Báo Đại Đoàn Kết Tiếng dân

Hà Tĩnh: Hai 'địa chỉ đỏ' ở Hồng Lộc xuống cấp, cần sớm được bảo tồn

Báo Đại Đoàn Kết Tăng kích thước chữ

Hà Tĩnh: Hai 'địa chỉ đỏ' ở Hồng Lộc xuống cấp, cần sớm được bảo tồn

Báo Đại Đoàn Kết trên Google News

Đình Đỉnh Lự - nơi thành lập Chi bộ Đảng đầu tiên của Hà Tĩnh và Miếu Biên Sơn - nơi thờ nữ tướng Phan Thị Sơn đều là những di tích lịch sử cấp quốc gia mang nhiều giá trị văn hóa, lịch sử, cách mạng. Tuy nhiên, sau nhiều năm chịu tác động của thời gian và thời tiết, nhiều hạng mục tại hai di tích đã xuống cấp, cần sớm được đầu tư tu bổ, tôn tạo để phát huy giá trị của những “địa chỉ đỏ”.

Nằm trên địa bàn xã Hồng Lộc (tỉnh Hà Tĩnh), Đình Đỉnh Lự là nơi ghi dấu nhiều sự kiện quan trọng của phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh và là nơi thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của Hà Tĩnh.
Nằm trên địa bàn xã Hồng Lộc (tỉnh Hà Tĩnh), Đình Đỉnh Lự là nơi ghi dấu nhiều sự kiện quan trọng của phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh và là nơi thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của Hà Tĩnh.
Được xây dựng từ đầu thế kỷ XVI để thờ danh tướng Nguyễn Xí, ngôi đình không chỉ là không gian sinh hoạt văn hóa của người dân địa phương mà còn là chứng nhân của những mốc son lịch sử cách mạng. Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời vào đầu năm 1930, tại đây, một nhóm thanh niên Tân Việt đã thành lập Chi bộ Cộng sản gồm 5 đảng viên, mở đầu cho phong trào cách mạng ở vùng hạ Can Lộc.
Được xây dựng từ đầu thế kỷ XVI để thờ danh tướng Nguyễn Xí, ngôi đình không chỉ là không gian sinh hoạt văn hóa của người dân địa phương mà còn là chứng nhân của những mốc son lịch sử cách mạng. Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời vào đầu năm 1930, tại đây, một nhóm thanh niên Tân Việt đã thành lập Chi bộ Cộng sản gồm 5 đảng viên, mở đầu cho phong trào cách mạng ở vùng hạ Can Lộc.
Trong thời kỳ Xô Viết Nghệ Tĩnh, đình nhiều lần là nơi hội họp của chi bộ, tổ chức mít tinh, lãnh đạo quần chúng đấu tranh, thành lập chính quyền Xô Viết và tổ chức nhiều hoạt động cách mạng quan trọng. Với những giá trị đặc biệt về lịch sử, năm 1988, Đình Đỉnh Lự được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia.
Trong thời kỳ Xô Viết Nghệ Tĩnh, đình nhiều lần là nơi hội họp của chi bộ, tổ chức mít tinh, lãnh đạo quần chúng đấu tranh, thành lập chính quyền Xô Viết và tổ chức nhiều hoạt động cách mạng quan trọng. Với những giá trị đặc biệt về lịch sử, năm 1988, Đình Đỉnh Lự được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia.
Tuy nhiên, theo ghi nhận, nhiều hạng mục của di tích hiện đã xuống cấp nghiêm trọng. Nhiều cột gỗ bị mối mọt ăn sâu, nghiêng lệch, các mộng gỗ được gia cố tạm thời. Khu đình chính có dấu hiệu hư hỏng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, trong khi khu điện thờ cũ gần như xuống cấp hoàn toàn.
