Cơ hội mới cho doanh nghiệp

Xuất khẩu là lĩnh vực đang có nhiều cơ hội phát triển.

Tăng cả lượng và chất

Theo số liệu thống kê mới nhất, tháng 1/2016, cả nước có 8.320 doanh nghiệp thành lập mới với số vốn đăng ký là 59,3 nghìn tỷ đồng, tăng 21,2% về số doanh nghiệp và tăng 87% về số vốn đăng ký so với cùng kỳ năm 2015.

Số vốn đăng ký bình quân một doanh nghiệp thành lập mới đạt 7,1 tỷ đồng, tăng 54,3% so với cùng kỳ năm ngoái, chứng tỏ cộng đồng doanh nghiệp đã lạc quan hơn vào các tín hiệu của nền kinh tế. Bên cạnh đó, 4.872 doanh nghiệp cũng trở lại hoạt động, tăng 69,6% so với cùng kỳ năm trước và là tháng đầu năm có số doanh nghiệp quay trở lại hoạt động nhiều nhất trong những năm gần đây.

Sự trở lại và gia nhập thị trường của doanh nghiệp cũng khá tương đồng với chính kết quả Tổng cục Thống kê công bố khi điều tra về xu hướng kinh doanh trong quý ​1 của các doanh nghiệp cho biết, có 40,9% số doanh nghiệp đánh giá xu hướng sẽ tốt lên. Điều này cho thấy kỳ vọng doanh nghiệp đã được hiện thực hóa.

Đại diện tổng công ty thương mại Hà Nội cho biết, năm 2016, tổng công ty thực hiện các giải pháp đồng bộ nhằm hiệu quả hoạt động các cơ sở sản xuất vệ tinh đối với một số mặt hàng xuất khẩu chủ lực.

Doanh nghiệp mới thành lập tăng mạnh cả lượng và chất, doanh nghiệp cũ mở rộng sản xuất xuất phát từ hai nguyên nhân chính. Đó là nhờ Luật doanh nghiệp mới 2014 có hiệu lực từ ngày 1/7/2015 đã khiến cho doanh nghiệp tiết kiệm hơn về chi phí cũng như thời gian gia nhập (hoặc rời bỏ) thị trường. Và chưa kể, trong suốt một năm rưỡi qua, Nghị quyết 19 với nội dung giảm bớt các gánh nặng thuế phí, thủ tục hành chính nhằm nâng cao môi trường cạnh tranh.

Doanh nghiệp nhờ đó đã tìm thấy nhiều cơ hội kinh doanh để khai sinh, phát triển. Chính điều này đã hỗ trợ cho doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn. Trong thời gian qua, xuất khẩu của khối doanh nghiệp đã không còn phải thông qua các tập đoàn đa quốc gia mà đã chủ động trực tiếp làm việc với bên nhập khẩu. Nền kinh tế đã bắt đầu có những chuyển mình mạnh trong đầu năm mới.

Tận dụng thế mạnh

Năm 2015 được đánh giá là năm bội thu của việc ký kết hiệp định thương mại, năm 2016 là năm vận dụng các hiệp định. Việt Nam đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa sẽ hưởng nhiều lợi ích từ hệ thống thương mại tự do. Doanh nghiệp sẽ thuận lợi hơn trong tự do hóa thương mại và kết nối trong khu vực; mở rộng và làm sâu sắc hơn chuỗi giá trị toàn cầu, tận dụng tối đa các lợi thế cạnh tranh đã có và xây dựng những lợi thế.

Đặc biệt, hàng rào thuế quan với hầu hết các mặt hàng xuất khẩu sẽ được dỡ bỏ; chi phí nhập khẩu thấp hơn và nguồn cung đa dạng hơn, đặc biệt là công nghệ, thiết bị các sản phẩm trung gian. Bên cạnh đó, doanh nghiệp Việt Nam cũng có nhiều thuận lợi từ môi trường kinh doanh; sân chơi công bằng hơn ở thị trường trong và ngoài nước; đổi mới kinh tế sang hệ thống thị trường đầy đủ, bảo hộ các nhà đầu tư tốt hơn.

Nhưng con đường để doanh nghiệp lớn mạnh không chỉ trải thảm nhung. Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan nhìn nhận, Việt Nam không thiếu những văn bản, chính sách tốt để doanh nghiệp phát triển, nhưng khoảng cách giữa văn bản và thực tế còn xa vời. Đây là một trong những lý do khiến việc khai thác lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) còn rất hạn chế. Chỉ 30% cơ hội từ các FTA được doanh nghiệp tận dụng, khai thác. Trong số đó 70% lợi thế lại thuộc về doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

Trong khi đó, bà Lê Thị Thu Nga – Vụ Chính sách thương mại đa biên (Bộ Công thương) cho rằng, doanh nghiệp cần tìm được con đường đi riêng, nhận ra thách thức để xây dựng chiến lược sản xuất kinh doanh riêng.