Nối dài những vòng tay nghĩa tình

Chăm lo từ các nhu cầu thiết thực

Mới đây, Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM khởi động Tháng cao điểm “Vì người nghèo” năm 2026. Chương trình tiếp nhận đăng ký và ủng hộ hơn 165 tỷ đồng từ các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, tổ chức và các tầng lớp nhân dân, góp thêm nguồn lực cho hoạt động an sinh xã hội trên địa bàn thành phố.

Hưởng ứng Tháng cao điểm, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM đã tổ chức chương trình an sinh xã hội, trao học bổng Nguyễn Hữu Thọ, hỗ trợ kinh phí học tập và mua thẻ bảo hiểm y tế cho người dân có hoàn cảnh khó khăn.

Tổng kinh phí chăm lo tại chương trình là gần 8,6 tỷ đồng. Cụ thể, chương trình trao 1.500 suất học bổng Nguyễn Hữu Thọ, mỗi suất dành cho sinh viên đại học trị giá 5 triệu đồng; hỗ trợ kinh phí học tập cho 13 học sinh là người dân tộc thiểu số có thành tích học tập xuất sắc hoặc cần hỗ trợ học nghề; đồng thời trao kinh phí mua 750 thẻ bảo hiểm y tế.

Bà Trương Thị Bích Hạnh, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM nhấn mạnh, quan điểm “chăm lo cho nhân dân là mục tiêu của phát triển”, đồng thời khẳng định thành phố phải bảo đảm an sinh xã hội, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Theo bà, sự phát triển không chỉ được nhìn nhận qua các chỉ số kinh tế mà còn thể hiện ở chất lượng cuộc sống, khả năng tiếp cận việc làm, giáo dục, chăm sóc sức khỏe và cơ hội vươn lên của người dân.

Trên tinh thần đó, Tháng cao điểm “Vì người nghèo” năm 2026 tập trung vận động nguồn lực chăm lo nhà ở, học tập, sức khỏe và sinh kế. Theo kế hoạch được công bố tại chương trình, thành phố dự kiến xây mới 61 căn nhà Đại đoàn kết, sửa chữa 283 căn, trao gần 14 nghìn suất học bổng, hỗ trợ 450 phương tiện sinh kế, tặng 3.550 thẻ bảo hiểm y tế và thực hiện các hoạt động chăm lo khác trị giá hơn 36 tỷ đồng. Tổng kinh phí dự kiến dành cho các hoạt động trong Tháng cao điểm là hơn 92 tỷ đồng.

Cũng tại chương trình khởi động Tháng cao điểm “Vì người nghèo” năm nay, 168 xã, phường, đặc khu đăng ký ủng hộ 92 tỷ đồng; cùng với các nguồn đóng góp khác, tổng số tiền đăng ký và tiếp nhận ủng hộ được công bố là hơn 165 tỷ đồng. Nguồn lực này thể hiện sự chung tay của cộng đồng, tạo điều kiện để các hoạt động hỗ trợ được triển khai trên nhiều phương diện, từ cải thiện chỗ ở, tiếp sức học sinh, sinh viên đến hỗ trợ người dân có phương tiện tạo thu nhập.

Khi người nghèo có thể tự đứng vững

Sau chồng mất vì bệnh nặng, bà Đỗ Thị Chín ở ấp Phú Vinh, xã Hòa Hiệp phải một mình nuôi hai con ăn học. Không có đất sản xuất, nguồn thu nhập của gia đình bấp bênh, dù cố gắng xoay xở, bà vẫn chưa thể thoát nghèo. Bước ngoặt đến vào đầu năm 2024, khi gia đình được hỗ trợ 5 con dê giống, gồm một dê đực và bốn dê cái. Đây không chỉ là tài sản ban đầu để làm ăn, mà còn mở ra cho bà một hướng sinh kế phù hợp với điều kiện của gia đình.

Bà Chín chia sẻ, từ những con dê được trao, bà Chín học cách chăm sóc, áp dụng kỹ thuật chăn nuôi do cán bộ địa phương hướng dẫn để đàn dê sinh trưởng tốt. Khi đàn dê phát triển, gia đình có thêm nguồn thu, từng bước cải thiện cuộc sống và lo cho các con tiếp tục học hành. 

Từ chỗ chật vật vì thiếu tư liệu sản xuất, gia đình bà Chín đã vươn lên thoát nghèo. Điều tạo nên chuyển biến không đơn thuần là giá trị đàn dê ban đầu, mà còn là việc nguồn hỗ trợ được lựa chọn theo điều kiện thực tế, đi cùng hướng dẫn kỹ thuật để người nhận có thể chủ động phát triển sinh kế.

Ở một góc khác của hành trình giảm nghèo, câu chuyện gia đình ông Huỳnh Văn Beo, trước đây thuộc diện hộ nghèo tại phường 19, quận Bình Thạnh (nay thuộc phường Thạnh Mỹ Tây), cho thấy ý nghĩa của sự hỗ trợ khi người dân dần tự chủ được cuộc sống. Gia đình sáu người từng gặp nhiều khó khăn, nhưng nhờ được tiếp cận vốn vay ưu đãi và hỗ trợ xe máy làm phương tiện mưu sinh, thu nhập của gia đình từng bước ổn định.

Khi kinh tế khá hơn, ông Beo sửa sang lại nhà cửa và nhận thấy gia đình đã có thể tự lo liệu cuộc sống. Cuối năm 2024, ông chủ động viết đơn xin ra khỏi diện hộ nghèo, mong nhường các chính sách hỗ trợ cho những gia đình đang cần hơn.

Từ một gia đình cần được trợ lực đến một gia đình tự nguyện nhường cơ hội hỗ trợ cho người khác, hành trình ấy cho thấy giảm nghèo bền vững không chỉ là đưa một hộ ra khỏi danh sách nghèo theo tiêu chí thu nhập. Quan trọng hơn, người dân có thêm phương tiện làm ăn, tạo được nguồn thu ổn định, cải thiện điều kiện sống và đủ khả năng chủ động trước những khó khăn của mình. Khi không còn phụ thuộc vào hỗ trợ thường xuyên, họ cũng có thể dành nguồn lực chung cho những hoàn cảnh còn chật vật hơn.

Hai trường hợp ở xã Hòa Hiệp và phường Thạnh Mỹ Tây cũng gợi ra yêu cầu đối với công tác chăm lo tại cơ sở rằng, hỗ trợ phải bắt đầu từ việc hiểu rõ người dân đang thiếu gì, có khả năng làm gì và cần thêm điều kiện nào để vươn lên. Với gia đình có điều kiện chăn nuôi, con giống và hướng dẫn kỹ thuật có thể tạo ra sinh kế; với người cần phương tiện đi lại để làm việc, vốn vay và phương tiện phù hợp có thể mở rộng cơ hội kiếm sống. Khi lựa chọn đúng nhu cầu và theo sát quá trình sử dụng, sự hỗ trợ sẽ có cơ hội tạo ra kết quả lâu dài hơn việc chỉ giải quyết khó khăn trước mắt.

Đó cũng là thước đo thiết thực của các chương trình an sinh: không dừng ở số tiền vận động hay số phần quà trao đi, mà phải nhìn vào những thay đổi trong từng gia đình.