Nông dân thấp thỏm mùa hoa Tết
Mặc dù nhu cầu thị trường được dự báo thuận lợi nhưng chi phí giống, vật tư, phân bón, nhân công… tăng cao khiến nhiều nông dân trồng hoa kiểng Tết ở phường Trung Mỹ Tây, Thới An (khu vực quận 12 cũ) TPHCM vẫn thấp thỏm lo âu khi Tết Bính Ngọ đang tới gần.
Hơn một tháng trước Tết Nguyên đán 2026, tại khu vực bãi đất trống ven sông Vàm Thuật, hàng chục nông dân đang miệt mài chăm sóc hoa kiểng phục vụ mùa tết. Ở đây, ngoài những dãy nhà phố liền kề kiến trúc hiện đại, chung cư cao ốc hàng chục tầng thì những ruộng hoa của nông dân cũng nằm kề ngay đó. Từ hàng chục năm qua, những bãi đất trống khu vực này thường được nông dân tận dụng canh tác hoa kiểng Tết.
Bà Nguyễn Thị Xuân, 54 tuổi, chủ một vườn hoa kiểng cho biết, gia đình bà năm nay tăng sản lượng trồng hoa kiểng lên gần gấp 2 lần so với năm ngoái. “Tháng trước vợ chồng tôi quyết định vay thêm hơn một trăm triệu để đầu tư vì dự đoán nhu cầu hoa kiểng năm nay sẽ tăng cao. Trong đó tôi quyết định trồng thêm hơn 1.000 chậu cúc đại đoá cùng khoảng 700 chậu mào gà, vạn thọ. Hiện nay đang vào cao điểm lặt lá, nụ của cúc đại đoá. Ngày nào tôi cũng thuê thêm 3 người nữa lặt phụ. Tiền công mỗi giờ là 30 ngàn đồng nếu làm đủ 10 giờ trong ngày. Ngoài lặt lá, nụ cúc thì công việc tưới nước, chăm sóc các loại bông khác đều do hai vợ chồng tôi làm cả” - bà Xuân chia sẻ.
Theo người phụ nữ này, năm nay nhiều khu vực trồng hoa kiểng lớn ở miền Trung (Bình Định, Quảng Ngãi cũ) bị ảnh hưởng của đợt mưa lũ vừa qua nên sản lượng chắc chắn sẽ giảm đi. Vì vậy, không chỉ gia đình bà mà nhiều nông dân trồng hoa ở đây cũng đã quyết định tăng thêm sản lượng với kỳ vọng sẽ bán hết dịp Tết Bính Ngọ tới. Mặc dù vậy, đây cũng chỉ là các dự đoán của chủ vườn bởi thị trường hoa kiểng Tết luôn tiềm ẩn những bất ngờ, thậm chí rủi ro và chỉ diễn ra trong vài ngày sát Tết. Vì vậy, nhiều nông dân vẫn “mừng lo lẫn lộn” khi quyết định “đặt cược” vào vụ hoa Tết.
Cũng dự đoán nhu cầu thị trường ở TPHCM sẽ tăng nhưng ông Trần Văn Hùng, 66 tuổi, một hộ nông dân trồng hoa khác ở Thới An cho biết chỉ duy trì quy mô sản xuất như năm trước, với 2.000 chậu cúc đại đóa. “Tôi nghĩ năm nay hoa Tết sẽ thắng lợi nhưng tôi không tăng quy mô vì không tìm được mặt bằng. Nhiều năm nay tôi chỉ duy trì vườn cúc đại đoá này vì khu đất này của một người quen cho thuê giá ưu đãi. Cúc đại đoá phải đầu tư nhiều lắm, chủ yếu là tiền công chăm sóc do phải lặt lá, nụ và canh cho bông nở đúng ngày. Thậm chí có khách đặt sớm thì phải lắp bóng điện đỏ để kích bông theo yêu cầu. Hiện nay, vườn cúc nhà tôi đã nhận được tiền cọc của hơn 600 cặp của mối quen rồi”, ông Hùng chia sẻ.
Theo tìm hiểu của phóng viên, một vấn đề cũng khiến nhiều nông dân trồng hoa kiểng ở đây cảm thấy lo lắng là việc đăng ký thuê mặt bằng tại các chợ hoa kiểng, khu bán hoa Tết. Trước kia, khi còn chính quyền cấp huyện/quận thì nông dân sẽ được hỗ trợ tốt hơn do quy mô quận lớn hơn, có nhiều mặt bằng “đẹp” hơn để nông dân ở địa bàn được thuê ưu tiên. Tuy nhiên năm nay, các hộ trồng hoa kiểng lo lắng vì quy mô phường nhỏ hơn, các khu bán hoa kiểng cũng có thể thay đổi theo. Vì vậy, việc thuê theo giá trị trường sẽ khiến nông dân gặp khó khăn hơn.
Trong khi đó, theo ông Trương Thành Quang, Phó Chủ tịch Hội Nông dân TPHCM, sản xuất nông nghiệp TPHCM đang bước vào giai đoạn cao điểm chuẩn bị Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026. Tại làng hoa Thới An, người trồng hoa tất bật chăm sóc cây, chuẩn bị nguồn hàng phục vụ thị trường Tết. Tuy nhiên, chi phí đầu vào tăng cao cùng thời tiết thất thường khiến không ít nhà vườn lo lắng. Bên cạnh đó, thị trường tiêu thụ hoa Tết diễn biến khó lường, sức mua chưa có tín hiệu rõ ràng khiến người trồng hoa lo lắng về đầu ra.
Để chuẩn bị cho thời vụ mùa Tết, Quỹ Hỗ trợ Nông dân TPHCM đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực, giải ngân hơn 1,3 tỷ đồng cho hội viên vay vốn đầu tư phát triển nông nghiệp, trong đó có lĩnh vực trồng cây kiểng, ngành nghề có nhiều điểm tương đồng với trồng hoa. Nguồn vốn này giúp nông dân duy trì sản xuất, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, nâng cao chất lượng sản phẩm.
Vụ hoa Tết của nông dân TPHCM luôn nhận được sự quan tâm của nhiều người do phải phụ thuộc vào nhiều yếu tố như thời tiết, giá cả, thị trường… khiến ranh giới giữa thắng lợi và chịu rủi ro khá gần nhau. Còn nhớ, Tết Nguyên đán năm 2025, lần đầu tiên TPHCM tiến hành mua hoa Tết dư thừa (chiều 30 Tết vẫn không bán được) của nông dân ở khu vực chợ hoa Bến Bình Đông (quận 8 cũ) với mức giá vốn để trang trí công viên, khu vực công cộng nhằm hỗ trợ nông dân khó khăn trong tiêu thụ hoa Tết.