Báo Đại Đoàn Kết Mặt trận

Kết nối nguồn lực, chăm lo cho người nghèo 

Báo Đại Đoàn Kết Tăng kích thước chữ

Kết nối nguồn lực, chăm lo cho người nghèo 

Báo Đại Đoàn Kết trên Google News

Từ thỏa thuận hàng trăm tỷ đồng của nhà tài trợ đến những chương trình chăm lo nhà ở, sinh kế và đời sống người dân, TPHCM đang tiếp tục mở rộng kết nối nguồn lực xã hội cho công tác giảm nghèo. Sự hỗ trợ đúng nhu cầu, giúp người dân ổn định cuộc sống và có thêm cơ hội vươn lên.

Doanh nghiệp chung tay cho công tác an sinh

Mới đây, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM phối hợp với Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) tổ chức lễ ký kết thỏa thuận tài trợ thực hiện chương trình phục vụ cộng đồng, chăm lo người nghèo, cải thiện điều kiện sống của người dân. Theo thỏa thuận, 5 đơn vị thành viên của Petrovietnam tham gia tài trợ với tổng mức khoảng 500 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2028, dành cho các chương trình, công trình phục vụ cộng đồng trên địa bàn thành phố.

Trao sinh kế cho người dân. Ảnh: QĐ.
Trao sinh kế cho người dân. Ảnh: QĐ.

Đây là một cam kết nguồn lực đáng chú ý, nhưng ý nghĩa của chương trình không chỉ nằm ở quy mô tài trợ. Trong một đô thị có tốc độ phát triển nhanh, nhu cầu an sinh ngày càng đa dạng, việc kết nối nguồn lực từ doanh nghiệp với những vấn đề dân sinh đặt ra yêu cầu cao hơn đối với vai trò điều phối của Mặt trận cần phải biết nơi nào đang cần hỗ trợ, người dân cần gì và nguồn lực nào có thể tạo ra tác động lâu dài.

Ông Nguyễn Phước Lộc, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM cho biết, các bên ưu tiên những công trình có đông người thụ hưởng, được sử dụng lâu dài như cầu, đường, trường học, trạm y tế và các dịch vụ công thiết yếu. Quá trình triển khai phải bảo đảm tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ nguồn lực, rõ thời gian và rõ kết quả”; đồng thời thường xuyên đánh giá tiến độ, kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh từ cơ sở.

Theo ông Nguyễn Phước Lộc, hiệu quả của sự phối hợp không thể chỉ tính bằng số tiền vận động hay số công trình hoàn thành, mà phải nhìn vào những vấn đề cụ thể được giải quyết và mức độ thụ hưởng thực tế của người dân. Đây cũng là yêu cầu quan trọng đối với công tác vận động hỗ trợ người nghèo; mỗi nguồn lực cần được chuyển thành một hình thức chăm lo phù hợp, từ cải thiện điều kiện sinh hoạt, hỗ trợ học tập đến tạo sinh kế để người dân có thể tự nuôi sống bản thân và gia đình.

Khởi công xây nhà Đại đoàn kết cho một hộ  dân tại phường Chánh Hiệp. Ảnh: QĐ.
Khởi công xây nhà Đại đoàn kết cho một hộ dân tại phường Chánh Hiệp. Ảnh: QĐ.

Thực tế, Petrovietnam không phải là đối tác mới trong các chương trình an sinh của thành phố, trong giai đoạn 2020-2025, tập đoàn đã dành gần 276 tỷ đồng cùng TPHCM thực hiện các hoạt động chăm lo đời sống nhân dân. Thỏa thuận mới tiếp tục mở rộng sự phối hợp giữa MTTQ và doanh nghiệp, hướng đến các chương trình có tính dài hạn, gắn trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp với nhu cầu phát triển cộng đồng.

