Hành động trước biến đổi khí hậu
Ngày 20/11, tại Hà Nội diễn ra Hội thảo “Hành động vì biến đổi khí hậu”, do Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) và các Đại sứ quán thành viên của EU: Bỉ, Đan Mạch, Pháp, Đức, Ý, Hà Lan, Tây Ban Nha và Liên hiệp Vương quốc Anh đồng tổ chức. Đây cũng chính là giai đoạn quyết định, tiến tới việc thông qua một thỏa thuận khí hậu toàn cầu mới tại Hội nghị các bên tham gia Công ước chung của LHQ về biến đổi khí hậu - COP21, diễn ra tại Paris (Pháp) vào tháng 12 tới.

Triều cường do biến đổi khí hậu khiến nhiều con đường ở TP Cần Thơ bị ngập.
Tại Hội nghị, Đại sứ, Trưởng Phái đoàn EU tại Việt Nam Bruno Angelet chia sẻ: Hội nghị Paris sẽ là một cơ hội lịch sử để thúc đẩy sự chuyển đổi sang một nền kinh tế toàn cầu có carbon thấp và kiên quyết ứng phó với biến đổi khí hậu (BĐKH).
Người dân trên toàn thế giới mong muốn các nhà lãnh đạo của mình cho thấy rằng họ sẵn sàng có hành động mang tính quyết định để ứng phó với BĐKH. EU và các nước thành viên cam kết làm phần việc của mình và hợp tác với các đối tác trong đó có VN để đảm bảo rằng Hội nghị Paris sẽ là một thành công.
Về tình hình chuẩn bị cho COP21, đại diện Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam cho biết: Trong tháng vừa qua, các quốc gia đã công bố cam kết của mình. Cho đến nay đã có 161 quốc gia đã đệ trình cam kết. Các quốc gia này đại diện cho hơn 90% lượng phát thải trên thế giới. Còn khoảng 20 quốc gia khác nữa, trong đó có quốc gia phát thải lớn sẽ tiếp tục cần đệ trình đóng góp của mình. Gần như tất cả quốc gia đang phát triển cho đến nay đã đóng góp đệ trình giảm nhẹ, thích ứng với BĐKH.
“Chúng tôi cũng trông đợi Việt Nam sẽ có bức tranh tổng quan về BĐKH, làm thế nào lồng ghép được các hoạt động, nỗ lực giảm nhẹ, thích ứng với BĐKH vào các hoạt động của quốc gia mình. Nếu chúng ta có hệ thống về mua bán hạn mức về các bon thì phải tính toán tài chính như thế nào”.
ĐSQ Pháp tại Việt Nam cũng nhấn mạnh: “Chúng tôi hiểu rõ mối nguy cơ mà chúng tôi đang đối mặt với vấn đề an ninh. Hiện tại cả quân đội và cảnh sát đã được huy động. Chúng tôi làm tất cả không phải chỉ cho riêng hoạt động COP21 mà là đảm bảo cho cả quốc gia, nên tất cả các phái đoàn quốc gia sẽ được làm việc trong một môi tường an toàn. Mặc dù có thách thức nhưng chúng tôi đảm bảo COP21 sẽ thành công tốt đẹp”.
Về hành động của Anh hướng tới COP21, đại diện ĐSQ Anh tại Việt Nam cho biết đang xem xét làm thế nào để tạo thuận lợi được cho thương mại tăng tưởng xanh.
“Vương quốc Anh đứng vai trò đi đầu trong bảo vệ môi trường, và chúng tôi đang thoả thuận bảo vệ môi trường hàng hoá toàn cầu. Quy mô sản phẩm hàng hoá môi trường rất lớn…, và nhiều người tiêu dùng sẽ được hưởng lợi nếu chuyển sang hình thái tiêu dùng xanh. Chúng tôi đang khuyến khích các quốc gia tham gia thỏa thuận này. Chúng tôi cũng đã trao đổi với các cơ quan Việt Nam, cùng xem xét đến hoạt động đánh thuế trong hoạt động môi trường, khuyến khích sáng kiến liên quan đến phát thải thấp”.
Về phía EU, Đại sứ Bruno Angelet cũng khẳng định: Phái đoàn đang cố gắng có những nỗ lực trong việc ứng phó với BĐKH. “Và chúng tôi cũng có những hỗ trợ Chính phủ Việt Nam, có những thông tin được tình bày trong Hội nghị COP21, có những cam kết, những cơ chế rà soát để theo dõi cũng như triển khai các hoạt động. Ứng phó với BĐKH không chỉ là vấn đề huy động tài chính, vấn đề này vô cùng quan trọng, nhưng cũng cần tăng cường hoạt động quản trị, tập trung vào năng lượng… Có những giải pháp bằng tập hợp tất cả các yếu tố này”.
