Đà Nẵng: Lý giải việc chậm khai quật tàu cổ phát lộ ở bờ biển Hội An

Theo bà Nguyễn Thu Phương, việc khai quật chưa thể thực hiện do phải hoàn tất đầy đủ các quy trình, thủ tục theo Luật Di sản văn hóa mới có hiệu lực. Cạnh đó, quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy sau điều chỉnh địa giới hành chính cũng ảnh hưởng đến tiến độ triển khai.

Theo bà Phương, sở đã báo cáo Bộ VHTTDL để xin chủ trương khai quật khẩn cấp đối với con tàu cổ.

“Đây là dự án có tính chất kỹ thuật rất phức tạp. Di vật có quy mô lớn, chi phí thực hiện cao, trong khi việc lựa chọn đơn vị tư vấn phải đáp ứng yêu cầu chuyên môn sâu. Vì vậy, toàn bộ quá trình chuẩn bị cần được thực hiện thận trọng, bảo đảm đúng quy định của pháp luật và an toàn cho di vật”, bà Phương cho biết.

Hiện Sở VHTTDL TP Đà Nẵng đang phối hợp với chính quyền địa phương tiếp tục bảo vệ hiện trường, thực hiện các biện pháp bảo quản tạm thời đối với phần di vật đã phát lộ, đồng thời khẩn trương hoàn thiện hồ sơ trình UBND TP Đà Nẵng phê duyệt phương án khai quật trong thời gian sớm nhất.

Trước đó, Trung tâm Bảo tồn Di sản văn hóa thế giới Hội An cũng cho biết các thủ tục phục vụ việc khai quật và đưa con tàu lên khỏi bãi biển vẫn đang được xúc tiến.

Do đây là một di sản khảo cổ nên toàn bộ quy trình phải được thực hiện chặt chẽ, lấy ý kiến của nhiều sở, ngành và tham vấn các đơn vị chuyên môn. Bên cạnh đó, phương án tài chính cho dự án hiện vẫn đang được các cơ quan chức năng xem xét.

Trước đó, con tàu gỗ cổ được người dân phát hiện ngày 26/12/2023 tại bờ biển phường Hội An Tây, khi phần thân tàu dần lộ ra dưới lớp cát sát mép nước. Thời điểm phát hiện, phần thân tàu lộ thiên dài khoảng 15 m, rộng khoảng 3 m.

Qua các đợt khảo sát trong năm 2024, Trung tâm Bảo tồn Di sản văn hóa thế giới Hội An phối hợp với Bảo tàng Đà Nẵng và các đơn vị liên quan xác định con tàu có kích thước lớn, mang nhiều đặc trưng của tàu thuyền truyền thống Đông Nam Á như sống mũi, nhiều lớp ván be và sử dụng các loại gỗ nhiệt đới.

Đồng thời, tàu cũng có những đặc điểm của tàu truyền thống Trung Quốc như vách ngang chia nhiều khoang, sử dụng đinh sắt và kỹ thuật đóng đinh xiên.

Theo đánh giá của các chuyên gia, con tàu nhiều khả năng có niên đại từ giữa cuối thế kỷ XIV đến thế kỷ XVI. Đây được xem là phát hiện khảo cổ có giá trị lớn, hứa hẹn cung cấp thêm nhiều tư liệu về lịch sử giao thương hàng hải trong khu vực nếu được khai quật và nghiên cứu đầy đủ.

Trước đó, ngày 8/11/2025, báo Đại đoàn kết đưa tin, "Đà Nẵng: Phát lộ chiếc tàu cổ ở vùng biển Hội An" phản ánh về việc, ông Bùi Văn Dũng, Chủ tịch UBND phường Hội An Tây, TP Đà Nẵng cho biết, lực lượng chức năng đang triển khai khoanh vùng để bảo vệ hiện trường khu vực tàu cổ được phát hiện trên địa bàn; đồng thời, phổ biến các quy định của pháp luật về bảo vệ Di sản dưới nước đến người dân địa phương chung tay cùng bảo vệ.