Hà Nội hỗ trợ hợp tác xã ứng dụng công nghệ số, giảm kê khai trùng lặp

Hỗ trợ theo nhu cầu thực tế

Trả lời kiến nghị của Hợp tác xã sản xuất tinh bột nghệ và tinh dầu Bà Bé, xã Gia Lâm, về những khó khăn khi triển khai chuyển đổi số, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ (KHCN) Cù Ngọc Trang cho biết, TP xác định việc đưa công nghệ đến với nông dân phải xuất phát từ nhu cầu thực tế, phù hợp với quy mô sản xuất và khả năng sử dụng của từng đối tượng.

Đối với các hợp tác xã nhỏ, những công việc cần ưu tiên gồm ghi chép quá trình sản xuất, quản lý lô hàng, truy xuất nguồn gốc, giới thiệu và tiêu thụ sản phẩm. Các giải pháp cần dễ sử dụng trên điện thoại thông minh, hạn chế thao tác phức tạp, đặc biệt phù hợp với những thành viên lớn tuổi chưa quen sử dụng phần mềm.

Theo đó, Sở KHCN sẽ phối hợp với UBND xã Gia Lâm và Hội Nông dân khảo sát thực tế tại HTX Bà Bé, xác định nhu cầu, thiết bị hiện có, công cụ cần sử dụng, chi phí triển khai và chính sách hỗ trợ phù hợp. Việc hướng dẫn được định hướng theo phương thức trực tiếp, cầm tay chỉ việc, thực hành ngay trên sản phẩm của hợp tác xã.

Chẳng hạn, với nhật ký sản xuất, người hướng dẫn sẽ cùng thành viên ghi chép thông tin của một ngày sản xuất; với truy xuất nguồn gốc, các bên thực hành tạo hồ sơ cho một lô tinh bột nghệ hoặc tinh dầu, gắn mã QR và kiểm tra thông tin.

Sở cũng lưu ý việc triển khai phải đi kèm hỗ trợ sau đào tạo, bố trí người phụ trách dữ liệu tại hợp tác xã và huy động Tổ chuyển đổi số cộng đồng tham gia hướng dẫn, giúp đỡ các thành viên khi gặp khó khăn.

Về kinh phí, Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND ngày 15/6/2026, quy định chính sách hỗ trợ chuyển đổi số. Theo đó, Điều 7 quy định hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh chi phí sử dụng sản phẩm, dịch vụ chuyển đổi số và thương mại điện tử, trong đó có số hóa thông tin hàng hóa, gian hàng số và truy xuất nguồn gốc.

Việc hỗ trợ được thực hiện thông qua phiếu hỗ trợ, không cấp tiền mặt trực tiếp, với mức tối đa 70% chi phí hoặc tối đa 100% trong trường hợp TP thực hiện bằng hình thức xã hội hóa. Chính sách áp dụng đối với sản phẩm, dịch vụ thuộc danh mục do UBND Thành phố công bố và mỗi nội dung chi chỉ được hưởng một chính sách hỗ trợ.

Bên cạnh đó, theo Kế hoạch số 277/KH-UBND ngày 14/7/2026, TP triển khai nhiệm vụ hỗ trợ chuyển đổi số cho hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa, làng nghề với sự đồng hành của 13 doanh nghiệp công nghệ số cam kết cung cấp miễn phí sản phẩm, dịch vụ. Sở KHCN đã phối hợp cung cấp danh mục sản phẩm, dịch vụ và thông tin đầu mối doanh nghiệp cho UBND 126 xã, phường để tổ chức triển khai.

Giám đốc Sở nhấn mạnh việc lựa chọn giải pháp cần bảo đảm phù hợp với nhu cầu, công khai chi phí và khả năng duy trì sử dụng lâu dài. Đối với các sản phẩm, dịch vụ miễn phí, người dùng cần được thông tin rõ về thời gian miễn phí, chi phí phát sinh sau đó, trách nhiệm hỗ trợ kỹ thuật và khả năng chuyển dữ liệu khi thay đổi phần mềm.

