Thủ tướng: Xây dựng cơ sở dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”, thống nhất, dùng chung

Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu là tổ chức phối hợp liên ngành, có chức năng nghiên cứu, tư vấn, khuyến nghị và giúp Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo chỉ đạo, phối hợp thực hiện các chủ trương, chiến lược, cơ chế chính sách, các giải pháp quy mô quốc gia về dữ liệu, hoạt động xây dựng, phát triển cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành; tích hợp, đồng bộ, lưu trữ, chia sẻ, phân tích, khai thác, điều phối dữ liệu tại Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia và giải quyết những công việc quan trọng, liên ngành về dữ liệu.

Phát biểu tại phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban chỉ đạo nhấn mạnh vai trò quan trọng của dữ liệu; việc xây dựng cơ sở dữ liệu là công việc quan trọng, ý nghĩa lớn.

Diễn ra trong không khí phấn khởi của những ngày đầu năm mới 2026, hướng tới Đại hội XIV của Đảng, phiên họp đầu tiên của Ban Chỉ đạo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm thống nhất nhận thức, tầm nhìn, các nội dung cụ thể để hành động, xây dựng cơ sở dữ liệu "đúng, đủ, sạch, sống", thống nhất, dùng chung, qua đó phát triển trí tuệ nhân tạo, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, phát triển nhanh, bền vững.

Thủ tướng cho biết phiên họp được tổ chức với tinh thần khẩn trương, quyết liệt trước những yêu cầu cấp bách của đất nước. Đảng, Nhà nước và Chính phủ đã xác định mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên trong thời gian tới, nhằm tạo thế, tạo lực, tạo đà và nền tảng đưa đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Để đạt được mục tiêu đó, Việt Nam cần nhanh chóng khai thác hiệu quả các động lực tăng trưởng mới như kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, trong đó dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và kinh tế dữ liệu giữ vai trò đặc biệt quan trọng, được Bộ Chính trị và Tổng Bí thư rất quan tâm.

Bộ Chính trị đã ban hành nhiều nghị quyết mang tính trụ cột, chiến lược, trong đó Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia xác định rõ yêu cầu khai thác tối đa tiềm năng của dữ liệu, đưa dữ liệu trở thành tư liệu sản xuất chủ yếu, thúc đẩy phát triển cơ sở dữ liệu lớn, công nghiệp dữ liệu và kinh tế dữ liệu.

Thời gian qua, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương triển khai quyết liệt nghị quyết này với tinh thần khẩn trương, thống nhất cao.

Thủ tướng cho biết, thế giới đang chứng kiến sự phát triển như vũ bão, chưa từng có của dữ liệu với tốc độ tăng trưởng bình quân trên 25%/năm, biến dữ liệu thành nguồn tài nguyên mới có giá trị cao trong kỷ nguyên số. Thời gian qua, chúng ta đã đạt nhiều kết quả tích cực trong phát triển dữ liệu, cùng với bước đột phá về chuyển đổi số và làn sóng trí tuệ nhân tạo đang lan tỏa sâu rộng.

Nhiều chuyên gia kinh tế nhận định, đây là thời điểm vàng để Việt Nam bứt phá trong lĩnh vực dữ liệu, nếu quản trị dữ liệu hiệu quả kết hợp với sức mạnh của trí tuệ nhân tạo, lĩnh vực này có thể tạo ra doanh thu 80 tỷ USD vào năm 2030.

Bên cạnh kết quả tích cực, Thủ tướng cũng chỉ rõ những "điểm nghẽn" về thể chế và hành lang pháp lý chưa theo kịp thực tiễn; dữ liệu thiếu kết nối, chia sẻ thực chất giữa các bộ, ngành, địa phương trong khi chất lượng dữ liệu còn thấp và thiếu chuẩn hóa.

Hạ tầng trung tâm dữ liệu chưa đáp ứng yêu cầu, nguồn nhân lực chất lượng cao còn thiếu, nguy cơ mất an toàn, an ninh mạng cũng là những thách thức lớn đối với việc hình thành thị trường dữ liệu và phát triển năng lực trí tuệ nhân tạo tự chủ.

Để phiên họp đạt kết quả thiết thực, Thủ tướng đề nghị thảo luận, làm rõ các giải pháp nhằm bảo đảm dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung” ngay từ đầu nguồn; xóa bỏ tư duy “cát cứ dữ liệu”; thúc đẩy kết nối, chia sẻ dữ liệu hiệu quả; hài hòa giữa mở dữ liệu với bảo vệ dữ liệu cá nhân và an ninh quốc gia; hình thành, phát triển thị trường dữ liệu và phương pháp định giá dữ liệu phù hợp; cũng như mô hình vận hành sàn dữ liệu bảo đảm vừa phát triển, vừa kiểm soát rủi ro.

Thủ tướng cũng đặt vấn đề về chiến lược phát triển trí tuệ nhân tạo tự chủ mang bản sắc Việt Nam; khai thác hiệu quả nguồn dữ liệu tiếng Việt phong phú để phục vụ phát triển trí tuệ nhân tạo của người Việt, cho người Việt; và giải pháp phát triển hạ tầng tính toán, năng lượng cho các trung tâm dữ liệu quy mô lớn.

Ngoài ra, Thủ tướng yêu cầu làm rõ nguyên nhân chậm tiến độ của một số cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành; đề xuất giải pháp để chấm dứt việc xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành theo kiểu mỗi nơi một công nghệ, một chuẩn khác nhau; đồng thời chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, xác định rõ các nhiệm vụ, giải pháp mang tính đột phá trong thời gian tới.