vào lớp 10, Bộ trưởng cho rằng giải pháp căn cơ không chỉ nằm ở việc điều chỉnh phương thức tuyển sinh mà quan trọng hơn là phải nâng cao năng lực tiếp nhận của hệ thống giáo dục thông qua đầu tư trường lớp, đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất.

Theo Bộ trưởng, khi cơ hội học tập được mở rộng, áp lực tuyển sinh sẽ giảm, từ đó góp phần giảm áp lực thi cử và tạo điều kiện giải quyết hiệu quả hơn những vấn đề liên quan đến dạy thêm, học thêm.

Về công tác hướng nghiệp và phân luồng học sinh, Bộ trưởng nhấn mạnh việc phân luồng phải dựa trên nền tảng giáo dục hướng nghiệp có chất lượng. Khi học sinh hiểu rõ năng lực, sở trường của bản thân cũng như nhu cầu của thị trường lao động, các em sẽ có lựa chọn phù hợp hơn cho tương lai.

“Học phổ thông hay học nghề đều là quyền lựa chọn của học sinh”, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn khẳng định.

Bảo vệ học sinh trước tác động tiêu cực của mạng xã hội

Trao đổi về tình trạng bạo lực học đường, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho rằng giáo dục luôn là giải pháp quan trọng nhất. Tuy nhiên, cùng với công tác giáo dục, nhà trường cũng cần có những biện pháp xử lý phù hợp đối với một số trường hợp vi phạm nhằm bảo đảm môi trường học tập an toàn, lành mạnh.

Theo Bộ trưởng, các biện pháp xử lý trong nhà trường không nhằm mục đích trừng phạt mà hướng đến giáo dục, giúp học sinh nhận thức và điều chỉnh hành vi, đồng thời bảo vệ quyền học tập của những học sinh khác.

Đề cập đến những tác động ngày càng lớn của mạng xã hội đối với học sinh, Bộ trưởng cho rằng cần tiếp cận vấn đề này từ góc độ bảo vệ trẻ em.

“Đây không phải là hạn chế quyền, mà là để bảo vệ trẻ em”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Theo Bộ trưởng, môi trường mạng đang tác động sâu sắc đến nhận thức, hành vi và lối sống của học sinh. Do đó, cần có các giải pháp phù hợp nhằm phát huy những giá trị tích cực, đồng thời hạn chế các ảnh hưởng tiêu cực từ mạng xã hội.

Bộ trưởng cho rằng xã hội từ lâu đã có nhiều quy định nhằm bảo vệ trẻ em trong đời sống hằng ngày, từ quy định về an toàn giao thông đến việc phân loại độ tuổi đối với các sản phẩm văn hóa, điện ảnh. Vì vậy, việc nghiên cứu các giải pháp quản lý phù hợp đối với môi trường mạng cũng cần được nhìn nhận dưới góc độ bảo vệ trẻ em trước những nguy cơ có thể phát sinh.

Đầu tư cho giáo dục đại học là đầu tư phát triển

Trao đổi về giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh đây là lĩnh vực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Theo Bộ trưởng, muốn tăng trưởng nhanh và bền vững phải có nguồn nhân lực chất lượng cao. Muốn có nguồn nhân lực chất lượng cao thì cần đầu tư cho giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Bộ trưởng cho rằng, mặc dù nguồn lực đầu tư còn hạn chế, giáo dục đại học Việt Nam thời gian qua vẫn đào tạo được lực lượng lao động lớn cho nền kinh tế với chi phí tương đối thấp so với nhiều quốc gia. Điều này cho thấy nếu được đầu tư đúng mức, đúng trọng tâm, giáo dục đại học có thể tạo ra hiệu quả phát triển rất lớn.

“Đầu tư cho giáo dục đại học là đầu tư có hiệu quả rất cao”, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh.

Theo Bộ trưởng, hiệu quả của giáo dục đại học không chỉ thể hiện ở số lượng sinh viên tốt nghiệp mà còn ở năng suất lao động, năng lực quản trị, khả năng đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp, đóng góp cho tăng trưởng kinh tế và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Vì vậy, đầu tư cho giáo dục đại học cần được nhìn nhận là đầu tư phát triển chứ không đơn thuần là chi tiêu ngân sách.

Người đứng đầu ngành Giáo dục cũng cho rằng giáo dục đại học không chỉ có nhiệm vụ đào tạo nhân lực mà còn phải tạo ra tri thức mới, thúc đẩy nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đây là những năng lực đòi hỏi quá trình đầu tư lâu dài, bài bản và có tầm nhìn chiến lược.

Trong thời gian tới, Bộ GDĐT sẽ tập trung đầu tư cho các cơ sở giáo dục đại học trọng điểm theo ngành, lĩnh vực và vùng; đồng thời xây dựng một số trường đại học có năng lực nghiên cứu mạnh, đủ khả năng dẫn dắt hệ thống, từng bước hình thành các trường đại học tinh hoa có vị thế trong khu vực và trên thế giới.