Ứng dụng AI trong y tế: Nâng tầm chất lượng khám chữa bệnh
Từ những ứng dụng chẩn đoán hình ảnh đến quản trị bệnh viện thông minh, trí tuệ nhân tạo (AI) đang từng bước đi vào thực tiễn y tế. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, giá trị cốt lõi của AI không nằm ở việc thay thế con người, mà ở khả năng giảm tải áp lực, tối ưu vận hành và giúp đội ngũ y tế có thêm thời gian tập trung vào chăm sóc người bệnh.

Theo TS.BS Hoàng Việt Anh, Phó Giám đốc Trung tâm Quản lý chất lượng khám chữa bệnh Bệnh viện Bạch Mai, AI hiện nay không còn là khái niệm xa vời mà đã từng bước đi vào thực tiễn, trở thành công cụ hỗ trợ thường xuyên trong hoạt động khám chữa bệnh, đặc biệt tại các bệnh viện tuyến đầu. Theo ông, AI đang đóng vai trò như “đôi mắt thứ hai”, giúp bác sĩ phát hiện những chi tiết rất nhỏ trong chẩn đoán, từ đó nâng cao độ chính xác trong quyết định điều trị.
Là bệnh viện tuyến cuối, Bạch Mai đang chịu nhiều áp lực lớn. Theo TS.BS Hoàng Việt Anh, trước hết là áp lực từ khối lượng dữ liệu y khoa ngày càng lớn mà đội ngũ bác sĩ và nhà quản trị phải xử lý hằng ngày. Bên cạnh đó là kỳ vọng ngày càng cao của người bệnh, đòi hỏi quá trình chẩn đoán phải nhanh, chính xác và hạn chế tối đa thời gian chờ đợi. Ngoài ra, việc tiếp nhận số lượng lớn bệnh nhân chuyển tuyến, trong khi không còn tuyến sau để chuyển tiếp, càng khiến áp lực dồn về tuyến cuối. Trong bối cảnh đó, nhiều cơ sở y tế vẫn phải vận hành trên nền tảng hạ tầng và hệ thống quản trị còn hạn chế.
Để giải quyết những thách thức này, Bệnh viện Bạch Mai đã xác định AI và chuyển đổi số là một trong những trụ cột phát triển, bên cạnh các lĩnh vực chuyên sâu như ghép tạng, phẫu thuật robot, tế bào gốc hay y học chính xác. Dù mới triển khai ở quy mô ban đầu, nhưng theo TS.BS Hoàng Việt Anh, đây là những bước đi cần thiết để hướng tới mục tiêu lớn hơn là nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho người dân.
Trong thực tiễn, AI đang được ứng dụng nhằm giải quyết nhiều “điểm nghẽn” của hệ thống. Trước hết là hỗ trợ chẩn đoán sớm, chính xác và tiên lượng bệnh. Đồng thời, công nghệ này còn giúp gợi ý phác đồ điều trị phù hợp, cập nhật theo các tiêu chuẩn quốc tế. Một lợi ích quan trọng khác là giảm tải công việc hành chính, từ đó giúp bác sĩ có thể tập trung nhiều hơn cho hoạt động chuyên môn.

Hiện nay, bệnh viện đã triển khai hồ sơ bệnh án điện tử trên toàn hệ thống, kết hợp các công cụ quản trị thông minh như dashboard để theo dõi tình trạng quá tải, giường bệnh, luồng di chuyển của bệnh nhân theo thời gian thực. Đây được xem là nền tảng quan trọng để tiến tới xây dựng mô hình “bệnh viện thông minh”, nơi mọi hoạt động quản trị và chuyên môn đều được hỗ trợ bởi dữ liệu và công nghệ.
Trong lĩnh vực lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai cũng đang triển khai các đề tài nghiên cứu ứng dụng AI, tiêu biểu là giải pháp chẩn đoán sớm ung thư phổi. Thông qua các mô-đun phân tích hình ảnh X-quang, CT, nội soi phế quản và mô bệnh học, AI giúp phát hiện sớm tổn thương, từ đó nâng cao khả năng điều trị dứt điểm cho người bệnh. Giải pháp này hiện cũng đang được hoàn thiện để đăng ký sở hữu trí tuệ.
TS.BS Hoàng Việt Anh cho biết, một trong những giá trị lớn nhất mà AI mang lại là giúp bác sĩ tiết kiệm đáng kể thời gian xử lý hồ sơ, giấy tờ. Nhờ đó, có thể dành tới 80% thời gian cho công việc chuyên môn như thăm khám, chẩn đoán và điều trị.
AI không thể thay thế vai trò của bác sĩ. Công nghệ chỉ đóng vai trò là công cụ hỗ trợ, còn quyết định cuối cùng vẫn thuộc về con người. AI giống như một trợ lý, còn bác sĩ là người đưa ra phán quyết cuối cùng" - TS.BS Hoàng Việt Anh chia sẻ.
Để phát triển bền vững, TS.BS Hoàng Việt Anh cho rằng cần xây dựng hệ sinh thái dữ liệu y tế đồng bộ, hướng tới hình thành trung tâm dữ liệu quốc gia, phản ánh đúng đặc thù người Việt Nam và phục vụ chung cho toàn hệ thống. Đồng thời, việc triển khai AI phải bắt đầu từ các vấn đề thực tiễn, giải quyết những điểm nghẽn cụ thể trong quy trình khám chữa bệnh.
Ông cũng nhấn mạnh, xây dựng bệnh viện thông minh không chỉ là câu chuyện công nghệ mà là trách nhiệm của toàn bộ hệ thống, từ ban lãnh đạo đến từng nhân viên y tế. Mục tiêu cuối cùng không phải là “bệnh viện có AI”, mà là “bệnh viện tốt hơn nhờ AI”. Quan trọng hơn, công nghệ phải góp phần củng cố giá trị nhân văn của y học, giúp bác sĩ có thêm thời gian để chăm sóc người bệnh một cách toàn diện hơn.
Đại diện Bệnh viện Bạch Mai cũng cho biết, đơn vị này có mối quan hệ hợp tác lâu năm với các cơ sở đào tạo như Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Bách khoa... trong đó có nhiều nội dung liên quan đến ứng dụng AI trong y tế. Những hợp tác này được kỳ vọng sẽ tiếp tục mở rộng, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe.