Báo Đại Đoàn Kết Văn hóa

Chiêm ngưỡng linh vật ngựa và long mã trong văn hóa cung đình thời Nguyễn

Báo Đại Đoàn Kết Tăng kích thước chữ

Chiêm ngưỡng linh vật ngựa và long mã trong văn hóa cung đình thời Nguyễn

Báo Đại Đoàn Kết trên Google News

Ngày 5/2, tại không gian Viện Cơ Mật (Tam Tòa), Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tổ chức khai mạc triển lãm chuyên đề “Ngựa và Long Mã trong văn hóa cung đình thời Nguyễn”. Đây là hoạt động mở đầu trong chuỗi sự kiện chào đón Xuân Bính Ngọ 2026 tại Di sản Huế.

Triển lãm “Ngựa và Long Mã trong văn hóa cung đình thời Nguyễn” nhằm giới thiệu và tôn vinh hình tượng Ngựa và Long Mã, những biểu tượng có vị trí đặc biệt trong đời sống văn hóa, tư tưởng, nghi lễ cũng như nghệ thuật cung đình triều Nguyễn. Ảnh: L.C.
Triển lãm “Ngựa và Long Mã trong văn hóa cung đình thời Nguyễn” nhằm giới thiệu và tôn vinh hình tượng Ngựa và Long Mã, những biểu tượng có vị trí đặc biệt trong đời sống văn hóa, tư tưởng, nghi lễ cũng như nghệ thuật cung đình triều Nguyễn. Ảnh: L.C.
Theo Trung tâm Bảo tồn di tích cố đố Huế, trong văn hóa phương Đông, Long Mã là bước chuyển hóa, sự kết hợp đặc biệt hay là sự hóa thân giữa rồng, lân và ngựa. Ảnh: L.C.
Theo Trung tâm Bảo tồn di tích cố đố Huế, trong văn hóa phương Đông, Long Mã là bước chuyển hóa, sự kết hợp đặc biệt hay là sự hóa thân giữa rồng, lân và ngựa. Ảnh: L.C.
Long Mã được cho là linh vật báo hiệu điềm lành, là biểu tượng của sự thông thái, trường thọ, sự cao quý và niềm hạnh phúc vô song, lại vừa có công dụng trừ bỏ, ngăn chặn những yếu tố bất lợi trong quan niệm về phong thủy. Do đó hình tượng Long Mã xuất hiện phổ biến trong kiến trúc, mỹ thuật cung đình và dân gian. Ảnh: L.C.
Long Mã được cho là linh vật báo hiệu điềm lành, là biểu tượng của sự thông thái, trường thọ, sự cao quý và niềm hạnh phúc vô song, lại vừa có công dụng trừ bỏ, ngăn chặn những yếu tố bất lợi trong quan niệm về phong thủy. Do đó hình tượng Long Mã xuất hiện phổ biến trong kiến trúc, mỹ thuật cung đình và dân gian. Ảnh: L.C.
Tại Huế, Long Mã thường gặp trên các bức bình phong, một loại hình “kiến trúc” đặc trưng. Ảnh: L.C.
Tại Huế, Long Mã thường gặp trên các bức bình phong, một loại hình “kiến trúc” đặc trưng. Ảnh: L.C.
Trong khi đó, ngựa là con vật đứng thứ 7 trong 12 con giáp, là biểu tượng của sức mạnh, sự bền bỉ và gắn liền với nhiều mặt của đời sống xã hội. Dưới triều Nguyễn, ngựa giữ vai trò quan trọng trong các hoạt động quân sự, vận chuyển, nghi lễ và để lại dấu ấn sâu đậm trong mỹ thuật cung đình thông qua kiến trúc, điêu khắc, hội họa và các vật dụng hoàng gia. Ảnh: L.C.
Trong khi đó, ngựa là con vật đứng thứ 7 trong 12 con giáp, là biểu tượng của sức mạnh, sự bền bỉ và gắn liền với nhiều mặt của đời sống xã hội. Dưới triều Nguyễn, ngựa giữ vai trò quan trọng trong các hoạt động quân sự, vận chuyển, nghi lễ và để lại dấu ấn sâu đậm trong mỹ thuật cung đình thông qua kiến trúc, điêu khắc, hội họa và các vật dụng hoàng gia. Ảnh: L.C.
Năm 1826, Hoàng đế Minh Mạng cho thành lập Viện Thượng Tứ trong Kinh thành Huế nhằm nuôi dưỡng, huấn luyện và quản lý các hạng ngựa, như Ngự Mã (ngựa dành riêng cho vua), Lộ Mã (ngựa kéo xe), Nghi Mã (ngựa phục vụ nghi lễ) và Sai Mã (ngựa sai phái). Ảnh: L.C.
Năm 1826, Hoàng đế Minh Mạng cho thành lập Viện Thượng Tứ trong Kinh thành Huế nhằm nuôi dưỡng, huấn luyện và quản lý các hạng ngựa, như Ngự Mã (ngựa dành riêng cho vua), Lộ Mã (ngựa kéo xe), Nghi Mã (ngựa phục vụ nghi lễ) và Sai Mã (ngựa sai phái). Ảnh: L.C.
Thông qua hệ thống hiện vật, tư liệu và hình ảnh được trưng bày, triển lãm mang đến cho công chúng cái nhìn sâu sắc và gần gũi hơn về vai trò của ngựa trong đời sống cung đình xưa, đồng thời giới thiệu hình tượng Long Mã như biểu trưng cho điềm lành, trí tuệ và khát vọng hưng thịnh của quốc gia dưới triều Nguyễn. Qua đó, góp phần lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống trong những ngày đầu xuân mới. Ảnh: L.C.
Thông qua hệ thống hiện vật, tư liệu và hình ảnh được trưng bày, triển lãm mang đến cho công chúng cái nhìn sâu sắc và gần gũi hơn về vai trò của ngựa trong đời sống cung đình xưa, đồng thời giới thiệu hình tượng Long Mã như biểu trưng cho điềm lành, trí tuệ và khát vọng hưng thịnh của quốc gia dưới triều Nguyễn. Qua đó, góp phần lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống trong những ngày đầu xuân mới. Ảnh: L.C.
Song song với hoạt động trưng bày, Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế còn tổ chức nhiều chương trình trải nghiệm hấp dẫn như các trò chơi cung đình, trò chơi dân gian và trò chơi tích hợp giáo dục di sản, qua đó giúp các em nhỏ và công chúng tìm hiểu, khám phá và cảm nhận sâu sắc hơn giá trị di sản văn hóa triều Nguyễn, góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, đất nước và ý thức gìn giữ di sản cha ông. Ảnh: L.C.
Song song với hoạt động trưng bày, Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế còn tổ chức nhiều chương trình trải nghiệm hấp dẫn như các trò chơi cung đình, trò chơi dân gian và trò chơi tích hợp giáo dục di sản, qua đó giúp các em nhỏ và công chúng tìm hiểu, khám phá và cảm nhận sâu sắc hơn giá trị di sản văn hóa triều Nguyễn, góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, đất nước và ý thức gìn giữ di sản cha ông. Ảnh: L.C.

Nguyễn Quốc