Dân vận khéo: Khơi dậy sức dân, tạo nên những đổi thay

Từ những việc dân cần

Tại khu phố 35, phường Minh Phụng, việc chăm lo cho trẻ em mồ côi, học sinh có hoàn cảnh khó khăn và những hộ dân còn chật vật trong cuộc sống được kết nối thành các mô hình “Dân vận khéo” với cách làm cụ thể, gần gũi. Ra mắt  vào 8/2025, mô hình “3 đủ” hướng đến bảo đảm cho trẻ em có đủ ăn, đủ mặc, đủ sách vở; mô hình “3 giúp 1”  kết nối một đảng viên, một hội viên và một mạnh thường quân cùng hỗ trợ một hộ khó khăn vươn lên thoát nghèo. Bên cạnh đó, “Hũ gạo nghĩa tình – Lan tỏa yêu thương” và “Gian bếp tình hội” tiếp tục đưa sự sẻ chia đến những gia đình cần được giúp đỡ.

Trong khuôn khổ mô hình “3 đủ”, em Âu Khánh Ngân, trẻ mồ côi do đại dịch COVID-19, được trao tặng xe máy trị giá 6,5 triệu đồng; sáu học sinh có hoàn cảnh khó khăn được nhận sách giáo khoa, tập vở và dụng cụ học tập. Hai thẻ bảo hiểm y tế có thời hạn sử dụng một năm cũng được trao đến hộ dân khó khăn. Với mô hình “Hũ gạo nghĩa tình”, 60kg gạo được gửi đến các hộ chính sách, hộ cận nghèo; còn “Gian bếp tình hội” hỗ trợ bếp gas cho hội viên phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn. Những phần quà có giá trị không quá lớn, nhưng được lựa chọn theo nhu cầu cụ thể, từ phương tiện đi lại, việc học của trẻ đến bữa ăn và sinh hoạt hằng ngày của gia đình.

Điều đáng chú ý ở cách làm này là sự hỗ trợ không dừng ở một lần trao quà; khi đảng viên, hội viên và người có điều kiện được kết nối để cùng đồng hành với một hộ gia đình, việc chăm lo có cơ hội trở thành quá trình lâu dài hơn, gắn với hoàn cảnh thực tế của từng người. Cách tổ chức ấy cũng mở ra cơ hội để nhiều lực lượng trong cộng đồng cùng góp sức, thay vì trông chờ hoàn toàn vào nguồn vận động của một tổ chức hay một cá nhân.

Từ những việc chăm lo tại khu dân cư đến các hoạt động cải cách hành chính, bảo đảm an ninh trật tự và chăm sóc sức khỏe cộng đồng, phường Phú Nhuận cho thấy phong trào “Dân vận khéo” có thể được triển khai trên nhiều lĩnh vực, miễn là xuất phát từ những vấn đề người dân đang quan tâm. Tại hội nghị tuyên dương điển hình năm 2026, phường biểu dương 13 tập thể và 8 cá nhân có thành tích tiêu biểu. Các mô hình được ghi nhận gồm chương trình ẩm thực chay gây quỹ xã hội, liên thông đăng ký khai tử tại nhà, vận động người dân sử dụng ứng dụng SOS – An ninh trật tự, chăm lo hộ khó khăn và tổ chức hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Phú Nhuận Nguyễn Đông Tùng nhấn mạnh, phong trào cần được thực hiện thực chất, gắn với nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị và khu phố, chú trọng hiệu quả mang lại cho người dân, tránh hình thức. Quan điểm này cũng được ông thể hiện tại hội nghị tuyên dương năm 2025 khi cho rằng, “dân vận khéo là chọn việc khó để làm”; một công trình dân vận không chỉ thể hiện tấm lòng mà còn cần huy động được sức dân, khơi dậy tinh thần tham gia và sự đồng thuận trong cộng đồng.