Điểm đáng quan tâm là thỏa thuận này được đặt trong một mạng lưới vận động rộng hơn, nơi MTTQ không chỉ tiếp nhận nguồn đóng góp mà còn kết nối doanh nghiệp, tổ chức, nhà hảo tâm và các lực lượng xã hội cùng tham gia giải quyết những nhu cầu thiết yếu. Khi nguồn lực được huy động tập trung, có sự phối hợp và giám sát, các chương trình có điều kiện tránh trùng lặp, phân bổ đúng đối tượng và gắn với nhu cầu cụ thể của từng địa bàn.

Những kết quả trong năm 2025 cho thấy quy mô của mạng lưới này. Cụ thể, hệ thống MTTQ thành phố, các tổ chức chính trị - xã hội và tổ chức thành viên đã vận động gần 1.000 tỷ đồng để hỗ trợ xây dựng, sửa chữa nhà, chăm lo an sinh xã hội, thực hiện chính sách hậu phương - quân đội và giúp đỡ đồng bào các tỉnh bị thiệt hại do thiên tai, bão lũ.

Con số này bao gồm nhiều nhóm hoạt động, không chỉ riêng công tác hỗ trợ người nghèo tại thành phố. Tuy vậy, kết quả cho thấy khả năng huy động sự chung tay của nhiều lực lượng khi có đầu mối kết nối và chương trình cụ thể. Từ doanh nghiệp, cơ sở tôn giáo, tổ chức xã hội đến những người dân có điều kiện đóng góp, mỗi nguồn lực đều có thể trở thành một phần của mạng lưới chăm lo cộng đồng.

Với người nghèo, sự hỗ trợ chỉ thật sự có ý nghĩa khi chạm đến điều họ đang thiếu, một căn nhà xuống cấp cần được sửa chữa để gia đình an tâm trong mùa mưa; một khoản hỗ trợ học tập giúp trẻ em tiếp tục đến trường; một phương tiện sinh kế có thể mở ra cơ hội kiếm sống ổn định. Bởi vậy, bên cạnh những chương trình có quy mô lớn, việc khảo sát hoàn cảnh, lắng nghe nhu cầu và lựa chọn đúng hình thức hỗ trợ vẫn là phần việc không thể thiếu.

Để nghĩa tình không dừng ở những phần quà

Câu chuyện của bà Vương Kim Thanh, sinh năm 1959, ngụ phường Bình Tiên, là một ví dụ. Tại chương trình “Xuân đoàn kết - Tết nghĩa tình” đầu năm 2026, bà được hỗ trợ 80 triệu đồng sửa chữa nhà ở. Căn nhà gia đình bà gắn bó gần 20 năm đã xuống cấp nghiêm trọng, mái dột mỗi khi mưa lớn, tường vách loang lổ, nhưng hoàn cảnh khó khăn khiến bà chưa dám nghĩ đến chuyện sửa sang.

Hiệu quả trong công tác giảm nghèo phải được đo đếm bằng mức độ thụ hưởng thực tế của người dân. Ảnh: QĐ.
Hiệu quả trong công tác giảm nghèo phải được đo đếm bằng mức độ thụ hưởng thực tế của người dân. Ảnh: QĐ.

Khoản hỗ trợ không chỉ giúp gia đình khắc phục tình trạng nhà ở mà còn giải quyết một nỗi lo kéo dài nhiều năm. Từ một trường hợp cụ thể có thể thấy, vận động nguồn lực không nên chỉ dừng ở việc trao kinh phí; điều quan trọng là nhận diện đúng khó khăn và đưa sự hỗ trợ đến nơi có thể tạo ra thay đổi rõ rệt trong đời sống.

Chăm lo Tết là một trong những hoạt động thể hiện rõ khả năng kết nối và phân phối nguồn lực của hệ thống MTTQ thành phố. Dịp vừa qua, TPHCM đã trao hơn 3 triệu phần quà đến hộ nghèo, hộ cận nghèo, công nhân, người lao động có hoàn cảnh khó khăn và các nhóm cần được chăm lo. Tổng nguồn lực thành phố dành cho công tác chăm lo Tết đạt hơn 5.900 tỷ đồng, trong đó hệ thống MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội đăng ký nguồn lực hơn 3.423 tỷ đồng.