Đánh giá về cam kết của Việt Nam tại COP21, ông Bruno Angelet cho rằng: Đóng góp của Việt Nam sẽ là giảm 8% phát thải khí nhà kính vào năm 2030 so với năm 2010 nếu như không có hỗ trợ của quốc tế, còn nếu có hỗ trợ thì giảm thêm 25%. Chúng tôi hiểu điều kiện, thách thức kinh tế của Việt Nam cho những giải pháp mang tính chất đắt đỏ để đạt được mục tiêu này. Chúng ta không thể ngay một lúc có thể đẩy các nhiên liệu hóa thạch, giá điện quá cao trong nền kinh tế nhưng nhìn vào những tính toán trong tương lai thì Việt Nam cũng đứng trước nguy cơ ảnh hưởng rất nặng nề từ BĐKH. Vậy làm thế nào để vừa phát triển vừa không chịu tác động quá mạnh trong tương lai? Việt Nam có thể thay đổi và tránh tính trạng sẽ tăng gấp 3 lượng phát thải vào 2030 nếu chúng ta sử dụng than đá vào phát điện. Chúng ta có mô hình kinh tế như thế nào để giảm than đá tạo ra điện? Ngoài sử dụng than đá có thể sử dụng các nhà máy điện chạy bằng khí tự nhiên, nhà máy điện sử dụng thuỷ năng. Nhưng cũng cần tính toán rất kĩ lưỡng, cân bằng giữa các nhà máy điện này.
“Không chỉ tài chính mà còn cần tăng cường sử dụng các nguồn năng lượng có khả năng tái tạo, đồng thời huy động tư nhân trong lĩnh vực này, để phát triển năng lượng xanh tại Việt Nam. Chúng tôi muốn Việt Nam tăng cam kết 8% tại Paris, và muốn biết Việt Nam cần hỗ trợ như thế nào trong các ngành điện hay ngành khác. Chúng tôi nhận xét, Việt Nam có thể tăng con số 8% hoặc cũng có thể đòi hỏi hỗ trợ”- theo Đại sứ Bruno Angelet .
ĐSQ Ý tại Việt Nam cũng có góp ý thêm về các giải pháp công nghệ cũng như giáo dục. Thứ nhất, về giáo dục, việc tuyên truyền bắt đầu ngay từ cấp học nhỏ nhất cũng sẽ đem lại tác động rất tốt. Cũng cần tạo tư duy mới cho thế hệ trẻ bởi ngày nay với phát triển của công nghệ chúng ta hoàn toàn có thể làm được. Các nước EU vẫn đạt tăng trưởng rất cao mặc dù chúng tôi giảm sử dụng các nhiên liệu tạo ra khí các bon. Thứ hai, các giải pháp về KHCN cần được thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa. Đây là những công trình giúp phát triển kinh tế phù hợp phát triển môi trường, làm cho nền kinh tế trở nên xanh hơn… là cách thức chúng ta nên suy nghĩ.
Đại diện Vương quốc Anh hoan nghênh những dự kiến cam kết của Việt Nam và công nhận Việt Nam đã dành nhiều quan tâm vào vấn đề này. “Chúng tôi hoàn toàn nhận trách nhiệm của các quốc gia đã phát triển, cam kết cắt giảm 80% phát thải khí nhà kính đối với Chính phủ Anh đến 2050. Chúng tôi mong muốn COP21 sẽ tạo ra khuôn khổ mạnh mẽ giúp các quốc gia tăng tính tham vọng, đặt ra mong muốn của mình. Ví dụ các quốc gia châu Âu ra mục tiêu cắt giảm phát thải khí nhà kính là 40, 50 hay 60% lượng phát thải thì cũng mong các quốc gia châu Á cũng có mức tham vọng lớn”.
Đánh giá cao nội dung hội thảo, Thứ trưởng Bộ TN&MT Trần Hồng Hà bày tỏ sự ghi nhận những hỗ trợ của các đối tác trong ứng phó với vấn đề BĐKH. Trong đó bao gồm một số thành viên của EU như Đan Mạch, Đức, Hà Lan, Italia và Pháp. Những hỗ trợ mạnh mẽ về tài chính, công nghệ và tăng cường năng lực đã và đang góp phần giúp Việt Nam thực hiện hiệu quả các chính sách cũng như hành động ứng phó với BĐKH, phát triển bền vững và bảo vệ môi trường.