Đền ơn đáp nghĩa bằng những việc làm thiết thực

TPHCM: Chăm lo thiết thực và bền vững cho người có công và gia đình chính sách

Với định hướng chăm lo bền vững cho người có công và gia đình chính sách, TPHCM không chỉ dừng lại ở công tác thăm hỏi, trao tặng quà gia đình thương binh, liệt sĩ… Thành phố còn tập trung hỗ trợ sinh kế, nhà ở, y tế, giáo dục, đồng thời huy động nhiều tỷ đồng nguồn lực xã hội để lan tỏa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” bằng những hành động thiết thực, lâu dài. Chương trình đền ơn đáp nghĩa của TPHCM năm nay hướng đến các giải pháp chăm lo thiết thực và bền vững cho người có công và gia đình chính sách.

Qua rà soát ban đầu, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM Phạm Minh Tuấn cho biết, hệ thống Mặt trận tại 168 xã, phường, đặc khu của thành phố đã phối hợp với chính quyền địa phương rà soát, ghi nhận có 829 trường hợp cần được hỗ trợ, chăm lo. Các hoạt động sẽ tập trung trao sổ tiết kiệm, phương tiện sinh kế, học bổng, thẻ bảo hiểm y tế; xây dựng, sửa chữa nhà tình nghĩa; phục dựng ảnh liệt sĩ; trang bị xe lăn, máy trợ thính; khám bệnh, cấp phát thuốc và hỗ trợ chi phí điều trị. Theo ông Tuấn, mục tiêu được Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM đặt ra là huy động hơn 30 tỷ đồng cho các hoạt động tri ân nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2026); đồng thời, bảo đảm 100% Mẹ Việt Nam Anh hùng còn sống được phụng dưỡng, hỗ trợ và 100% xã, phường, đặc khu tổ chức ít nhất một hoạt động chăm lo hoặc tri ân người có công.

Triển khai các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM Nguyễn Phước Lộc nhấn mạnh, chăm lo gia đình chính sách không chỉ là trách nhiệm mà còn là “mệnh lệnh từ trái tim”, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc. Ông Lộc yêu cầu các đơn vị xây dựng kế hoạch cụ thể, bảo đảm rõ đối tượng, rõ địa chỉ, rõ thời gian, rõ nguồn lực; thực hiện đầy đủ, kịp thời các chính sách, không để xảy ra sai sót.

Bên cạnh đó, ông Phạm Minh Tuấn - Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM cho biết, các hoạt động đền ơn đáp nghĩa của thành phố được gắn với chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Trong đó, hoạt động nổi bật nhất là công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng (phường Hòa Hưng, TPHCM) đang bước vào giai đoạn tìm kiếm mở rộng. Mục tiêu cao nhất là sớm đưa anh linh các anh hùng liệt sĩ đang còn nằm lại ở đây được sớm quy tập, xác định danh tính và đưa về quê hương an táng, an nghỉ.

Hiện nay, Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ thuộc Bộ Tư lệnh TPHCM đã quy tập được 100 bộ hài cốt liệt sĩ và 2 bộ hài cốt liệt sĩ tập thể tại Công viên Lê Thị Riêng (phường Hòa Hưng) sau thời gian triển khai liên tục, cùng quyết tâm cao nhất. Các bộ hài cốt liệt sĩ sau khi được khai quật được đưa về khu vực bảo quản chuyên môn, sau đó các đơn vị chức năng thực hiện quy trình lấy mẫu lưu trữ, số hóa di vật và hoàn thiện thủ tục giám định trước khi đưa vào quàn tại các khu tưởng niệm hoặc nghĩa trang liệt sĩ.

Cũng trong chiến dịch “500 ngày đêm”, thành phố sẽ đồng loạt tổ chức thắp nến tri ân tại 20 địa điểm, gồm 19 nghĩa trang liệt sĩ và các khu vực Công viên Lê Thị Riêng; Nghĩa trang Hàng Dương (Côn Đảo). Các hoạt động dự kiến thắp sáng hơn 30.000 ngôi mộ liệt sĩ, trong đó riêng tại Công viên Lê Thị Riêng là địa điểm tổ chức lần đầu, dự kiến huy động khoảng 500 đoàn viên thanh niên để thắp 4.000 ngọn nến tri ân.

Cần Thơ: Hành trình tri ân những người ngã xuống

Những ngày này, Tại TP Cần Thơ, một hành trình lặng lẽ mà thiêng liêng đang diễn ra tại nghĩa trang liệt sĩ Ô Môn (phường Ô Môn, TP Cần Thơ), đó là “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ chưa xác định được thông tin” đang được triển khai với tinh thần quyết tâm cao. Giữa cái nắng gay gắt, gần 100 cán bộ, chiến sĩ vẫn kiên trì thực hiện nhiệm vụ khai quật, lấy mẫu hài cốt các liệt sĩ đã ngã xuống trong những cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.

Thượng úy Ngô Thanh Long, Trợ lý ban chính sách, Phòng chính trị, Bộ Chỉ huy Quân sự TP Cần Thơ chia sẻ, thời tiết thất thường gây ra không ít khó khăn cho công việc, song tinh thần đoàn kết và quyết tâm của toàn đội chưa bao giờ lung lay. “Từng vị trí phần mộ được xác định cẩn trọng. Những lớp đất được bóc tách từng chút một cho đến khi lộ ra dấu vết quách mộ. Mỗi thao tác đều được thực hiện với sự chính xác gần như tuyệt đối, bởi chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến việc thu thập mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN”- Thượng úy Ngô Thanh Long nói.

Bác sĩ Hồ Thanh Vũ - Phó Giám đốc Trung tâm Pháp y TP Cần Thơ bày tỏ sự xúc động và tự hào khi được tham gia lấy mẫu hài cốt liệt sĩ. Mỗi mẫu hài cốt được thu nhận không chỉ phục vụ giám định ADN mà còn mở thêm hy vọng khép lại hành trình chờ đợi của các gia đình sau nhiều thập kỷ.

Bác sĩ Hồ Thanh Vũ chia sẻ: “Khi lấy mẫu gặp nhiều khó khăn do mẫu bị lẫn nhiều tạp chất, hài cốt mục, ảnh hưởng đến tỉ lệ tiêu chuẩn. Chúng tôi cảm nhận được sự thiêng liêng của nhiệm vụ, đội quyết tâm, cố gắng thu thập được những gì còn lấy mẫu được, dù 1% cơ hội cho người đã khuất”.

Song song với công tác giám định AND, mặt trận quy tập hài cốt liệt sĩ cũng diễn ra vô cùng khẩn trương. Dưới cái nắng gay gắt của mùa hè, cán bộ, chiến sĩ của Bộ Chỉ huy quân sự TP Cần Thơ và đội K90 (Quân khu 9) vẫn miệt mài đào từng lớp đất, cẩn trọng tìm kiếm từng mảnh xương, từng di vật còn sót lại để sớm xác định đúng hài cốt của các anh hùng liệt sĩ.

Không phụ lòng mong đợi, sau 3 ngày khai quật, đào nhiều vị trí nghi ngờ theo lời nhân chứng, ngày 21/7, các cán bộ chiến sĩ đã tìm thấy hài cốt của nữ liệt sĩ Nguyễn Thị Út (sinh năm 1950, tên thường gọi là Út Móm) tại ấp Trường Thọ, xã Trường Long Tây.

Trước đó, Ban chỉ huy quân sự xã đã tiếp nhận phiếu cung cấp thông tin về nơi chôn cất liệt sĩ trong chiến tranh và giấy xác nhận của ông Trần Văn Quận (76 tuổi, ngụ xã Tân Hòa, TP Cần Thơ). Năm 1969, ông Quận là cán bộ tiểu đội phó đội du kích xã Tân Hòa (gồm có 8 nữ, 1 nam). Ông là người trực tiếp tham gia hoạt động tại địa bàn trong thời kỳ chiến tranh, hiện là thương binh.

