Giúp ngư dân
Sự kiện cá chết hàng loạt ở ven biển miền Trung đã làm người dân nhất là ngư dân các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên- Huế gặp nhiều khó khăn. Và rồi, cùng với sự vào cuộc tích cực của Chính phủ và các bộ ngành, những khó khăn đã được nhẹ bớt phần nào. Từ đây, ngư dân, người dân ven biển miền Trung cũng như cả nước càng mong Chính phủ tiếp tục quan tâm để có thêm điều kiện khôi phục sản xuất, đời sống.
Đầu tư chiều sâu để ngư dân yên tâm sản xuất.
Tới nay, ngư dân, người dân ghi nhận sự vào cuộc tích cực của Chính phủ và các bộ ngành. Từ việc tập trung tìm nguyên nhân cá chết cho đến tích cực hỗ trợ ngư dân, người dân. Thực tế chưa bao giờ ngư dân cả nước nói chung, ngư dân các tỉnh Bắc miền Trung nói riêng phải chịu một tại họa môi trường lớn đến như vậy. Nỗi lo hiện tại, nỗi lo tương lai.
Những thiệt hại trước mắt cho đến những thiệt hại lâu dài không thể đo đếm. Khi con thuyền gác bến, không chỉ nỗi lo cảnh đứt bữa, nợ nần trước mắt, mà cái nỗi lo lớn hơn cả là tương lai cuộc sống tới đây, tương lai cháu con sau này. Sự hoang mang càng tăng đối với ngư dân đã bao đời gắn với biển, nhất là khi đủ mọi giả thiết đưa ra, thời gian tìm ra nguyên nhân kéo dài...
Cuối cùng, cái kim trong bọc giẻ đã lòi ra, nguyên nhân chính từ tác nhân của con người. Chưa kể đến những nguyên nhân gián tiếp, sâu xa, còn với nguyên nhân trực tiếp, lãnh đạo Công ty Fomosa Vũng Áng (Hà Tĩnh) đã phải cúi đầu nhận lỗi và cam kết bồi thường thiệt hại.
Người dân, ngư dân đã tạm thở phào. 500 triệu USD, tương đương với 11.500 tỷ đồng bồi thường cho ngư dân và khắc phục sự cố môi trường chưa thể so được với thiệt hại. Nhưng ngư dân đã bớt lo hơn khi mọi vấn đề đã sáng tỏ, thì cái gốc là giải quyết sự cố từ tác nhân con người.
Để giúp ngư dân, Chính phủ đã làm hết sức mình. Chính phủ đã có Quyết định 722/QĐ-TTg hỗ trợ 15 kg gạo/ người trong 1,5 tháng. Tiếp đó, Chính phủ tiếp tục có quyết định hỗ trợ thêm 6 tháng gạo nữa, mở rộng cho cả diêm dân. Chính sách thu mua tạm trữ hải sản cũng sẽ được kéo dài đến hết tháng 7.
Và như Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Vũ Văn Tám cho biết, Dự thảo chính sách hỗ trợ cho người dân 4 tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên- Huế đang được Bộ trình Chính phủ về biện pháp làm sạch môi trường biển, chuyển đổi nghề, hỗ trợ học nghề, xuất khẩu lao động...
Việc cá chết đã ảnh hưởng đến hơn 263.000 lao động, trong đó có hơn 100.000 lao động trực tiếp, Bộ LĐTB&XH đang phối hợp với Bộ NN&PTNT xây dựng chính sách đào tạo nghề, chuyển đổi nghề. Và với dự kiến “mỗi hộ gia đình có một người đi xuất khẩu lao động. Hướng đi này sẽ giúp cho gia đình ngư dân ổn định cuộc sống tốt hơn...
Đây là những biện pháp trước mắt hỗ trợ, giúp ngư dân ổn định cuộc sống, giúp những người phải chuyển đổi nghề. Đa số ngư dân, những người bao đời đã gắn bó với biển, vẫn muốn được gắn bó với biển. Và người dân vẫn mong sự hỗ trợ với chính sách chiến lược, lâu dài để người dân bám biển, phát triển kinh tế biển ổn định, bền vững.
Cần có tầm nhìn xa hơn, trong việc bảo vệ môi trường, phát triển kinh tế biển Việt Nam với diện tích gấp ba lần diện tích trên đất liền. Luật Biển Việt Nam đã khẳng định phát triển kinh tế biển bền vững, hiệu quả gắn với sự nghiệp bảo vệ chủ quyền, phát triển kinh tế biển gắn với chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia.
TS Trần Du lịch cũng kiến nghị: “Chính phủ cần xem vùng duyên hải miền Trung là địa bàn trọng điểm để thực hiện chiến lược kinh tế biển của cả nước và phải có chương trình quốc gia để phát triển với lộ trình cụ thể”. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cũng đã từng nhấn mạnh vùng duyên hải miền Trung có vị trí địa lý, kinh tế, chính trị chiến lược quan trọng của quốc gia, là cửa ngõ hướng ra biển Đông...
Khai thác, nuôi trồng, chế biến hải sản là một trong trong những ngành mũi nhọn, được ưu tiên trong phát triển kinh tế biển. Mỗi ngư dân cũng là một người lính trên chiến trường.
Mỗi con tàu với lá cờ đỏ sao vàng là sự hiển hiện chủ quyền quốc gia. Việc hỗ trợ, động viên cho ngư dân đóng tàu, tiếp tục đánh bắt xa bờ, vươn khơi là chủ trương đúng và phải tiếp tục ưu tiên, tiếp tục phải làm. Sau vụ Formosa, khi sự thật đã sáng tỏ, khi mà tình hình biển Đông đang tiếp tục diễn biến phức tạp càng cần phải có chính sách ưu tiên, động viên cho ngư dân tiếp tục đóng tàu lớn vươn khơi, nuôi trồng, chế biến hải sản.
Luật Biển Việt Nam cũng đã quy định việc Nhà nước có chính sách đầu tư, xây dựng, phát triển các khu kinh tế, cụm công nghiệp ven biển, kinh tế các huyện đảo theo quy hoạch, bảo đảm hiệu quả, phát triển bền vững. Không thể vì lợi ích kinh tế trước mắt mà xây dựng, xả thải tùy tiện như Formosa ở Hà Tĩnh, hay nhà máy giấy đang xây dựng ở đồng bằng sông Hậu. Người dân không mong có thêm những vụ bồi thường, mà muốn có môi trường sống trong lành, an cư lạc nghiệp.