Bỏ của chạy lấy người

Các bãi xe lộ thiên giữ xe vi phạm đang quá tải ở Hà Nội, TP HCM.

Theo quy định của Luật Giao thông đường bộ và Nghị định 46/2016/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, nhiều lỗi vi phạm của người điều khiển phương tiện có mức phạt lên tới hàng chục triệu đồng. Bởi vậy, xét về mặt kinh tế thì không ít người thà bỏ lại phương tiện và GPLX còn hơn đến nộp phạt.

Chỉ riêng trong tháng 3/2017, tại Đội CSGT số 3 (thuộc PC67, Công an TP Hà Nội) đã có hơn 1.000 GPLX của người vi phạm bỏ lại. Mới chỉ là 1 đội CSGT mà số lượng GPLX bị bỏ lại đã lớn như vậy, nhân con số trên với hơn 60 tỉnh, thành phố của cả nước thì sẽ thấy con số GPLX bị người vi phạm bỏ lại thật không ít chút nào.

Song, nhiều hay ít thì cũng chỉ là con số cho thấy thực trạng của vấn nạn “bỏ của chạy lấy người” của những người vi phạm giao thông. Vấn đề ở chỗ, lực lượng CSGT cứ phải lưu giữ những GPLX đó và không được phép tiêu hủy dù nhiều năm trôi qua, chủ nhân của nó cũng đã bặt vô âm tín. Người bị thu giữ bằng lái chỉ việc đến Sở GTVT báo mất GPLX để làm lại với mức phí thấp, thế là lại có GPLX mới. Đây chính là lỗ hổng quản lý tạo cơ hội cho người vi phạm giao thông lợi dụng.

Đáng chú ý, lại có không ít người vi phạm luật đã bỏ cả phương tiện để trốn nộp phạt. Chẳng thế mà hiện hầu hết các bãi giữ xe vi phạm giao thông đều ở trong tình trạng quá tải. Hàng loạt mô tô, xe gắn máy bị bụi phủ mờ, han gỉ dần trở thành đống sắt vụn, không còn chỗ trống để tạm giữ phương tiện vi phạm mới.

Theo thống kê của Phòng CSGT Công an TP Hà Nội, tính từ cuối năm 2015 tới nay đã làm thủ tục thanh lý hàng nghìn phương tiện cũ nát, xe tự chế vi phạm giao thông mà chủ phương tiện không đến giải quyết hoặc không thuộc diện được trả, song cũng không thể giải quyết triệt để vấn đề quá tải các bãi giữ xe vi phạm giao thông. Theo quy trình, để có thể thanh lý được 1 chiếc xe vi phạm không phải đơn giản và rất mất thời gian. Thông thường, thủ tục thanh lý 1 xe vi phạm là khoảng 3 tháng.

Cụ thể, đối với xe máy vi phạm thuộc các lỗi bị tạm giữ, CSGT sẽ lập biên bản và ra quyết định tạm giữ. Trong vòng 30 ngày, người vi phạm không đến giải quyết, CSGT sẽ gửi giấy mời 3 lần, mỗi lần cách nhau 10 ngày. Sau thời gian này, CSGT sẽ thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng 3 lần, đồng thời dán niêm yết thông tin tại trụ sở tiếp dân của đơn vị. Nếu vẫn không ai nhận, trong vòng 1 tháng sau, cơ quan công an sẽ ra quyết định tịch thu, định giá và thành lập hội đồng bán thanh lý.

Song, ngay cả khi đã làm đủ quy trình, thủ tục để được thanh lý rồi thì cũng không phải dễ dàng bán được xe, hơn nữa lại là số lượng lớn. Bởi lẽ, đa số những phương tiện do người vi phạm giao thông bỏ lại để trốn nộp phạt đều là những chiếc xe cũ nát, giá trị sử dụng không còn nhiều. Với đời sống xã hội ngày một cao như hiện nay, để sở hữu một chiếc xe máy mới cũng không phải là vấn đề quá xa vời đối với đại đa số các gia đình bình dân thì dại gì họ mua xe cũ nát do CSGT thanh lý? Trừ một số chiếc xe “xịn” có nguồn gốc không rõ ràng được thanh lý, còn lại đa số xe cũ nát không lẽ mang bán sắt vụn?

Việc nâng cao mức xử phạt vi phạm giao thông với mục đích răn đe, phòng ngừa các hành vi phạm luật của người điều khiển phương tiện trong thời gian qua đã phát huy được hiệu quả nhất định. Song, từ đó lại đang phát sinh ra một số vấn đề nan giải khác. Không chỉ đơn giản là tủ hồ sơ của lực lượng CSGT chật cứng GPLX của người vi phạm bỏ lại, các bãi trông giữ xe ngày càng quá tải dẫn đến lãng phí tiền bạc, nhân lực trông giữ, mà còn tạo thói quen nhờn luật của những người vi phạm giao thông. Để khắc phục thực trạng này các cơ quan chức năng cần siết chặt hơn nữa việc cấp bằng, thu thập đầy đủ thông tin của người vi phạm để có chế tài nghiêm khắc khi họ có ý định không chấp hành pháp luật. Có vậy mới không còn ai dám bỏ của chạy lấy người.