Có mặt tại vị trí khai quật, ông Quận xúc động kể, vào một buổi sáng tháng 8/1969 máy bay địch đổ quân đi càn tại vàm Chệt Thợ, xã Trường Long Tây. Quân địch có khoảng 5 chiếc máy bay quần thảo và bắn vào các chòi ở các khu vực ngoài đồng.

“Khi bị quân địch càn quét, trong một chòi trên đồng có 3 người là bà Thơ, ông Hai Ẩn và bà Út. Sau trận càn quét, ông Hai Ẩn bị thương gãy chân, còn bà Út hy sinh. Tôi và đồng đội ở căn cứ của mình may mắn thoát cửa tử nhưng cũng nhiều thương tích. Lúc này, ông Mười Kê là cán bộ tại ấp đã đem thi hài của Út an táng tạm thời tại khu vực đất ông Năm Nhung” - ông Quận nhớ lại.

Sau hòa bình lập lại, ông Quận nhiều lần tìm đến khu đất ông Năm Nhung với mong muốn tìm được hài cốt của liệt sĩ Nguyễn Thị Út nhưng chưa có điều kiện triển khai. Khi nghe thông tin cả nước thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm” ông Quận đã làm phiếu cung cấp thông tin với tâm niệm đưa được hài cốt người đồng đội trở về với gia đình.

“Mệnh lệnh từ trái tim”

Là người trực tiếp cùng cán bộ chiến sĩ lần theo từng dấu vết để quy tập hài cốt liệt sĩ, Thiếu tá Nguyễn Hải Đăng, Trợ lý chính sách Phòng Chính Trị, Bộ Chỉ huy quân sự TP Cần Thơ chia sẻ, mỗi cuộc khai quật đều được thực hiện với tinh thần trách nhiệm cao nhất, không bỏ sót dù chỉ một dấu vết nhỏ nhất.

Thấu hiểu sự mong mỏi, khắc khoải của thân nhân trong việc tìm kiếm hài cốt liệt sĩ, Thượng tá Trần Hoàng Lộc - Phó tham mưu trưởng Bộ chỉ huy quân sự TP Cần Thơ, Đội trưởng Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ lâm thời khẳng định: “Là một người lính, là thế hệ đi sau của các Anh hùng liệt sĩ, bằng tất cả trách nhiệm, tâm huyết và quyết tâm cao nhất, chúng tôi sẽ nỗ lực tổ chức tìm kiếm, đưa các liệt sĩ về với quê hương, thân nhân, đồng đội sớm nhất có thể, hoàn thành “mệnh lệnh từ trái tim”.

Theo đó, thành phố thành lập 2 đội lấy mẫu hài cốt liệt sĩ, các tổ chuyên trách cùng Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ lâm thời gồm 38 cán bộ, chiến sĩ phối hợp với các xã, phường và đội K90 thực hiện nhiệm vụ. Theo báo cáo của Bộ chỉ huy quân sự TP Cần Thơ, tổng lũy kế toàn chiến dịch đến nay, 2 đội lấy mẫu đã khai quật 1.365 mộ liệt sĩ, lấy được 1.002 mẫu hài cốt chiến sĩ, không lấy được 363 mẫu hài cốt chiến sĩ.

Riêng tại Nghĩa trang liệt sĩ Ô Môn có 1.324 phần mộ lấy mẫu trong chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Tới ngày 21/7, lực lượng chuyên môn đã khai quật được 558 phần mộ liệt sĩ. Trong số này, có 332 phần mộ đủ điều kiện để lấy mẫu sinh học. Còn lại 226  phần mộ, do lớp bụi thời gian và sự khắc nghiệt của thổ nhưỡng, đã không còn đủ điều kiện để tiến hành giám định ADN.