Hành trình du lịch di sản Hà Nội
Ngày 18/10, tại Di tích Quốc gia đình Kim Ngân (Hoàn Kiếm, Hà Nội), nền tảng công nghệ số “Hành trình du lịch di sản Hà Nội” chính thức ra mắt, mở thêm cách tiếp cận các di tích lịch sử, văn hóa của Thủ đô thông qua công nghệ số và hệ thống mã QR.

Nền tảng số “Hành trình du lịch di sản Hà Nội” được triển khai trong giai đoạn 2024 - 2026, do Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội chủ trì, với sự hỗ trợ của Bộ châu Âu và Ngoại giao Pháp, Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam và Cơ quan Hợp tác Kỹ thuật Quốc tế Pháp (Expertise France) và các cơ quan, đơn vị tại Hà Nội. Thông qua việc ứng dụng công nghệ vào giới thiệu di sản, dự án hướng tới đưa thành quả nghiên cứu đến gần hơn với công chúng, đồng thời mở rộng khả năng khai thác di sản trong giáo dục và phát triển du lịch văn hóa.
Điểm nổi bật của nền tảng là xây dựng các hành trình khám phá di sản theo chủ đề, kết hợp hệ thống mã QR tại các điểm tham quan. Theo ông Phạm Tuấn Long, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, nền tảng giới thiệu bốn hành trình gồm Thăng Long Tứ trấn, tín ngưỡng thờ Mẫu, các đình thờ tổ nghề và những ngôi chùa Hà Nội. Các tuyến giúp người dân và du khách tìm hiểu di tích trong mối liên hệ với lịch sử, tín ngưỡng và không gian văn hóa của thành phố.

Ông Phạm Tuấn Long nhấn mạnh công nghệ sẽ phát huy hiệu quả khi đi cùng thông tin chính xác, nội dung có chất lượng và cách giới thiệu phù hợp với người sử dụng. Theo ông, việc kết hợp công nghệ với nội dung nghiên cứu có chất lượng là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả giới thiệu, phát huy giá trị di sản.
Thông qua mã QR, người tham quan có thể sử dụng điện thoại để truy cập thông tin, hình ảnh, nội dung thuyết minh và tư liệu về di tích mà không cần tải ứng dụng riêng. Nền tảng hỗ trợ ba ngôn ngữ là Việt - Anh - Pháp, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong nước và du khách quốc tế tiếp cận những câu chuyện lịch sử, văn hóa của Hà Nội.
Phát biểu tại buổi lễ, bà Éléonore Caroit, Bộ trưởng ủy nhiệm đặc trách các Đối tác quốc tế, Bộ Châu Âu và Ngoại giao Pháp, đề cập đến những thách thức đối với công tác bảo tồn di sản trong bối cảnh Hà Nội đô thị hóa nhanh. Bà lưu ý một phần di sản của thành phố vẫn chưa được kiểm kê, nghiên cứu đầy đủ.
Theo bà, việc khảo sát, ghi chép và số hóa tư liệu giúp nguồn tri thức về di sản dễ dàng tiếp cận hơn. Nền tảng vì vậy không chỉ hỗ trợ hoạt động tham quan mà còn góp phần đưa kết quả nghiên cứu đến với đông đảo công chúng.

Dự án cũng tạo môi trường thực hành cho sinh viên. Trong quá trình triển khai, sinh viên tham gia khảo sát thực địa, kiểm chứng tư liệu và biên soạn nội dung giới thiệu di tích. Hoạt động này giúp người học vận dụng kiến thức chuyên môn, rèn luyện kỹ năng nghiên cứu và truyền đạt thông tin về di sản.
GS.TS. Hoàng Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho biết dự án kế thừa kinh nghiệm hợp tác nghiên cứu giữa nhà trường với các đối tác Pháp, đồng thời vận dụng phương pháp nghiên cứu liên ngành và nhân văn số vào việc khai thác di sản.
Theo ông, mô hình có thể được mở rộng sang các tỉnh, thành phố khác, trên cơ sở xây dựng nội dung và công cụ số phù hợp với đặc điểm di sản, nhu cầu giáo dục và hoạt động du lịch của từng địa phương.

Để nền tảng phát huy hiệu quả lâu dài, việc duy trì hệ thống, cập nhật nội dung và tiếp nhận phản hồi từ người sử dụng là những nhiệm vụ quan trọng trong thời gian tới. Sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, đơn vị nghiên cứu, đơn vị quản lý di tích và cộng đồng sẽ góp phần bảo đảm tính chính xác, chất lượng và khả năng tiếp cận của thông tin.
Sự ra mắt của nền tảng số “Hành trình du lịch di sản Hà Nội” mở thêm phương thức giới thiệu di sản thông qua công nghệ số, kết nối kết quả nghiên cứu với giáo dục và du lịch văn hóa, qua đó đưa tri thức lịch sử, văn hóa của Thủ đô đến gần hơn với công chúng.