Người có uy tín tại Tuyên Quang - Nhịp cầu nối ý Đảng, đoàn kết lòng dân

Những "cột mốc lòng dân" nơi biên thùy

Đứng trước những đặc thù mới sau khi hợp nhất, địa bàn tỉnh Tuyên Quang mới hiện nay đứng thứ 7 về diện tích và thứ 24 về dân số cả nước, sở hữu hệ thống đơn vị hành chính cấp xã thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đông nhất quốc gia với 123/124 xã và 1.905 thôn đặc biệt khó khăn. Đi dọc dải đất biên thùy, giữa trùng điệp đá xám và sương giăng, mới hiểu hết giá trị của sự bình yên được bảo vệ không chỉ bằng cột mốc chủ quyền lặng lẽ mà bằng cả thế trận lòng dân kiên cố. Lực lượng nòng cốt góp phần xây dựng thế trận ấy không ai khác chính là đội ngũ người có uy tín trong cộng đồng.

Thực tiễn chứng minh, tiếng nói của các già làng, trưởng bản, trưởng dòng họ hay chức sắc tôn giáo luôn có sức lan tỏa và thuyết phục mạnh mẽ nhờ sự am hiểu sâu sắc phong tục, ngôn ngữ địa phương và sự thấu cảm tâm tư của bà con. Điển hình như hành trình bền bỉ của ông Thào Vạn Chính, người có uy tín dân tộc Mông tại thôn giáp biên Na Cạn, xã Cán Tỷ. Dù đã ở tuổi gần 70, ông Chính vẫn ngày đêm miệt mài với phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng". Bên bếp lửa hồng mỗi tối, bằng tiếng Mông thân thuộc, ông giải thích cặn kẽ cho bà con về Luật Biên phòng, chỉ rõ ranh giới đường biên, mốc giới, vận động con cháu không nghe kẻ xấu dụ dỗ, không vượt biên hay xâm canh trái phép. Những bước chân tuần tra không mỏi của ông đã giữ gìn trọn vẹn từng tấc đất biên thùy.

Sơn Vĩ là một trong những xã biên giới xa nhất của tỉnh Tuyên Quang, 100% dân số là đồng bào DTTS. Địa hình núi đá hiểm trở, giao thông chia cắt khiến mỗi chủ trương muốn đến được với người dân đều cần sự kiên trì, gần gũi và thấu hiểu. Khi phương án sắp xếp thôn được công bố, nhiều người dân không khỏi băn khoăn trước sự thay đổi về tên gọi, địa điểm sinh hoạt cộng đồng và mô hình tổ chức mới.

Theo phương án, ba thôn Hầu Lũng Sán, Xà Phìn và Mỏ Cớ được hợp nhất thành thôn Thượng Phùng với 189 hộ dân. Trước những tâm tư ấy, ông Sùng Mí Pó, Bí thư Chi bộ thôn Mỏ Cớ, đồng thời là người có uy tín trong cộng đồng, đã cùng cán bộ xã kiên trì đến từng hộ gia đình tuyên truyền, vận động. Bằng tiếng Mông mộc mạc, gần gũi, ông không chỉ giải thích cặn kẽ ý nghĩa của việc sắp xếp, mà còn lắng nghe, chia sẻ và tháo gỡ từng băn khoăn của bà con. Chính sự gương mẫu, trách nhiệm cùng uy tín được vun đắp qua nhiều năm đã giúp lời nói của ông có sức thuyết phục, khơi dậy sự đồng thuận, góp phần để việc sắp xếp thôn diễn ra thuận lợi, hiệu quả ngay từ cơ sở.

Chia sẻ với báo Đại đoàn kết, ông Vàng Mí Dình (45 tuổi, dân tộc Mông), Bí thư chi bộ, Người có uy tín thôn Minh Thành, xã Bạch Ngọc cho biết: “thôn sau sáp nhập có khoảng gần 1.000 nhân khẩu, với gần 100% là người Mông. Tôi tập trung tuyên truyền vận động người dân xóa bỏ nhiều hủ tục lạc hậu, tốn kém như: ma chay, cưới hỏi, cúng bái,…tuyệt đối không theo, không thờ phụng các tà đạo trái pháp luật. Người dân giờ đây đã đoàn kết cao, văn minh hơn, lo làm ăn phát triển kinh tế, vươn lên thoát nghèo, nuôi dạy con cái học hành; thấy cuộc sống người dân của mình ngày càng khởi sắc, tôi vui lắm”.

Hạt nhân dẫn dắt kinh tế và bài trừ hủ tục

Bên cạnh vai trò giữ vững an ninh chính trị, đội ngũ người có uy tín tại Tuyên Quang còn là những nhân tố tiên phong trong phát triển sinh kế, xóa đói giảm nghèo. Với tư duy năng động của thế hệ trẻ, anh Vàng Sào Chẩn ở thôn Mỏ Sài, xã Nghĩa Thuận đã mạnh dạn thay đổi nếp nghĩ cách làm. Nhận thấy cây ngô truyền thống cho hiệu quả kinh tế thấp, anh Chẩn quyết định đi đầu chuyển sang trồng dưa chuột chất lượng cao trên vùng núi dốc. Thành công từ mô hình này mang lại thu nhập vượt trội, giúp bà con trong thôn tự tin học tập và đồng loạt chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Tương tự, anh Hầu Mí Sình, người có uy tín tại thôn Sán Trồ, xã Cán Tỷ luôn tâm niệm: "Người có uy tín mà nghèo thì nói chẳng ai nghe". Tinh thần dám nghĩ dám làm, khấm khá trước để đồng bào tin tưởng noi theo của các anh đã giúp người dân yên tâm bám bản, củng cố kinh tế vùng biên.

Sự chuyển biến mạnh mẽ còn được thể hiện rõ nét trong cuộc chiến bài trừ các hủ tục lạc hậu. Tại thôn Lô Lô Chải, xã Lũng Cú, nơi 100% là đồng bào dân tộc thiểu số, ông Sình Dỉ Gai (Trưởng thôn, người có uy tín) đã kiên trì tuyên truyền vận động bà con xóa bỏ nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, đồng thời di dời hoàn toàn chuồng trại gia súc ra khỏi gầm sàn nhà ở. Sự gương mẫu của ông cùng tư duy đổi mới đã biến Lô Lô Chải từ một bản làng nghèo khó trở thành điểm sáng về du lịch cộng đồng, vinh dự được Tổ chức Du lịch Thế giới (UN Tourism) công nhận là "Làng du lịch tốt nhất thế giới năm 2025". Tại xã Tri Phú, ông Đinh Văn Dần (Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Bản Ba) cũng đã vận động nhân dân đóng góp hơn 1 tỷ đồng và hàng trăm ngày công để làm đường giao thông, thay đổi hoàn toàn diện mạo nông thôn mới.

Thành tựu từ sự đồng lòng này vô cùng tự hào: Kết thúc giai đoạn 2021-2025, thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (Chương trình MTQG 1719), Tuyên Quang đã có 45 xã ra khỏi địa bàn khó khăn; tỷ lệ hộ nghèo dân tộc thiểu số giảm sâu trên 5% hằng năm (vượt mục tiêu Thủ tướng giao); thu nhập bình quân đầu người tăng thêm 11,6 triệu đồng/năm so với năm 2021. Những con số biết nói này khẳng định dấu ấn đậm nét của những hạt nhân dẫn dắt cộng đồng.

Chăm lo chính sách và kỳ vọng trong giai đoạn mới

Nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của người có uy tín, Tỉnh ủy, HĐND, UBND và Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Tuyên Quang luôn đặc biệt quan tâm chăm lo, thực hiện đầy đủ các chế độ chính sách đối với lực lượng quần chúng đặc biệt này. Trong giai đoạn 2021-2025, tỉnh đã tổ chức tập huấn cho hơn 3.779 lượt người, đưa hơn 1.700 lượt người đi học tập kinh nghiệm tại các tỉnh bạn và tổ chức hàng chục hội nghị biểu dương khen thưởng kịp thời. Bước sang năm 2026, cơ quan chức năng tiếp tục đổi mới phương thức quản lý bằng cách đưa vào vận hành 04 nhóm Zalo "Người có uy tín tỉnh Tuyên Quang" theo khu vực với trên 1.000 thành viên, tạo kênh thông tin hai chiều thông suốt, giúp nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân một cách nhanh chóng nhất.

Sức mạnh tổng hợp từ sự gắn kết này đã tạo nên những kỳ tích lịch sử. Đặc biệt, trong cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vừa qua, nhờ sự vào cuộc tuyên truyền tích cực của 3.435 người có uy tín thông qua việc cấp phát 6.870 tài liệu đến từng thôn bản, tỷ lệ cử tri toàn tỉnh tham gia bỏ phiếu đạt tới 99,96%, xuất sắc xếp thứ 3 toàn quốc; trong đó có tới 104/124 xã đạt 100% cử tri đi bầu cử. Kết quả này là minh chứng đanh thép cho niềm tin tuyệt đối của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước, giúp Sở Dân tộc và Tôn giáo vinh dự nhận Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh.

Ông Ma Quang Hiếu, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo khẳng định, thời gian tới ngành sẽ tiếp tục bám sát cơ sở, phát huy tối đa vai trò của đội ngũ người có uy tín để lan tỏa mạnh mẽ hơn nữa tinh thần yêu nước, ý chí tự lực tự cường và khát vọng vươn lên trong đồng bào các dân tộc. Mỗi người có uy tín thực sự là một hạt nhân đoàn kết quý giá, chung tay cùng cấp ủy, chính quyền xây dựng không gian phát triển mới của tỉnh Tuyên Quang ngày càng phồn vinh, hạnh phúc và vững vàng nơi biên cương Tổ quốc.