Nhà, đất dôi dư: Không để nguồn lực tiếp tục bị lãng phí
Ngày 24/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP về cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và sắp xếp đơn vị hành chính. Nghị quyết hướng tới hạn chế tình trạng nhà, đất dôi dư bị bỏ trống, xuống cấp, thất thoát, lãng phí, đồng thời tạo điều kiện để các cơ sở này nhanh chóng được đưa vào sử dụng, khai thác theo quy định.
Ông Nguyễn Tân Thịnh, Cục trưởng Cục Quản lý công sản (Bộ Tài chính) đã chia sẻ một số điểm đáng chú ý của Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP.
PV: Thưa ông, ông đánh giá thế nào về kết quả thực hiện Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP của Chính phủ kể từ khi ban hành đến nay? Nghị quyết đã tháo gỡ những điểm nghẽn gì và đóng góp ra sao vào kết quả chung?
Ông Nguyễn Tân Thịnh: Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP được Chính phủ ban hành ngày 24/6/2026. Sau khoảng 2,5 tháng đi vào thực hiện, các bộ, ngành và địa phương đã rất tích cực triển khai các công việc theo quy định.
Mục tiêu hàng đầu là đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác các cơ sở nhà, đất, đặc biệt là phê duyệt phương án xử lý triệt để theo đúng chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng. Qua đó, các cơ sở nhà, đất dôi dư từng bước trở thành nguồn lực quan trọng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của các địa phương và cả nước.
Kết quả này cơ bản bảo đảm tiến độ theo yêu cầu của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và chỉ đạo của Chính phủ, trong đó đặt mục tiêu trong quý III/2026 phê duyệt xong phương án xử lý và trong năm 2026 hoàn thành việc khai thác, xử lý đối với các cơ sở nhà, đất này.
Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP đã mang lại những cải cách cụ thể nào về thủ tục và thẩm quyền để giải quyết những khó khăn, vướng mắc trước đây, thưa ông?
Theo đánh giá từ các bộ, ngành và địa phương, Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP tháo gỡ trực tiếp những vướng mắc liên quan đến thời gian xử lý từng bước cũng như trình tự, thủ tục.
Một trong những điểm cải cách quan trọng là việc phân cấp, phân quyền mạnh mẽ hơn trong xử lý tài sản công dôi dư. Nghị quyết giao thẩm quyền cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh và Chủ tịch UBND cấp xã quyết định các vấn đề liên quan đến xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư. Đồng thời, thẩm quyền phê duyệt phương án cũng được phân cấp cho Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan Trung ương và Chủ tịch UBND cấp tỉnh.
Cùng với phân cấp, phân quyền, trình tự xử lý cũng được rút ngắn. Khi chuyển giao các cơ sở nhà, đất về địa phương quản lý, cơ quan có thẩm quyền có thể quyết định ngay mà không phải thực hiện thêm khâu lấy ý kiến của địa phương. Các công việc xử lý tiếp theo được thực hiện sau khi hoàn tất việc bàn giao, tiếp nhận tài sản.
Một điểm khác là đơn giản hóa phương pháp xác định giá. Trình tự, thủ tục và phương pháp xác định, điều chỉnh giá cho thuê nhà gắn liền với đất được đơn giản hóa, theo hướng công khai, minh bạch, dễ làm, dễ thực hiện và thuận lợi cho kiểm tra, giám sát.
Những cải cách này giúp giảm bớt các khâu trung gian, rút ngắn thời gian xử lý và tạo điều kiện để các địa phương chủ động hơn trong việc đưa tài sản dôi dư vào khai thác.
Có thể thấy, cùng với việc tháo gỡ về cơ chế, tiến độ xử lý tài sản công dôi dư cũng đang có những chuyển biến rõ nét. Theo ông, ý nghĩa lớn nhất của Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP trong quá trình này là gì?
Có thể nói, Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP đã tạo cơ sở pháp lý kịp thời để các bộ, ngành và địa phương xử lý những vấn đề phát sinh trong thực tiễn, nhất là các vướng mắc về thẩm quyền và trình tự, thủ tục.
Điều quan trọng là việc xử lý tài sản công dôi dư không chỉ nhằm hoàn tất việc sắp xếp về mặt thủ tục, mà phải hướng tới khai thác và sử dụng hiệu quả tài sản. Khi những cơ sở nhà, đất này được đưa trở lại sử dụng, chuyển đổi công năng hoặc xử lý phù hợp, nguồn lực đã đầu tư của Nhà nước tiếp tục được phát huy, phục vụ các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Đây cũng là cơ sở để các địa phương tiếp tục đẩy nhanh tiến độ trong thời gian tới, phấn đấu hoàn thành các mục tiêu xử lý theo yêu cầu, không để tài sản công dôi dư bị bỏ trống, xuống cấp hoặc sử dụng kém hiệu quả.
Trân trọng cảm ơn ông!