Thúc đẩy vai trò của phụ nữ, thanh niên trong phát triển nông nghiệp sinh thái

Hội thảo “Nông nghiệp sinh thái cho tương lai bền vững” do Tổ chức ActionAid Quốc tế tại Việt Nam tổ chức tại Hà Nội, tập trung thảo luận những giải pháp thúc đẩy mô hình sản xuất nông nghiệp thân thiện với môi trường, gắn với bảo đảm sinh kế và nâng cao năng lực ứng phó trước các rủi ro khí hậu.

Tại hội thảo, các đại biểu nhấn mạnh phụ nữ và thanh niên cần được tạo điều kiện để tham gia trực tiếp vào quá trình hoạch định, triển khai các mô hình nông nghiệp sinh thái, thay vì chỉ là đối tượng thụ hưởng. Trong đó, phụ nữ vẫn đối mặt với những hạn chế về khả năng tiếp cận nguồn lực và tham gia quyết định; còn thanh niên có nhiều lợi thế trong ứng dụng công nghệ, đổi mới sáng tạo và phát triển các mô hình kinh doanh mới.

Việc tăng cường năng lực cho phụ nữ và thanh niên trong quản lý rủi ro thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu là một trong những hướng ưu tiên. Dự án “Hợp tác tăng cường năng lực phòng chống thiên tai cấp cộng đồng”, do ActionAid phối hợp với Cơ quan Hỗ trợ Phát triển Quốc tế Thụy Điển (Sida) tài trợ, đang được triển khai tại Hà Nội và Ninh Bình.

Chia sẻ tại sự kiện, bà Hoàng Phương Thảo, Trưởng đại diện ActionAid Quốc tế tại Việt Nam, cho biết trong giai đoạn 2023-2025, tổ chức đã phối hợp với cộng đồng và các đối tác xây dựng, duy trì một số mô hình chăn nuôi, thủy sản tại Đồng bằng sông Cửu Long. Các mô hình này ghi nhận mức giảm phát thải hơn 11%, đồng thời giúp chi phí năng lượng hằng tháng giảm từ 480.000 đến 1,2 triệu đồng mỗi hộ.

Có 837 hộ dân tham gia và hưởng lợi từ các mô hình, trong đó phần lớn là các hộ do phụ nữ làm chủ. Theo bà Hoàng Phương Thảo, việc tiếp tục tăng cường hợp tác, kết nối tri thức, sáng kiến và nguồn lực sẽ góp phần nhân rộng những cách làm hiệu quả, tạo ra thay đổi có tính bền vững.

Phát biểu tại hội thảo, bà Pauline Tamesis, Điều phối viên thường trú Liên hợp quốc tại Việt Nam, nhấn mạnh ý nghĩa của nông nghiệp sinh thái trong tiến trình phát triển bền vững. Bà cho biết năm 2026 được xác định là Năm Quốc tế Nữ Nông dân, trong khi thế giới chỉ còn 4 năm để hoàn thành các Mục tiêu Phát triển bền vững vào năm 2030.

Theo bà Pauline Tamesis, nông nghiệp sinh thái lấy con người và hệ sinh thái làm trung tâm, đồng thời có tiềm năng đóng góp vào việc thực hiện 10 Mục tiêu Phát triển bền vững. Để tạo ra tác động trên diện rộng và duy trì hiệu quả lâu dài, cần phát triển sinh kế bền vững, hình thành thị trường xanh, phát huy vai trò của phụ nữ và thanh niên, đồng thời tăng cường phối hợp chính sách, đối tác và nguồn lực tài chính.

Các phiên thảo luận cũng chỉ ra rằng chuyển đổi nông nghiệp sinh thái không đơn thuần là thay đổi phương thức canh tác, mà còn liên quan đến khả năng tiếp cận thị trường, ứng phó thiên tai và giảm thiểu tác động từ biến động giá cả. Vì vậy, việc tháo gỡ khó khăn về vốn, hạn chế rủi ro trong sản xuất và phát triển chuỗi giá trị có sức cạnh tranh được xem là những điều kiện quan trọng để nâng cao hiệu quả kinh tế và bảo đảm lợi ích công bằng hơn cho người sản xuất.