Báo Đại Đoàn Kết Góc nhìn Đại Đoàn Kết

Ưu đãi người tài cần thực chất

Báo Đại Đoàn Kết Tăng kích thước chữ

Ưu đãi người tài cần thực chất

Báo Đại Đoàn Kết trên Google News

80 năm trước, trên Báo Cứu quốc, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: “Nước nhà cần phải kiến thiết. Kiến thiết cần phải có nhân tài”. Từ lời kêu gọi tìm người tài đức năm ấy đến những chính sách đang được triển khai hôm nay, điều làm nên sức thuyết phục của lời mời gọi vẫn là một công việc đáng để dấn thân và sự tin cậy để người được giao việc có thể làm đến cùng.              

Ngày 20/11/1946, trong bài “Tìm người tài đức” đăng trên Báo Cứu quốc, tiền thân của Báo Đại đoàn kết, Chủ tịch Hồ Chí Minh lo rằng Chính phủ có thể “nghe không đến, thấy không khắp”, khiến những người có tài, có đức chưa có cơ hội góp sức. Người nhận đó là khuyết điểm và yêu cầu các địa phương chủ động tìm kiếm, báo cáo rõ tài năng, nghề nghiệp, nguyện vọng của từng người. Giữa bộn bề công việc của chính quyền mới, Bác đặt trách nhiệm tìm người tài về phía cơ quan có trách nhiệm dùng người. Việc hỏi đến nguyện vọng cũng cho thấy sự trân trọng đối với người được mời góp sức.

Ngày nay, một chuyên gia có thể lựa chọn giữa nhiều nơi làm việc, trong nước và ngoài nước, ở cơ quan nhà nước, viện nghiên cứu hay doanh nghiệp. Thu nhập tương xứng, điều kiện đi lại, chỗ ở, việc học của con đều có sức nặng trong quyết định ấy. Với người đã có nghề nghiệp và uy tín, lời mời còn phải trả lời được một câu hỏi rất cụ thể: về đây, họ có thể làm được việc gì mà chuyên môn của mình thực sự có ích?

Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều nỗ lực để trả lời câu hỏi đó. Năm 2023, Thủ tướng phê duyệt Chiến lược quốc gia về thu hút, trọng dụng nhân tài đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Nghị định 179/2024/NĐ-CP cụ thể hóa chính sách đối với người có tài năng làm việc trong hệ thống chính trị. Nghị định 249/2025/NĐ-CP mở cơ chế thỏa thuận tiền lương theo hợp đồng với chuyên gia khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, có tính đến nhiệm vụ được giao và mặt bằng thị trường. Tuy vậy, Kết luận 105-KL/TW ngày 15/10/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV chỉ rõ công tác nhân tài vẫn nặng về thủ tục, chính sách còn phân tán, môi trường và đãi ngộ chưa thực sự hấp dẫn, sự dịch chuyển giữa khu vực công và khu vực tư còn thiếu cơ chế liên thông. Kết luận 105 đặt việc lựa chọn người tài trong yêu cầu của từng nhiệm vụ chiến lược, xác định rõ sản phẩm, thời hạn, thẩm quyền và nguồn lực ngay từ khi giao việc.

Triển khai Kết luận 105, Chính phủ ban hành Nghị quyết 336/NQ-CP ngày 23/10/2026, giao Bộ Nội vụ xây dựng hồ sơ nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc biệt đối với công tác nhân tài. Dự thảo công bố lấy ý kiến đề xuất cho người được giao nhiệm vụ chiến lược lựa chọn cộng sự, quyết định phương pháp chuyên môn và điều chỉnh kinh phí trong phạm vi được giao. Những đề xuất này chạm tới công việc hằng ngày của chuyên gia. Người chịu trách nhiệm về kết quả cần có quyền tập hợp đội ngũ và lựa chọn cách giải quyết vấn đề.

Tại Lễ kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám - Quốc học Việt Nam vào ngày 13/11/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh thông điệp trọng dụng hiền tài, gắn kết thực học với thực tiễn và phát huy vai trò tiên phong của Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, khi đã tin cậy giao việc thì phải “kiên quyết trao quyền, bảo đảm nguồn lực và đánh giá công bằng bằng chính hiệu quả công việc, nhiệm vụ được giao”. Với Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị thành phố đi đầu trong đặt hàng các trường đại học, viện nghiên cứu giải quyết những vấn đề cấp thiết của Thủ đô và giao việc cho các nhà khoa học trẻ để ý tưởng có cơ hội đi vào đời sống.

Thực tế cho thấy, thu hút người giỏi là cần thiết, nhưng tạo điều kiện để họ phát huy năng lực, giải quyết những bài toán lớn và cống hiến lâu dài mới quyết định hiệu quả chính sách nhân tài. Từ ngày 15/11/2026, TP Hà Nội đã triển khai miễn 100% tiền vé xe buýt có trợ giá và đường sắt đô thị cho người có tài năng được Chủ tịch UBND thành phố phê duyệt hưởng chính sách thu hút, trọng dụng và thành viên gia đình thuộc diện áp dụng. Trước đó, Nghị quyết của HĐND thành phố cũng có chính sách miễn học phí cho con của người có tài năng dưới 18 tuổi khi học tại các cơ sở giáo dục công lập của Hà Nội.

Với không gian phát triển mới và khát vọng bứt phá, TP Đà Nẵng cũng đã chuyển từ chú trọng tuyển chọn, đãi ngộ sang quản trị, trọng dụng nhân tài bằng nhiệm vụ, quyền hạn và kết quả cụ thể. Cụ thể, Đà Nẵng đã áp dụng chế độ đãi ngộ với một tiến sĩ là viên chức cấp bộ chuyển về công tác, đồng thời phê duyệt một hợp đồng tại Cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế với mức lương 100 triệu đồng/tháng. Thành phố cũng đang chuẩn bị chuyển sang cơ chế đặt hàng theo nhiệm vụ. Những bước đầu ấy cho thấy chính sách đang được cụ thể hóa ở từng người, từng vị trí. Khi nhiệm vụ và kết quả được công khai ở mức phù hợp, người dân sẽ có căn cứ để đánh giá khoản đầu tư ấy đem lại giá trị gì.

80 năm trước, Bác Hồ căn dặn tìm người tài đức có thể làm những việc ích nước lợi dân. Hôm nay, sự trân trọng đối với người tài được thể hiện từ việc giúp họ yên tâm với đời sống gia đình đến việc giao cho họ một trách nhiệm xứng đáng. Và như vậy, ưu đãi người tài chỉ thực sự có ý nghĩa khi giúp họ yên tâm nhận việc, có đủ điều kiện làm đến cùng và đem tài năng của mình giải quyết những việc đất nước, người dân đang cần trong đời sống.

Lê Ái