Nâng cao chất lượng Quốc hội khóa XVI từ tăng tỷ lệ đại biểu chuyên trách

Có thể nói thành công của cuộc bầu cử lần này không chỉ là ý Đảng hợp với lòng dân thể hiện ở tỷ lệ cử tri đi bầu rất cao, thể hiện tinh thần trách nhiệm và sự hưởng ứng tích cực của nhân dân đối với sự kiện chính trị quan trọng của đất nước. Và một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất của kỳ bầu cử Quốc hội khóa XVI chính là sự đổi mới trong công tác sàng lọc, lựa chọn nhân sự nhằm đáp ứng yêu cầu của giai đoạn mới.

Chia sẻ về quy trình lựa chọn nhân sự, bà Tạ Thị Yên - Phó Chánh Văn phòng Thường trực Hội đồng Bầu cử quốc gia khẳng định, việc lựa chọn và sàng lọc ứng cử viên nhiệm kỳ này có nhiều điểm điều chỉnh so với các nhiệm kỳ trước. Việc nâng cao tiêu chuẩn và chất lượng của người ứng cử được thực hiện rất chặt chẽ theo Hướng dẫn số 36-HD/BTCTW của Ban Tổ chức Trung ương. Đặc biệt, tiêu chuẩn đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách và những người đang công tác trong các cơ quan Đảng, Nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội được quy định khắt khe nhằm bảo đảm lựa chọn được những người thật sự tiêu biểu về phẩm chất, năng lực và uy tín. Cơ cấu người ứng cử đã có sự điều chỉnh theo hướng tăng tỷ lệ đại biểu chuyên trách, cụ thể là tăng từ 133 đại biểu ở khóa trước lên 145 đại biểu ở khóa này. Đồng thời nhiệm kỳ này tăng cường giới thiệu những nhân sự có trình độ chuyên môn cao như nhà khoa học, trí thức, doanh nhân tiêu biểu trong nhiều lĩnh vực then chốt như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số nhằm góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của Quốc hội và HĐND nhiệm kỳ tới.

Đánh giá cao cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vừa diễn ra thành công rất tốt đẹp, PGS.TS Nguyễn Thị Báo - Giảng viên cao cấp, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng, việc Quốc hội khoá XVI tăng tỷ lệ đại biểu hoạt động chuyên trách sẽ giúp cho nâng cao chất lượng hoạt động của Quốc hội trong lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.

Theo bà Báo, nguyên tắc pháp quyền là đảm bảo tính độc lập của các cơ quan để thực hiện tốt chức năng của mình. Cho nên nâng tỷ lệ đại biểu chuyên trách là chuẩn xác để đại biểu toàn tâm toàn ý dành thời gian cho chức năng nhiệm vụ của cơ quan lập pháp. Đó là làm Hiến pháp, xây dựng pháp luật. Bởi nếu chất lượng luật pháp kém sẽ gây nên điểm nghẽn về thể chế.

Cũng đánh giá cao cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, ông Nguyễn Bá Sơn - Chủ tịch Hội Luật gia TP Đà Nẵng cho rằng, về lâu dài hướng tới cần nâng cao số lượng đại biểu chuyên trách lên nữa. Bởi đại biểu không chuyên trách thời gian dành cho hoạt động chính thức của Quốc hội bị hạn chế. Còn đại biểu chuyên trách gần như thường xuyên thực hiện nhiệm vụ được Quốc hội giao, và là những người trực tiếp tham gia vào nghiên cứu, đề xuất, hoạch định chính sách.