Đồng lòng chống tham nhũng

Ông Nguyễn Thái Học.

PV:Ông đánh giá thế nào về việc Ban Chỉ đạo Trung ương về PCTN đưa 8 đại án tham nhũng ra xét xử trước Đại hội XII?

Ông Nguyễn Thái Học: Việc xử 8 đại án tham nhũng thể hiện quyết tâm của Đảng, Nhà nước và các cơ quan trong đấu tranh PCTN. Điều này, thể hiện tính nghiêm minh của luật pháp khi những vụ việc đã phát hiện có tham nhũng thì chỉ đạo kiên quyết xử lý. Tôi nghĩ, những vụ việc đó có tính chất nghiêm trọng nên mới được chọn để chỉ đạo xử lý nghiêm.

Theo ông, tình trạng tham nhũng đến nay đã được ngăn chặn, đẩy lùi chưa?

Mục tiêu của công tác PCTN là ngăn chặn và đẩy lùi tham nhũng. Nhưng theo đánh giá của Trung ương, của Quốc hội và ngay trong Báo cáo của Chính phủ cũng khẳng định chưa ngăn chặn đẩy lùi được tham nhũng. Điều đó cho thấy giữa phát hiện, xử lý và thực trạng tham nhũng còn một khoảng cách rất lớn. Hành vi tham nhũng, vụ việc tham nhũng nhiều nhưng việc phát hiện xử lý chưa đáp ứng được yêu cầu.

Vì sao công tác PCTN chưa đạt yêu cầu, thưa ông?

Tôi cho rằng khâu quan trọng nhất là phát hiện hành vi tham nhũng. Như Đảng nhìn nhận đánh giá, tham nhũng diễn biến phức tạp, nghiêm trọng nhưng các vụ việc phát hiện, xem xét, xử lý thì rất ít.

Hiện nay, tỷ lệ thu hồi tài sản tham nhũng rất thấp và ông có cho rằng điều đó khiến cho dư luận càng cảm thấy không yên tâm về hiệu lực, hiệu quả của cuộc chiến chống tham nhũng?

Đây là vấn đề khác tiếp theo sau vấn đề phát hiện, xử lý hành vi tham nhũng. Phát hiện, xử lý là trừng trị người có hành vi tham nhũng. Còn thu hồi tài sản là biện pháp khắc phục những thiệt hại làm tài sản nhà nước bị thất thoát.

Muốn thu hồi được tài sản tham nhũng, khắc phục được thiệt hại cho Nhà nước thì phải phát hiện ra vụ việc tham nhũng. Đồng thời, với phát hiện các hành vi tham nhũng thì phải thực hiện các biện pháp như kê biên tài sản một cách đồng loạt để tránh việc tẩu tán tài sản tham nhũng. Lâu nay, chúng ta phát hiện, xử lý rồi mới tiến hành thu hồi.

Như chuyện gần 1.000 nghìn tỷ đồng trong vụ Vinashin đến nay chưa thu hồi được đồng nào, cử tri, người dân và bản thân tôi khi nhận được thông tin này thấy rất buồn, bức xúc vì tài sản của Nhà nước bị thiệt hại như thế mà không thu hồi được. Đây là tiền của từ mồ hôi, sức lao động của người dân tạo nên tài sản của Nhà nước. Rõ ràng tài sản của người dân, tài sản của Nhà nước mà những người quản lý không thu hồi được là bài học đau xót.

Hiện nay việc kê khai tài sản dường như vẫn hình thức. Biện pháp nào để nâng cao hiệu quả kê khai, góp phần thu hồi tài sản khi phát hiện tham nhũng, thưa ông?

Phải công khai, minh bạch việc kê khai. Quan trọng là phải tiến hành kiểm tra, giám sát việc kê khai tài sản. Khâu kiểm tra, giám sát việc kê khai tài sản lâu nay là khâu yếu của chúng ta. Chúng ta vẫn quy định công khai, minh bạch trong kê khai tài sản nhưng thực hiện vẫn còn hình thức nên hiệu quả chưa cao. Có thể nói, chúng ta cũng đã có các quy định về kê khai tài sản rồi, vấn đề là phải triển khai một cách đồng bộ.

Có ý kiến cho rằng, do hệ thống pháp luật của chúng ta chưa đủ mạnh khiến chống tham nhũng chưa hiệu quả, ý kiến của ông?

Hệ thống pháp luật của chúng ta phục vụ cho công tác phòng, chống tham nhũng đã được chú trọng ban hành nhiều. Nhưng với các quy định hiện hành vẫn còn có kẽ hở, có một số người tìm cách lách luật, hoặc cố tình thực hiện hành vi vi phạm để thu vén cho cá nhân mình. Cho nên, phải rà soát, bổ sung những quy định, trong đó có cả việc sửa đổi toàn diện Luật PCTN để làm sao hệ thống pháp luật ban hành một cách đồng bộ và khi tổ chức triển khai thực hiện phải quyết liệt.

Người dân mong muốn, kỳ vọng là đấu tranh PCTN phải có sự chỉ đạo quyết liệt từ Trung ương đến địa phương, nhất là ở các địa phương vì Trung ương đã quyết liệt rồi, đã có Ban chỉ đạo của Trung ương rồi, nhưng ở các địa phương có vẻ chưa thật sự vào cuộc. Làm thế nào để sự vận hành bộ máy PCTN đồng bộ từ Trung ương đến địa phương là vấn đề thời gian tới chúng ta phải quan tâm.

Trân trọng cảm ơn ông!