16 năm học luật để đi kiện
Một nông dân Trung Quốc chưa từng học quá lớp 3 trong chương trình học phổ thông đã bỏ ra 16 năm để tự học luật với hy vọng sẽ kiện một công ty hóa học đã xả thải, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng tại ngôi làng nơi ông sinh sống.
Ông Wang Enlin bỏ ra 16 năm tự nghiên cứu luật để kiện công ty hóa học gây ô nhiễm.
Ông Wang Enlin, đến từ làng Yushutun, Hắc Long Giang, Trung Quốc, nói rằng ông không bao giờ quên được cái ngày trong năm 2001, khi ngôi làng của ông cùng vùng đất trồng trọt lân cận bị ngập đầy rác thải hóa học.
Đó là ngày giáp Tết Nguyên đán, ông Wang cùng những người hàng xóm của mình đang làm bánh bao thì phát hiện ra ngôi nhà mà họ đang ở đang bị đổ đầy nước thải từ Qihua, một công ty nhà nước.
Trong năm đó, ông Wang đã biết một bức thư gửi tới Cục Tài nguyên đất đai sở tại, phàn nàn về tình trạng ô nhiễm, nhưng trong lúc làm việc với các quan chức, ông liên tục bị yêu cầu phải đưa ra bằng chứng cho thấy ngôi làng của ông đã bị làm cho ô nhiễm. “Tôi biết rõ mình đã đúng, nhưng lại không hiểu về luật hay như thế nào mới gọi là chứng cứ”- người đàn ông ở độ tuổi 60 cho hay.
Cách duy nhất để giải quyết vấn đề này là thuê một luật sư, tuy nhiên ông Wang cùng dân làng không đủ tiền mua lương thực chứ chưa nói tới việc thuê một luật sư giỏi. Nhưng ông Wang không hề bỏ cuộc dễ dàng khi quyết tâm tự học luật và tìm cách để đưa ra bằng chứng buộc tội công ty hóa học trên.
Do không đủ tiền để mua được những cuốn sách luật cần thiết, ông Wang hàng ngày phải tới một quầy sách địa phương để đọc ké và sao chép những thông tin cần thiết bằng tay không. Đổi lại, người nông dân này đã biếu ngô mà ông trồng cho chủ cửa hiệu sách.
Ông Wang sử dụng một cuốn từ điển để hiểu rõ các thuật ngữ ngành luật, và dần dần ông đã hiểu rằng cần phải có chứng cứ trước tòa. Ông chia sẻ thông tin này với hàng xóm của mình, kêu gọi họ thu thập chứng cứ cần thiết để kiện công ty Qihua.
Vào năm 2007, bị ấn tượng bởi nỗ lực của ông Wang chống lại công ty hóa học có khối tài sản lên tới 2 tỷ NDT (290 triệu USD), một công ty luật Trung Quốc chuyên về xử lý các vụ kiện ô nhiễm, đã cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý miễn phí cho ông và dân làng. Sau khi xem xét các chứng cứ mà ông cùng dân làng thu thập trong suốt 6 năm, công ty này đồng ý lập đơn kiện cho họ.
Do nguyên nhân khó hiểu, vụ việc này mãi đến năm 2015 mới được thụ lý, tuy nhiên khoảng thời gian đó không hề phí công chờ đợi khi ông Wang cũng dân làng đã thắng kiện tại một tòa án địa phương.
Thẩm phán ra phán quyết công ty hóa học trên phải chi 820.000 NDT (120.000 USD) để bồi thường cho người dân ở làng Yushutun. Công ty Qihua cũng được yêu cầu phải xử lý toàn bộ lượng rác thải chất lỏng và chất rắn mà họ đã xả ra trong suốt 16 năm qua.
Theo ước tính, công ty Qihua đã xả khoảng 20.000 tấn rác thải hóa học mỗi năm ra các vùng đất trồng trọt có diện tích lên tới 70 hecta. Ông Wang Enlin cùng dân làng cũng đưa ra chứng cứ cho thấy một hồ nước gần đó cũng bị ô nhiễm nặng, không có sinh vật nào có thể sinh sống nổi trong đó.
Phía công ty Qihua mới đây cũng đã đam đơn kháng cáo, tuy nhiên ông Wang Enlin hoàn toàn tự tin rằng ông cùng 55 gia đình trong làng sẽ chiến thắng. “Chúng tôi chắc chắn sẽ chiến thắng. Thậm chí nếu có thua kiện, chúng tôi sẽ tiếp tục cuộc đấu tranh này”- ông Wang nói.