Tuy nhiên, theo ghi nhận, nhiều hạng mục của di tích hiện đã xuống cấp nghiêm trọng. Nhiều cột gỗ bị mối mọt ăn sâu, nghiêng lệch, các mộng gỗ được gia cố tạm thời. Khu đình chính có dấu hiệu hư hỏng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, trong khi khu điện thờ cũ gần như xuống cấp hoàn toàn.
Ông Nguyễn Đình Lập, người trông coi Đình Đỉnh Lự cho biết, di tích từng được sửa chữa nhưng do nguồn kinh phí hạn hẹp nên việc tu bổ chỉ mang tính cục bộ, chủ yếu xử lý những hạng mục xuống cấp trước mắt, chưa thể phục hồi đồng bộ để bảo đảm yêu cầu bảo tồn lâu dài.
Ông Nguyễn Đình Lập, người trông coi Đình Đỉnh Lự cho biết, di tích từng được sửa chữa nhưng do nguồn kinh phí hạn hẹp nên việc tu bổ chỉ mang tính cục bộ, chủ yếu xử lý những hạng mục xuống cấp trước mắt, chưa thể phục hồi đồng bộ để bảo đảm yêu cầu bảo tồn lâu dài.
Theo ông Lê Viết Bình, Phó Chủ tịch UBND xã Hồng Lộc, Đình Đỉnh Lự là Di tích lịch sử cấp Quốc gia có ý nghĩa đặc biệt đối với lịch sử cách mạng của Hà Tĩnh. Tuy nhiên, sau nhiều năm sử dụng và chịu tác động của thời tiết, đặc biệt là 2 trận bão năm 2025, nhiều hạng mục đã xuống cấp, trong khi khả năng cân đối nguồn lực của địa phương còn hạn chế.
Theo ông Lê Viết Bình, Phó Chủ tịch UBND xã Hồng Lộc, Đình Đỉnh Lự là Di tích lịch sử cấp Quốc gia có ý nghĩa đặc biệt đối với lịch sử cách mạng của Hà Tĩnh. Tuy nhiên, sau nhiều năm sử dụng và chịu tác động của thời tiết, đặc biệt là 2 trận bão năm 2025, nhiều hạng mục đã xuống cấp, trong khi khả năng cân đối nguồn lực của địa phương còn hạn chế.
Không chỉ Đình Đỉnh Lự, cách đó không xa, Miếu Biên Sơn - Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia được công nhận năm 1991 - cũng đang đứng trước yêu cầu cần được đầu tư, tôn tạo.
Không chỉ Đình Đỉnh Lự, cách đó không xa, Miếu Biên Sơn - Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia được công nhận năm 1991 - cũng đang đứng trước yêu cầu cần được đầu tư, tôn tạo.
Miếu thờ nữ tướng Phan Thị Sơn, người con gái quê Hồng Lộc có công trong cuộc kháng chiến chống quân Minh. Trải qua nhiều triều đại, bà được phong tặng nhiều sắc phong, trở thành nhân vật được nhân dân tôn kính và thờ phụng.
Miếu thờ nữ tướng Phan Thị Sơn, người con gái quê Hồng Lộc có công trong cuộc kháng chiến chống quân Minh. Trải qua nhiều triều đại, bà được phong tặng nhiều sắc phong, trở thành nhân vật được nhân dân tôn kính và thờ phụng.
Được xây dựng từ thời Hậu Lê và trùng tu vào năm 1913, miếu mang kiến trúc truyền thống với hệ khung gỗ mít, mái ngói âm dương, đầu đao cong và nhiều chi tiết chạm khắc đặc trưng. Trong phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh giai đoạn 1930-1931, nơi đây còn là địa điểm cất giấu tài liệu và hoạt động bí mật của các cán bộ cách mạng.
Được xây dựng từ thời Hậu Lê và trùng tu vào năm 1913, miếu mang kiến trúc truyền thống với hệ khung gỗ mít, mái ngói âm dương, đầu đao cong và nhiều chi tiết chạm khắc đặc trưng. Trong phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh giai đoạn 1930-1931, nơi đây còn là địa điểm cất giấu tài liệu và hoạt động bí mật của các cán bộ cách mạng.
