Quảng Nam: Công nhận hai di sản văn hóa của dân tộc Cor

Người Cor chuẩn bị lễ cúng truyền thống.

Tài liệu mới được công bố về Tổng điều tra dân số gần đây nhất, người Cor ở Việt Nam có gần 39.000 người, cư trú tại 25 trong tổng số 63 tỉnh, thành phố trên cả nước. Theo đó, người Cor cư trú tập trung nhiều nhất tại các tỉnh như Quảng Ngãi, Quảng Nam và Kon Tum.

Riêng tại tỉnh Quảng Nam, người Cor có khoảng hơn 5.300 người, cư ngụ đa phần tại hai huyện Bắc Trà My và Nam Trà My. Tại huyện Bắc Trà My, cộng đồng người Cor có khoảng gần 4.000 người, định cư và sinh sống chủ yếu xung quanh dãy núi Răng Cưa thuộc hai xã Trà Nú, Trà Kót và một phần tại xã Trà Giáp.

Còn theo tiến trình lịch sử những nét văn hóa đặc sắc của người Cor đã được giữ gìn qua nhiều thế hệ. Trong đó cây Nêu và bộ Gu truyền thống là biểu tượng tâm linh, có vị trí đặc biệt quan trọng và xuyên suốt, không thể thiếu trong các hoạt động lễ hội như tết mùa, lễ cúng giỗ ông bà, tổ tiên hay tế cúng thần linh của người Cor. Cho nên việc công nhận 2 di sản là vô cùng xứng đáng. Qua đó cho thấy, đây là một sự ghi nhận rất kịp thời của Đảng, Nhà nước đối cộng đồng người Cor đồng thời là niềm tự hào và vinh dự lớn của của cộng đồng người Cor tại huyện Bắc Trà My.

Tại buổi lễ đón nhận di sản văn hóa phi vật thể các già làng người Cor đã tổ chức cúng bái với những nét độc đáo rất riêng của người Cor. Những già làng có kinh nghiệm ngồi thành một vòng cung trong khi đó người lớn tuổi nhất sẽ đảm nhận vai trò làm lễ. Lần lượt 4 con gà sống được đưa vào để đọc lời khấn, mỗi con gà tương đương với những ước mong của người Cor về một cuộc sống no đủ mùa màng bộ thu. Tiếp theo đó là nghi lễ cúng gà chín cũng với số lượng 4 con được đặt trong tráp có kèm theo một ống rượu nhỏ. Cùng lúc đó dân làng bao gồm đội chiêng, trống và những cô gái dân tộc Cor bắt đầu nhảy múa những điệu truyền thống xung quanh bộ Gu được treo giữa nhà. Nghi thức cũng lễ kết thúc cả khách và gia chủ hòa mình trong men rượu cần.

Cây Nêu và nghi thức dựng cây Nêu cùng với bộ Gu là tổng thể những nét văn hóa tinh túy, riêng biệt, độc đáo nhất và xuyên suốt trong đời sống văn hóa tâm linh, ý nguyện, niềm tin của người Cor. Người Cor đã gìn giữ, bảo tồn và phát huy cho đến ngày nay và mai sau là một quá trình rất dày công, trách nhiệm, thể hiện được sự tự tôn, tự hào, ý thức hệ rất cao, uyên thâm của cộng đồng người Cor ở Bắc Trà My.

Việc công nhận là di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia về nghi lễ dựng cây Nêu và bộ Gu của đồng bào dân tộc Cor sẽ là bệ phóng tinh thần vô giá để cộng đồng người Cor cũng như toàn thể các dân tộc anh em tại huyện Bắc Trà My tiếp tục gìn giữ, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống đa sắc màu.