Các con số trên bao gồm nguồn ngân sách và nhiều nguồn vận động khác nhau, cho thấy công tác chăm lo không chỉ dựa vào một tổ chức hay một quỹ riêng lẻ. Vai trò của MTTQ là tập hợp, kết nối và phối hợp các nguồn lực để việc hỗ trợ có độ bao phủ rộng hơn, đồng thời hướng đến những nhóm người dân có hoàn cảnh và nhu cầu khác nhau.

Tại các khu dân cư, chương trình “Xuân đoàn kết - Tết nghĩa tình” được tổ chức ở 168 xã, phường, đặc khu với nhiều hình thức chăm lo như trao quà, bữa cơm đoàn kết, siêu thị mini 0 đồng và hỗ trợ những hoàn cảnh khó khăn. Riêng kinh phí chăm lo tại các khu dân cư đạt hơn 183 tỷ đồng. Những hoạt động này đưa việc vận động và chăm lo đến gần người dân, giúp các địa phương chủ động nhận diện hoàn cảnh cần hỗ trợ thay vì chỉ triển khai theo một khuôn mẫu chung.

Trao học bổng giúp học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường. Ảnh: QĐ.
Trao học bổng giúp học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường. Ảnh: QĐ.

Tuy nhiên, để giảm nghèo bền vững, người dân còn cần những hỗ trợ có khả năng tạo chuyển biến lâu dài hơn. Đó là lý do các chương trình về nhà ở, học bổng, phương tiện sinh kế, hỗ trợ vốn sản xuất và kết nối việc làm cần được đặt trong cùng một hướng chăm lo.

Theo thống kê năm 2024, Quỹ “Vì người nghèo” TPHCM vận động được hơn 245 tỷ đồng. Hệ thống MTTQ thành phố đã sử dụng nguồn quỹ để triển khai nhiều hoạt động chăm lo, với tổng kinh phí hỗ trợ từ quỹ được báo cáo ở mức gần 271 tỷ đồng. Các hoạt động bao gồm hỗ trợ nhà ở, học bổng, chăm lo người có hoàn cảnh khó khăn và những chương trình an sinh khác.

Riêng trong chương trình hỗ trợ nhà ở, năm 2024, MTTQ thành phố đã vận động xây mới và sửa chữa 338 căn nhà tạm, nhà dột nát, với tổng trị giá hơn 20 tỷ đồng. Mỗi căn nhà được sửa chữa hay xây mới không chỉ giúp người dân có chỗ ở an toàn hơn, mà còn giảm bớt một khoản chi phí lớn mà nhiều gia đình khó có khả năng tự xoay xở. Khi điều kiện nhà ở được cải thiện, người dân có thêm cơ sở để ổn định cuộc sống, chăm lo cho con cái và tập trung lao động.

Một hướng hỗ trợ khác có ý nghĩa lâu dài là đầu tư cho học tập và sinh kế. Học bổng giúp học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường, giảm áp lực chi tiêu cho gia đình. Trong khi đó, phương tiện sản xuất, vốn làm ăn hoặc cơ hội học nghề có thể giúp người trong độ tuổi lao động tạo ra thu nhập. Với những hộ còn khả năng lao động, sự hỗ trợ cần được tính toán sao cho phù hợp với điều kiện thực tế, kinh nghiệm và khả năng duy trì sinh kế của từng gia đình.

Theo định hướng đến năm 2030, thành phố đặt mục tiêu không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo của thành phố. Để tiến tới mục tiêu này, bên cạnh chính sách của Nhà nước, sự tham gia của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội, doanh nghiệp và cộng đồng có vai trò bổ trợ quan trọng, nhất là trong những nhu cầu cụ thể cần sự chung tay của nhiều phía.

Quốc Định