Đổi mới, không gây sốc

Theo đánh giá của Bộ Giáo dục-Đào tạo, chất lượng giáo dục toàn diện
học sinh THCS, THPT có nhiều chuyển biến tích cực. (Ảnh: TL).

Nhiều cố gắng và nhiều hạn chế

Trong Báo cáo tổng kết năm học 2015-2016, Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Phạm Mạnh Hùng cho biết những kết quả nổi bật trong năm học vừa qua như phổ cập giáo dục mầm non, tiểu học đạt được mục tiêu đề ra, chất lượng phổ cập giáo dục trung học cơ sở được duy trì bền vững. Hiện vẫn còn 7 xã của 4 tỉnh, thành phố chưa đạt chuẩn phổ cập giáo dục THCS… Về chất lượng giáo dục toàn diện học sinh THCS, THPT, Bộ đánh giá có nhiều chuyển biến tích cực. Công tác tuyển chọn, tập huấn đội tuyển quốc gia dự thi Olympic khu vực và quốc tế luôn được đổi mới…

Về giáo dục đại học, Bộ đặc biệt nhấn mạnh công tác tổ chức kỳ thi THPT quốc gia 2016. Rút kinh nghiệm từ việc tổ chức kỳ thi năm 2015, năm nay Bộ GD&ĐT đã có những điều chỉnh phù hợp hơn. Các địa phương và các cơ sở giáo dục ĐH đã tổ chức kỳ thi THPT quốc gia năm 2016 an toàn, nghiêm túc, đúng quy chế, nhận được sự đồng thuận, hưởng ứng và ủng hộ tích cực của toàn xã hội.

Năm học 2015-2016 cũng là năm triển khai thí điểm tự chủ giáo dục ĐH theo Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ. Nhiều trường đã tích cực, chủ động và thực hiện hiệu quả.

Tuy nhiên, Bộ GD&ĐT nhận định, bên cạnh những thành tựu đã đạt được, ngành giáo dục đào tạo cũng vẫn còn nhiều hạn chế, yếu kém cần khắc phục.

Thứ nhất là về công tác xây dựng và thực hiện chính sách còn nhiều bất cập; công tác chỉ đạo, điều hành đạt hiểu quả chưa cao. Chẳng hạn, mặc dù đã phân cấp quản lý nhưng một số địa phương chưa thực hiện hết trách nhiệm của mình. Còn tình trạng né tránh, đổ lỗi cho các cơ quan quản lý cấp trên khi để xảy ra các hạn chế, tiêu cực trong hoạt động giáo dục và đào tạo của địa phương.

Bên cạnh đó, việc quy hoạch lại hệ thống giáo dục quốc dân còn chậm; Đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục còn nhiều bất cập, trình độ không đồng đều; Công tác phân luồng học sinh sau THCS và THPT chưa tốt.

Đáng lưu ý là chất lượng dạy và học ngoại ngữ còn nhiều hạn chế. Đề án Ngoại ngữ 2020 chưa thực sự phát huy được vai trò nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ hiện nay.

Về giáo dục ĐH, mặc dù đã xác định đẩy mạnh tự chủ đại học và coi đây là phương thức tiên quyết, quyết định tới việc nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực cho đất nước, song thực tế cho thấy việc thực hiện tự chủ của các trường ĐH còn nhiều hạn chế, lộ trình triển khai chậm…

Quang cảnh Hội nghị.

9 nhiệm vụ và 5 giải pháp

Phát biểu kết luận tại Hội nghị, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ khẳng định 9 nhiệm vụ và 5 giải pháp cơ bản cho ngành giáo dục trong năm học tới. Trong đó nhiệm vụ nâng cao chất lượng của nhà giáo và quản lý giáo dục “là nhiệm vụ trọng tâm nhất trong các nhiệm vụ trọng tâm” . Việc làm tốt nhiệm vụ phát triển đội ngũ nhà giáo và quản lý giáo dục là công việc khó khăn song không thể không làm. Bộ trưởng nhấn mạnh: “Hôm nay không làm thì sẽ không bao giờ làm được”.

Trong số 5 giải pháp cơ bản mà Bộ GD&ĐT đưa ra, Bộ trưởng cho rằng, giải pháp có tính đột phá chính là “Việc làm tốt công tác rà soát văn bản và đổi mới cơ chế từ mầm non tới đại học một cách căn cơ và theo cách tiếp cận đổi mới và nâng cao chất lượng sẽ giải phóng rất nhiều nguồn lực cũng như nhiều nút thắt của giáo dục”.

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cũng cho biết, tới đây, Bộ GD&ĐT sẽ cụ thể hóa những ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc thành những đề án, dự án cụ thể và phối hợp với các bộ, ngành đặc biệt là các địa phương thực hiện. “Chúng ta sẽ chuyển dần từ đánh giá định tính sang định lượng. Chúng ta làm tốt từng việc nhỏ thì sẽ tạo ra được việc lớn. Bằng thời gian, chúng tôi tin rằng sẽ tạo ra sự thay đổi có tính bền vững chứ không phải gây sốc”.

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cam kết với Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam sẽ cùng các bộ ngành, địa phương thực hiện tốt các chỉ đạo của Thủ tướng làm sao năm học tới bức xúc của xã hội lâu nay được khắc phục rõ nét. Đồng thời tạo ra nhiều điểm sáng qua đó làm giảm đi các điểm yếu của ngành giáo dục.