Kết nối dữ liệu, hạn chế nhập liệu nhiều lần

Một vấn đề khác được Giám đốc Sở KHCN Cù Ngọc Trang đề cập là yêu cầu kết nối nhật ký điện tử, dữ liệu vùng sản xuất, hồ sơ chất lượng và thông tin truy xuất nguồn gốc trên các nền tảng số.

Theo ông Cù Ngọc Trang, kiến nghị giảm tình trạng kê khai trùng lặp của nông dân là xác đáng. Nếu mỗi nền tảng yêu cầu một tài khoản, một bộ hồ sơ và một cách nhập liệu riêng, chuyển đổi số sẽ làm tăng khối lượng công việc thay vì giúp người sản xuất tiết kiệm thời gian.

Định hướng của TP là ưu tiên các giải pháp có khả năng tích hợp, chia sẻ dữ liệu, tận dụng nền tảng hiện có, hạn chế xây dựng hệ thống mới hoặc đầu tư trùng lặp. Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND cũng đặt ra yêu cầu ưu tiên các giải pháp số có khả năng tích hợp, chia sẻ dữ liệu theo Khung kiến trúc số Thành phố và tiêu chuẩn mở.

Cùng với đó, Đề án thí điểm mô hình tiêu dùng số và bảo trợ thương mại điện tử TP Hà Nội, ban hành theo Quyết định số 3732/QĐ-UBND ngày 27/7/2026, định hướng không xây dựng sàn thương mại điện tử mới, không đầu tư hệ thống trùng lặp; tận dụng iHanoi và các nền tảng sẵn có. Hoạt động truy xuất được định hướng liên kết thông tin về hồ sơ chất lượng, chứng nhận, cơ sở sản xuất, lô hàng và kênh phản ánh thông qua mã QR hoặc mã định danh sản phẩm, đồng thời tăng cường đối soát dữ liệu qua Nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu (LGSP).

Đối với HTX Bà Bé, việc kết nối dữ liệu cần hướng tới hình thành hồ sơ thống nhất cho từng lô sản phẩm. Các thông tin về vùng nguyên liệu, quá trình sản xuất, chế biến, đóng gói, kiểm nghiệm và chứng nhận có thể được liên kết để phục vụ quản lý và truy xuất. Những thông tin về hợp tác xã, vùng sản xuất hoặc giấy tờ còn hiệu lực đã có trên hệ thống cần được ưu tiên khai thác, thay vì yêu cầu người dân kê khai lại. Người sản xuất chủ yếu cập nhật hoạt động mới hoặc thông tin có thay đổi.

Việc chuẩn hóa và kết nối dữ liệu nông nghiệp sẽ được triển khai trên cơ sở phối hợp giữa Sở Khoa học và Công nghệ với Sở Nông nghiệp và Môi trường, bảo đảm đúng chức năng quản lý chuyên ngành, tiêu chuẩn kỹ thuật và khả năng chia sẻ dữ liệu của từng hệ thống.

Giám đốc Sở cũng lưu ý mã QR chỉ là công cụ hỗ trợ truy xuất nguồn gốc, không thay thế hoạt động kiểm nghiệm hay chứng nhận chất lượng. Hiệu quả của truy xuất phụ thuộc vào tính chính xác, đầy đủ, cập nhật của dữ liệu và trách nhiệm của chủ thể sản xuất.

Về tổ chức thực hiện, Sở KHCN sẽ đảm nhận vai trò đầu mối đối với nội dung công nghệ và chuyển đổi số, phối hợp với địa phương, Hội Nông dân và các cơ quan liên quan hướng dẫn hợp tác xã tiếp cận chính sách, tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai.

Kết quả được đánh giá thông qua hiệu quả sử dụng thực tế, như số thành viên có thể sử dụng phần mềm, mức độ hoàn thiện hồ sơ truy xuất của các lô hàng, số lần nhập lại thông tin và thời gian dành cho ghi chép, quản lý sản xuất. Trên cơ sở đó, Thành phố sẽ lựa chọn cách làm phù hợp để từng bước nhân rộng tại các hợp tác xã khác.

Mục tiêu là giúp nông dân sử dụng được công nghệ, duy trì ứng dụng trong hoạt động sản xuất hằng ngày và thực sự hưởng lợi từ chuyển đổi số.