Dù từng được hỗ trợ kinh phí tu bổ, song nguồn lực còn hạn chế nên việc đầu tư mới chỉ dừng ở xây tường bao, lát sân và làm lối đi. Khu vực chính phục vụ thờ tự hiện vẫn được che chắn bằng mái tôn và bạt tạm, chưa đáp ứng yêu cầu bảo tồn cũng như nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của nhân dân.
Dù từng được hỗ trợ kinh phí tu bổ, song nguồn lực còn hạn chế nên việc đầu tư mới chỉ dừng ở xây tường bao, lát sân và làm lối đi. Khu vực chính phục vụ thờ tự hiện vẫn được che chắn bằng mái tôn và bạt tạm, chưa đáp ứng yêu cầu bảo tồn cũng như nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của nhân dân.
Ông Cù Huy Tiệm, người trực tiếp trông coi di tích, cho biết người dân địa phương nhiều năm qua đều mong muốn miếu được đầu tư tôn tạo bài bản để có không gian thờ tự khang trang. Tuy nhiên, do đây là di tích cấp quốc gia nên mọi hoạt động sửa chữa đều phải thực hiện theo quy định về bảo tồn di tích, địa phương không thể tự ý cải tạo.
Ông Cù Huy Tiệm, người trực tiếp trông coi di tích, cho biết người dân địa phương nhiều năm qua đều mong muốn miếu được đầu tư tôn tạo bài bản để có không gian thờ tự khang trang. Tuy nhiên, do đây là di tích cấp quốc gia nên mọi hoạt động sửa chữa đều phải thực hiện theo quy định về bảo tồn di tích, địa phương không thể tự ý cải tạo.
Theo ông Cù Huy Lực, Chuyên viên Phòng Văn hoá xã Hồng Lộc, cùng với việc tu bổ các hạng mục xuống cấp, địa phương cũng mong muốn được mở rộng khuôn viên Miếu Biên Sơn nhằm tạo không gian phù hợp cho hoạt động tưởng niệm, đón tiếp nhân dân và du khách về dâng hương, góp phần phát huy giá trị của di tích trong giáo dục truyền thống và phát triển văn hóa địa phương.
Theo ông Cù Huy Lực, Chuyên viên Phòng Văn hoá xã Hồng Lộc, cùng với việc tu bổ các hạng mục xuống cấp, địa phương cũng mong muốn được mở rộng khuôn viên Miếu Biên Sơn nhằm tạo không gian phù hợp cho hoạt động tưởng niệm, đón tiếp nhân dân và du khách về dâng hương, góp phần phát huy giá trị của di tích trong giáo dục truyền thống và phát triển văn hóa địa phương.
Việc đầu tư bảo tồn Đình Đỉnh Lự và Miếu Biên Sơn không chỉ nhằm gìn giữ những công trình có giá trị lịch sử, văn hóa lâu đời mà còn góp phần lưu giữ các “địa chỉ đỏ” của quê hương Hà Tĩnh, phục vụ giáo dục truyền thống yêu nước, cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau. Trong bối cảnh cả hai di tích đều đã xuất hiện nhiều dấu hiệu xuống cấp, việc sớm có giải pháp tu bổ, tôn tạo đồng bộ được xem là yêu cầu cấp thiết để bảo đảm an toàn công trình và phát huy bền vững giá trị di sản.
Việc đầu tư bảo tồn Đình Đỉnh Lự và Miếu Biên Sơn không chỉ nhằm gìn giữ những công trình có giá trị lịch sử, văn hóa lâu đời mà còn góp phần lưu giữ các “địa chỉ đỏ” của quê hương Hà Tĩnh, phục vụ giáo dục truyền thống yêu nước, cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau. Trong bối cảnh cả hai di tích đều đã xuất hiện nhiều dấu hiệu xuống cấp, việc sớm có giải pháp tu bổ, tôn tạo đồng bộ được xem là yêu cầu cấp thiết để bảo đảm an toàn công trình và phát huy bền vững giá trị di sản.

Hạnh Nguyên