Dầu mỏ 'hỗn loạn' vì Iran
Việc gỡ bỏ các lệnh cấm vận đối với Iran diễn ra cuối tuần trước dường như đã gây ra một làn sóng chấn động thị trường dầu mỏ thế giới vốn đã ở mức thấp ngay trong hôm đầu tuần; dù rằng giới phân tích tìm cách trấn an rằng ảnh hưởng này sẽ chỉ diễn ra trong thời gian ngắn.
Thị trường dầu mỏ thế giới bị ảnh hưởng tức thì sau khi Iran được gỡ bỏ
các lệnh cấm vận. Ảnh: (Nguồn: RT).
Trong phiên giao dịch hôm 18/1, giá dầu thô ngọt nhẹ Texas của Mỹ (WTI) đã mất giá 1,4% xuống còn 29 USD/thùng, mức thấp nhất kể từ năm 2003, trong khi giá dầu Brent biển Bắc giảm 1,7% xuống còn 28,46 USD/thùng do lo ngại rằng sự trở lại của Iran với thị trường dầu thô toàn cầu sẽ khiến nguồn cung tăng cao.
Iran - thành viên của OPEC - đã sẵn sàng để tăng sản lượng dầu xuất khẩu thêm 500.000 thùng/ngày - Bộ trưởng Dầu khí nước này, ông Amir Hossein Zamaninia, hôm 17/1 cho hay. Thông tin trên xuất hiện chỉ vài giờ sau khi Cơ quan Năng lượng Nguyên tử quốc tế (IAEA) tuyên bố, Tehran đã thực thi đúng các cam kết trong Thỏa thuận hạt nhân và gỡ bỏ các lệnh cấm vận đối với nước này.
Theo giới phân tích, thị trường dầu khí thế giới có khả năng sẽ tiếp nhận thêm khoảng từ 500.000 đến 1 triệu thùng dầu mỗi ngày đến từ Iran vào thời điểm đầu năm, sau khi nước này được gỡ bỏ các rào cản. Và điều này cũng góp phần gây nên sự sụt giảm giá dầu diễn ra liên tiếp trong những tuần qua.
Bất chấp đà sụt giá của các thị trường dầu thô toàn cầu ngay trong hôm đầu tuần, một số nhà phân tích cho rằng sự trở lại của dầu thô Iran sẽ không thể ảnh hưởng lâu dài đến giá dầu thế giới.
“Iran từng là một nhà xuất khẩu dầu thô lớn và giờ các lệnh cấm vận đã được gỡ bỏ, họ có thể tăng lượng dầu xuất khẩu, và khiến cho tình trạng cung vượt quá cầu trầm trọng hơn” - Vasu Menon, nhà chiến lược đầu tư, Phó Giám đốc Ngân hàng OCBC Singapore nhận định và cho rằng: “Điều này sẽ chỉ ảnh hưởng ngắn hạn đối với giá dầu thế giới”.
Một trong những lý do mà các nhà phân tích đi đến kết luận này là sự khó khăn mà Iran sẽ phải đối mặt nếu muốn tăng sản lượng dầu mỏ dựa trên cơ sở bền vững, trong khi giá dầu hiện nay lại quá thấp.
“Thêm 500.000 thùng dầu/ngày là điều mà Iran có thể làm được nhờ các giếng dầu đã được phát triển từ trước nhưng chưa được tận dụng triệt để. Ngoài ra có khả năng họ còn có lượng dầu thô dự trữ lớn từ trước đây và sẽ tung ra thị trường trong thời gian tới” - nhà phân tích của Hãng Philip Futures Daniel Ang nhận định.
Tuy nhiên, giá dầu vẫn đang bấp bênh ở mức 30 USD/thùng ở thời điểm hiện nay có thể khiến mức lợi nhuận thu về của Iran bị vắt kiệt, khiến cho nước này không thể duy trì được mức xuất khẩu đó nếu họ áp dụng trường kỳ. Thêm vào đó, lượng cầu về dầu thô cũng thấp cùng khả năng giá dầu giảm sâu hơn có thể khiến Iran gặp khó khăn.
“Trong bối cảnh mà nguồn dầu dự trữ trên toàn thế giới còn đang ở mức cao, sẽ không có nhiều đơn hàng đối với dầu khí của Iran, và chúng tôi không tin rằng Iran muốn giá dầu giảm sâu hơn nữa. Thêm vào đó, việc gỡ bỏ lệnh cấm vận đã cho phép nước này tiếp cận được khối tài sản đã bị đóng băng trước đó, nên họ không cần thiết phải bán tháo lượng dầu tồn kho ở mức giá rẻ” - Julian Jessop, chuyên gia phân tích của Hãng Capital Economics nhận định.
Tuy nhiên, một số chuyên gia phân tích khác lại cho rằng Iran có thể duy trì được mức tăng 500.000 thùng dầu xuất khẩu mỗi ngày trong suốt nửa đầu năm 2016, thậm chí có thể tăng thêm đến 1 triệu thùng mỗi ngày vào thời điểm cuối năm 2016.
“Chi phí sản xuất dầu thô của Iran chỉ ở mức dưới 10 USD, nên giá dầu thấp không phải là vấn đề với họ trong khi các giếng dầu ở Iran không hề bị tổn hại” - chuyên gia phân tích dầu khí tại khu vực Trung Đông và châu Á Thái Bình Dương, Alejandro Barbajosa nói.
