Gia Lai: Phục dựng Lễ “Mừng chiến thắng” của người Jrai
Ngày 17/10, tại làng Ia Grăng 1, xã Ia Grai, tỉnh Gia Lai tổ chức phục dựng Lễ “Mừng chiến thắng” của người Jrai. Đây là dịp tái hiện nghi lễ truyền thống giàu ý nghĩa, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc và tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng.

Trong đời sống tinh thần của người Jrai, Lễ “Mừng chiến thắng” là nghi lễ truyền thống mang ý nghĩa thiêng liêng, thể hiện lòng biết ơn đối với các vị thần linh (Yang) đã che chở, phù hộ cho buôn làng vượt qua thiên tai, dịch bệnh và những khó khăn trong cuộc sống.
Qua nghi lễ, người dân gửi gắm ước vọng về sức khỏe, mùa màng tươi tốt, cuộc sống bình yên, no ấm; đồng thời tưởng nhớ công lao của các thế hệ đi trước trong quá trình bảo vệ, xây dựng buôn làng.
Lễ phục dựng gồm hai phần chính là nghi lễ thông linh và ngày hội cộng đồng. Trong không gian linh thiêng dưới cây nêu, giữa âm vang cồng chiêng, già làng chủ trì nghi thức cúng Yang, dâng lễ vật và đọc lời khấn mời các vị thần về chứng giám, đón nhận lễ vật, tiếp tục phù hộ cho dân làng.
Với những lễ vật truyền thống như heo, gà, ghè rượu, lời khấn của già làng gửi gắm lòng thành kính, tri ân các vị thần đã mang đến bình an, giúp cộng đồng vượt qua khó khăn. Qua đó, người Jrai cầu mong sức khỏe, rẫy nương tươi tốt, của cải đầy đủ, các gia đình no ấm và buôn làng luôn đoàn kết.
Khép lại phần nghi lễ, tiếng cồng chiêng ngân vang hòa cùng những điệu múa xoang truyền thống, tạo nên không khí vừa trang nghiêm, vừa rộn ràng. Những tiết mục hòa tấu nhạc cụ dân tộc với âm thanh mộc mạc, gần gũi tiếp tục góp phần tái hiện không gian văn hóa đặc trưng của người Jrai.
Tiếp nối phần lễ là ngày hội cộng đồng với nhiều hoạt động giao lưu văn hóa, thưởng thức ẩm thực và sinh hoạt truyền thống. Người dân, đại biểu cùng hòa mình vào nhịp cồng chiêng, điệu múa xoang, tạo nên không khí vui tươi, thắt chặt tình đoàn kết giữa các thành viên trong cộng đồng.

Theo ông Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch xã Ia Grai, phục dựng, bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống tiêu biểu của Lễ Mừng chiến thắng của đồng bào dân tộc Jrai; góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc, bảo tồn các nghi thức, nghi lễ, hình thức diễn xướng dân gian, âm nhạc cồng chiêng, múa dân gian, trang phục, ẩm thực và các giá trị văn hóa cộng đồng gắn với lễ.
Theo ông Đính, việc phục dựng nhằm khẳng định vai trò của cộng đồng trong việc bảo tồn di sản văn hóa; phát huy vai trò của già làng, nghệ nhân, người có uy tín và những người am hiểu văn hóa Jrai trong việc thực hành, truyền dạy và trao truyền các giá trị văn hóa cho thế hệ trẻ. Thông qua phục dựng Lễ Mừng chiến thắng, góp phần thực hiện hiệu quả chủ trương của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam.
Việc phục dựng Lễ “Mừng chiến thắng” không chỉ góp phần khôi phục những giá trị văn hóa truyền thống mà còn tạo cơ hội để thế hệ trẻ hiểu hơn về phong tục, tập quán và đời sống tinh thần của dân tộc mình. Qua đó, những giá trị văn hóa đặc sắc của người Jrai được gìn giữ, trao truyền và lan tỏa, góp phần làm phong phú đời sống văn hóa ở địa phương.