Vĩnh Long: Động lực đô thị hóa và cơ hội kiến tạo chuẩn sống thế hệ mới

Cơ hội và thách thức trong không gian phát triển mới

Phát biểu tại hội thảo, ông Đặng Văn Chính, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Vĩnh Long cho biết, việc hợp nhất ba tỉnh Vĩnh Long, Bến Tre và Trà Vinh không chỉ là sự điều chỉnh về tổ chức hành chính, mà còn mở ra cơ hội lịch sử để tái cấu trúc không gian phát triển, mở rộng dư địa tăng trưởng và hình thành một cực phát triển mới của Đồng bằng sông Cửu Long.

Với vị trí trung tâm kết nối giữa các hành lang kinh tế, giữa kinh tế sông và kinh tế biển, giữa vùng nội địa và vùng duyên hải, tỉnh Vĩnh Long có điều kiện để phát huy mạnh mẽ lợi thế về giao thông, logistics, công nghiệp chế biến, nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo, dịch vụ và đô thị.

Đồng quan điểm, TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam nhận định, Vĩnh Long đã và đang hình thành những đô thị hiện đại, đồng bộ, có bản sắc, quy hoạch đồng bộ, phát triển đa chức năng, tích hợp đầy đủ hạ tầng, tạo sự phát triển bền vững. Đó là những đô thị đủ sức dẫn dắt tăng trưởng và nâng tầm vị thế của tỉnh trong vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Từ những lợi thế mới và không gian phát triển mới, xu hướng phát triển đô thị có thể nghiên cứu theo mô hình đô thị với 3 cực phát triển gồm: Đô thị Vĩnh Long -  trung tâm hành chính, giáo dục, y tế, tài chính, thương mại, dịch vụ; đô thị Bến Tre - trung tâm chế biến nông sản, công nghiệp nhẹ, thương mại, dịch vụ, du lịch sinh thái; đô thị Trà Vinh - trung tâm kinh tế biển, logistics, năng lượng tái tạo, công nghiệp ven biển. Ba cực này liên kết chặt chẽ bằng hệ thống giao thông, logistics.

Bên cạnh việc nhìn nhận những lợi thế, PGS. TS. Trần Đình Thiên, Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính - tiền tệ quốc gia, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam đã chỉ ra những thách thức của tỉnh Vĩnh Long trong bối cảnh hiện tại.

PGS. TS. Trần Đình Thiên cho rằng, sau khi hợp nhất, quy mô của tỉnh đã được mở rộng đáng kể. Tuy nhiên, quy mô lớn hơn chưa đồng nghĩa với sức mạnh kinh tế đã được phát huy đầy đủ. Thu nhập bình quân đầu người vẫn còn ở mức khiêm tốn so với bình quân cả nước. Đó là một thực tế cần được nhìn nhận thẳng thắn, bởi chỉ khi nhận diện đúng những điểm nghẽn thì chúng ta mới có thể tìm ra giải pháp phù hợp để tạo nên bước phát triển thực chất và bền vững.

Bên cạnh đó, trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt, Vĩnh Long sẽ phải đối mặt với những "đối thủ" rất mạnh là các thành phố trực thuộc Trung ương như TP. Cần Thơ và TP HCM. Theo quy luật phát triển kinh tế, dòng vốn luôn có xu hướng dịch chuyển đến những nơi có môi trường đầu tư hấp dẫn và khả năng tạo ra giá trị cao nhất. Vì vậy, nếu chỉ dựa vào lợi thế "ở gần" thì chưa đủ để tạo nên sức hút khác biệt.

 Cơ hội kiến tạo chuẩn sống thế hệ mới

Từ phân tích những tiềm năng và thách thức, PGS. TS Trần Đình Thiên cho rằng, nếu muốn phát huy vai trò là trung tâm liên kết của vùng, Vĩnh Long phải lựa chọn những hướng đi thật sự khác biệt, thay vì cạnh tranh trực diện với các trung tâm lớn về thu hút đầu tư.

PGS. TS Trần Đình Thiên cho ví dụ như khi đến tham quan khu đô thị mới do T&T phát triển tại Vĩnh Long, ông cảm nhận rất rõ rằng địa phương đang bắt đầu thay đổi cách nhìn về tương lai của chính mình. Qua cách tiếp cận của T&T, có thể thấy chân dung phát triển của Vĩnh Long đang dần được định hình rõ nét hơn.

Điều này cho thấy doanh nghiệp không chỉ nhìn thấy tiềm năng hiện tại mà còn đặt niềm tin vào tương lai phát triển của địa phương. Việc doanh nghiệp đầu tư bài bản, xây dựng những dự án chất lượng chính là tín hiệu tích cực, góp phần nâng chuẩn diện mạo đô thị và tạo hiệu ứng lan tỏa đối với thị trường.

Chia sẻ về những giải pháp để đô thị tại Vĩnh Long bứt phá, GS. TS. Hoàng Văn Cường, Phó Chủ tịch Hội đồng Giáo sư Nhà nước, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam nhận định, xu hướng tất yếu hiện nay là huy động mạnh mẽ nguồn lực xã hội thông qua khu vực tư nhân và các mô hình hợp tác công - tư.

Theo GS. TS. Hoàng Văn Cường, Vĩnh Long cần xác định đây là một chiến lược phát triển trọng tâm. Điều quan trọng không chỉ là thu hút đầu tư, mà phải lựa chọn được những nhà đầu tư có năng lực, có tầm nhìn dài hạn, có khả năng kết nối các đối tác quốc tế và tạo hiệu ứng lan tỏa cho toàn bộ nền kinh tế địa phương.

Đồng thời, địa phương không nên chỉ đặt mục tiêu tối đa hóa nguồn thu từ đất trong ngắn hạn. Giá trị lớn nhất mà một nhà đầu tư chiến lược mang lại không chỉ là số tiền sử dụng đất, mà còn là việc tạo ra hệ sinh thái phát triển, nâng cao giá trị đô thị, thu hút các nhà đầu tư thứ cấp, tạo việc làm, tăng nguồn thu ngân sách trong dài hạn và nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương. Vì vậy, chính sách thu hút đầu tư cần hướng tới việc tạo lập môi trường đủ hấp dẫn để các doanh nghiệp lớn sẵn sàng đồng hành lâu dài...