Công bằng chứ không phải cào bằng

Ảnh minh họa.

Nhà ở xã hội đang được Nhà nước định hướng phát triển, nhằm giúp cho công nhân viên chức, thu nhập thấp có thể mua được nhà với mức phí tầm trung.

Nhưng không phải đối tượng nào cũng được thụ hưởng, bởi phải xét, tức là lựa chọn, mà lựa chọn nhiều khi theo cảm tính, hay chạy chọt, xin - cho. Thực tế những bất cập của phát sinh ngay trong khâu xét duyệt hồ sơ người được mua nhà ở xã hội.

Bởi theo quy định, để được mua khách hàng phải chuẩn bị hồ sơ cụ thể. Sau đó, chủ đầu tư dựa vào những hồ sơ này để “chấm điểm”. Người nào có điểm cao hơn sẽ được ưu tiên mua.

Nhưng bất cập là ở chỗ, việc làm hồ sơ hoàn toàn do cá nhân người có nhu cầu tự đi làm, tự đi xin xác nhận. Đơn vị xét duyệt là chủ đầu tư chỉ dựa trên hồ sơ để chấm, chứ không đi kiểm tra xem hoàn cảnh của người mua nhà có đúng như khai báo hay không?

Và việc chấm điểm cũng hoàn toàn cảm tính, nếu không nói là có chạy chọt. Mà nếu không cảm tính thì chủ đầu tư chỉ quan tâm đến việc làm sao để bán được nhà, thậm chí là bán được càng nhanh, càng nhiều càng tốt, còn việc có bán đến đúng tay đến đối tượng hay không không phải là ưu tiên hàng đầu.

Những bất cập ở khâu xét duyệt chính là “mảnh đất màu mỡ” nảy sinh hiện tượng nhà ở xã hội bị đầu cơ, mua bán kiếm lời dẫn đến việc người ăn không hết, kẻ lần chẳng ra, hỗ trợ không đúng đối tượng.

Điều này không chỉ gây sự méo mó cho thị trường mà còn khiến những người có nhu cầu mua nhà ở phải chấp nhận mua lại những suất nhà ở xã hội với một “khoản chênh” khá lớn khi thực tế “chủ đầu tư có toàn quyền trong việc xét duyệt hồ sơ, lập danh sách mua nhà theo kiểu “một mình độc quyền”, còn các cơ quan quản lý lại “chưa sâu sát trong vấn đề thanh tra, hậu kiểm”.

Nếu những lỗ hổng trong khâu xét duyệt không được lấp thì chính sách phát triển nhà ở cho người thu nhập thấp sẽ trở thành cào bằng chứ không phải công bằng. Mà những gì diễn ra thời gian qua là một minh chứng nhãn tiền.