Lắng nghe dân, khơi dậy sức dân

Ở phường Tân Hưng, phong trào “Dân vận khéo” năm 2026 có 116 mô hình, công trình đăng ký thực hiện, trải rộng từ lắp đặt camera an ninh, xây dựng điểm chữa cháy công cộng đến hình thành khu nhà trọ an toàn với phụ nữ và trẻ em, xây dựng đường cờ Tổ quốc, nâng cấp đường, hẻm nhằm hạn chế ngập nước. Những phần việc này liên quan trực tiếp đến an toàn, môi trường sống và sinh hoạt của người dân tại các khu phố.

Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Tân Hưng Nguyễn Văn Tuyền cho rằng, các mô hình phải xuất phát từ nhu cầu thực tế, có kết quả cụ thể và bảo đảm tính bền vững; những cách làm hiệu quả cần được tiếp tục phát huy, nhân rộng. Đây là yêu cầu quan trọng trong bối cảnh số lượng mô hình được đăng ký ngày càng nhiều: không chạy theo số lượng hay hình thức, mà phải quan tâm đến chất lượng và tác động thực tế sau khi triển khai.

Cùng với việc giải quyết các vấn đề dân sinh, một số địa phương tìm cách đổi mới phương thức tuyên truyền, vận động để phù hợp hơn với thói quen tiếp nhận thông tin của người dân, nhất là giới trẻ. Ngày 12/10/2026, xã Phú Hòa Đông ra mắt công trình “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh – Không gian thanh niên trong kỷ nguyên số” tại một quán cà phê trên địa bàn, với sự phối hợp của Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Đoàn Thanh niên, Hội Liên hiệp Thanh niên và Hội đồng Đội xã.

Không gian này kết hợp giới thiệu các giá trị văn hóa, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh với những công cụ số như thư viện số, bản đồ số, chợ số, trang phản ánh kiến nghị và các nền tảng phục vụ cộng đồng. Thay vì chỉ tiếp cận thông tin qua những hình thức tuyên truyền quen thuộc, đoàn viên, thanh niên và thiếu nhi có thêm điều kiện tìm hiểu, tra cứu, giao lưu và sử dụng công nghệ trong các hoạt động hằng ngày.

Giá trị của mô hình vừa đưa thêm công nghệ vào hoạt động tuyên truyền, vừa tạo ra một không gian để người trẻ chủ động tiếp cận và tham gia. Khi các nền tảng số được kết nối với nhu cầu tìm hiểu lịch sử, học tập, trao đổi thông tin và phản ánh những vấn đề tại địa phương, công nghệ có thể trở thành phương tiện tăng cường tương tác giữa tổ chức đoàn thể với người dân, thay vì chỉ là một kênh cung cấp thông tin một chiều.

Nhìn từ những cách làm ở Minh Phụng, Phú Nhuận, Tân Hưng và Phú Hòa Đông, phong trào “Dân vận khéo” tại TPHCM đang được thể hiện qua nhiều hình thức khác nhau, nhưng cùng hướng đến việc đưa công tác vận động đến gần hơn với đời sống. Có nơi tập trung chăm lo trẻ em, hộ khó khăn; có nơi tìm cách giảm bớt thủ tục cho người dân, nâng cao an ninh khu dân cư; nơi khác đổi mới phương thức tuyên truyền bằng công nghệ số. Mỗi mô hình có quy mô và cách triển khai riêng, song đều cần sự phối hợp giữa cấp ủy, chính quyền, Mặt trận, các đoàn thể và người dân để đi đến kết quả cụ thể.

Tại hội nghị tuyên dương điển hình “Dân vận khéo” vừa diễn ra, Phó Bí thư Thành ủy TPHCM Văn Thị Bạch Tuyết cho biết, phong trào trên địa bàn thành phố có 7.678 mô hình thuộc nhiều lĩnh vực, gắn với phát triển đô thị và giải quyết các vấn đề an sinh xã hội. Bà nhấn mạnh yêu cầu đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức phải “gần dân, trọng dân, hiểu dân và có trách nhiệm với dân”, đồng thời đổi mới công tác dân vận theo hướng thiết thực, hiệu quả, lấy người dân làm trung tâm phục vụ.