Đà Lạt, thành phố của những giai điệu âm nhạc
Có những vùng đất khiến người ta muốn đi thật nhiều, nhưng cũng có nơi chỉ cần đặt chân đến đã muốn ngồi xuống, sống chậm lại và lắng nghe. Đà Lạt có lẽ thuộc về nơi thứ hai.
Trong cái se lạnh của cao nguyên, giữa rừng thông, triền hoa, mặt hồ và những ngọn đồi chìm trong sương, người ta dễ có cảm hứng cầm cây đàn chơi một bản nhạc yêu thích, hay bất chợt ngân nga giai điệu vẫn cất giữ đâu đó trong lòng. Dường như thiên nhiên nơi này đã dành sẵn một khoảng trời cho âm nhạc.
Từ ngày 13 đến 15/11, Festival Âm nhạc quốc tế Lang Biang 2026 sẽ diễn ra tại khu vực Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng, với chuỗi hoạt động nghệ thuật, học thuật và trải nghiệm văn hóa. Sự kiện là dịp để nghệ sĩ trong nước và quốc tế gặp gỡ, giao lưu, đồng thời quảng bá hình ảnh Đà Lạt - Thành phố sáng tạo âm nhạc của UNESCO.
Năm 2023, nhân kỷ niệm 130 năm hình thành và phát triển, Đà Lạt trở thành thành phố đầu tiên của Việt Nam được UNESCO công nhận danh hiệu Thành phố sáng tạo âm nhạc. Nhưng trước cả khi có danh hiệu ấy, âm nhạc đã hiện diện khá tự nhiên trong đời sống phố núi.
5 giờ sáng Chủ nhật, khi thành phố còn chìm trong sương, ven hồ Xuân Hương đã có những người tìm đến chương trình âm nhạc cộng đồng “Dalat 5AM”. Không vé vào cửa, không sân khấu, không khán đài. Nghệ sĩ chuyên nghiệp và không chuyên cùng biểu diễn, khán giả tự tìm một chỗ ngồi bên hồ, vừa nghe nhạc vừa đón bình minh. Chương trình được duy trì bằng tình yêu âm nhạc, không tài trợ, không kinh doanh sản phẩm. Có những du khách từ TPHCM sẵn sàng dậy thật sớm, chuẩn bị khăn choàng, áo ấm, bình nước nóng để đến nghe nhạc. Một buổi sáng như thế, với họ, cũng đủ làm dịu đi những bộn bề.
Ở ga Đà Lạt, âm nhạc lại tìm thấy một cách hiện diện khác. Những buổi biểu diễn tại nhà ga và trên chuyến tàu cổ đi Trại Mát khiến hành trình ngắm cảnh trở nên thi vị hơn. Cảnh sắc phố núi qua ô cửa tàu, tiếng nhạc vang lên giữa không gian xưa cũ, tất cả tạo nên một trải nghiệm khó quên. Những địa chỉ như Mây lang thang, Lululola cũng đã trở thành điểm hẹn quen thuộc của người yêu nhạc. Âm nhạc ở Đà Lạt có thể bắt đầu bên hồ, trong một nhà ga cũ, giữa rừng thông hay trên một sườn đồi lộng gió.
Sau khi gia nhập Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO, Đà Lạt tiếp tục tổ chức nhiều chương trình quy mô, có sự tham gia của nghệ sĩ quốc tế. Đáng chú ý là “Dalat Spring Concert” với những tên tuổi như Boney M, Liz Mitchell, Joy Band, Samantha Fox. Những sự kiện ấy góp phần đưa âm nhạc trở thành một sản phẩm văn hóa, du lịch có sức hút riêng của phố núi.
Festival Âm nhạc quốc tế Lang Biang sắp tới tiếp tục mở rộng không gian ấy. Ngoài chương trình biểu diễn tại Quảng trường Lâm Viên, Festival còn có hội thảo khoa học, nhạc kịch, sân khấu thực cảnh tái hiện Tín ngưỡng thờ Mẫu Thượng Ngàn và không gian trải nghiệm nhạc cụ truyền thống. Sự kết hợp giữa âm nhạc quốc tế với chất liệu văn hóa bản địa, trong đó có cồng chiêng Tây Nguyên, sẽ tạo thêm cơ hội để Đà Lạt kể câu chuyện văn hóa của chính mình.
Nhưng để giữ vững danh hiệu Thành phố sáng tạo âm nhạc, Đà Lạt cần nhiều hơn những festival hay đêm diễn đông khán giả. Những sân khấu lớn có thể đưa âm nhạc thế giới đến với phố núi, nhưng sức sống lâu dài phải được nuôi dưỡng từ cộng đồng. Đó là những cuộc hẹn như Dalat 5AM, những không gian biểu diễn gần gũi, nơi nghệ sĩ địa phương, người trẻ có cơ hội sáng tạo, còn người dân và du khách có thể tìm thấy niềm vui trong những giai điệu quen thuộc. Âm nhạc cần trở thành một phần tự nhiên của đời sống, chứ không chỉ sôi động trong những mùa lễ hội.